Sandesh Thakaji Sable v. The State Of Maharashtra Through The Secretary And Others

2025:BHC-AUG:31218-DB 1 WP / 12152 / 2025

IN THE HIGH COURT OF JUDICATURE AT BOMBAY

BENCH AT AURANGABAD 111 WRIT PETITION NO. 12152 OF 2025 SANDESH THAKAJI SABLE

VERSUS

THE STATE OF MAHARASHTRA THROUGH THE SECRETARY AND OTHERS ...

Advocate for petitioner : Ms. Vaishali B. Suryawanshi AGP for the respondent - State : Mr. S.J. Salgare ...

CORAM

: R.G. AVACHAT & ABASAHEB D. SHINDE, JJ.

DATE : 3 NOVEMBER 2025 P. C.:

Heard.

2.

The challenge in this writ petition, is to the order dated 26.09.2025 of the respondent - scrutiny committee, whereby it refused to accord validity to the tribe certificate of the petitioner. 3.

The petitioner claims to have belonged to Koli Mahadev - scheduled tribe. The petitioner mainly relies on validity certificate issued in favour of his father. The fact is that the scrutiny committee has re-opened case of the petitioner's father. 4.

On the last occasion i.e. 14.10.2025, learned advocate for the petitioner was heard at length and this very Bench had expressed

2 WP / 12152 / 2025 disinclination to grant any relief to the petitioner. She, therefore, on instructions, sought for time. Now she urged this Court to pass order on merit. Submissions which were advanced by then, were sought to be considered for deciding this writ petition. 5.

This Court had perused the entire record relied on by the petitioner and the scrutiny committee as well. Although, father of the petitioner holds validity certificate of Koli Mahadev - scheduled tribe, the scrutiny committee while appreciating the factual matrix in the case of the petitioner, found that there were interpolations in the school as well as revenue record. We too perused the said record, to find interpolations which is nothing short of a case of fraud. 6.

Learned advocate for the petitioner has relied upon judgment of the Apex Court in the case of Sayanna Vs. State of Maharashtra and others; (2009) 10 SCC 268 and host of authorities. 7.

The Scrutiny Committee, in its order dated 26.09.2025, in paragraph nos. 4, 5 and 8, observed thus :- "4. अ्ቌदार यांच्या कोळी महादेव या अनुसूचित ्ቌमातीच्या दाव्याी तपासणी करीत असतांना पोलीस द्ቌता पथकाने जि्ቌ.प.के.्ቚा. शाळा, रामपुरी ता .गेवराई जि्ቌ. बीड येथील शालेय ौकशी अहवालात ्ቚा्቎ दस्ताऐव्ቌांमध्ये "कोळी " नोंदी असताना " महादेव " हा शब्द वेगळ्या शाईत व वेगळ्या हस्ता्ቌरात लिलहिहल्याे आढळून आलेले आहे . त्या नोंदी पुढील्ቚमाणे आहे :-

3 WP / 12152 / 2025 उपरो्ሹ्ቚमाणे अ्ቌदार यांे र्ሹसंबंधी नातेवाईकांच्या शालेय अभि9लेख्यात मुळ ्ቌातीी नोंद 'कोळी ' अशी असताना नंतरच्या कालावधीत नव्याने वेगळया शाईने व वेगळया हस्ता्ቌरात महादेव हा शब्द नंतर नोंदवुन हिनयमबाहयरिरत्या फेरबदल करण्यात आलेला आहे . करीता अ्ቌदार यांनी संबंचिधत शालेय व्यवस्थापनाच्या सहकायाने र्ሹसंबंधी नातेवाईकांच्या मूळ ्ቌातीच्या नोंदीमध्ये अलिलकडच्या कालावधीत फेरबदल करून खोटया माहिहती व पुराव्याआधारे 'कोळी महादेव ' अनुसूचित ्ቌमातीा दावा करीत असल्याी पु्ቖी हिमळालेली आहे. वास्तहिवकत : महारा्ቖ्र राज्यातील 'कोळी' ्ቌातीसमुहाा हिवशेष मागास ्ቚवगामध्ये समावेश असून 'कोळी महादेव' ्ቌमातीा अनुसूचित ्ቌमातीच्या यादीमध्ये समावेश आहे, सदर दोन्ही ्ቌाचितसमुह सामाजि्ቌक व सांस्कृचितकदृ्ቖया भि9्ቐ असून परस्परांशी कोणताही संबंध नाही. तसे मा. सवI्ሴ न्यायालयाने कु.

माधुरी पाटील हिवरूध्द अपर आयु्ሹ , आहिदवासी हिवकास, ठाणे व इतर आभिण मनो्ቌकुमार हिनवृ्ቈीराव रायवाड हिवरूध्द महारा्ቖ्र शासन आभिण इतर ्ቚकरणी हिदलेल्या न्यायहिनणयामध्ये 'महादेव कोळी' आभिण 'कोळी महादेव' हे दोन्ही ्ቌातीसमुह भि9्ቐ असल्यामुळे 'महादेव कोळी ' या ्ቌातीच्या नोंदीआधारे 'कोळी महादेव ' अनुसूचित ्ቌमातीा दावा जिसध्द होत नसल्याे हिनरी्ቌण नोंदहिवले आहे'. तसे सदर फेरबदल माध्यहिमक शाळा संहिहतेतील हिनयम 26.4 मध्ये नमूद हिवहीत तरतुदीअन्वये करण्यात आलेला नसल्याी बाब हिदसून आलेली आहे. मा.

6. We have perused the judgment rendered by the Scrutiny Committee. We are satisfied regarding reasonableness of

4 WP / 12152 / 2025 the reasons recorded therein. The Committee has mainly refused to rely upon the documentary evidence placed on record at the instance of the petitioner mainly on the ground that there is interpolation in respect of caste column in the admission extract pertaining to the brother of the petitioner. It is to be noted that one fabricated entry is sufficient to vitiate the whole claim of the petitioner. Although there is no mention in respect of the school admission extract in respect of the sister of the petitioner in the Vigilance Cell report, a certified copy thereof is placed in the original record.

Although the Committee has not taken into account one more document in respect of the brother of the petitioner , mention of the same finds place in the report by the Vigilance Officer wherein it is stated that in the school admission extract pertaining to the brother of the petitioner, there appears to be interpolation. Looking to the nature of the documents placed on record, we do not find any error in the reasons recorded while scrutinising the case of the petitioner by the Committee ."

मा.न्यायालयाने नोंदहिवलेले वरील हिनरी्ቌण ल्ቌात घेता ्ቚस्तुत ्ቚकरणी अ्ቌदार यांच्या र्ሹसंबंधी सदस्यांच्या शालेय अभि9लेख्यातील अलिलकडच्या कालावधीत 'कोळी महादेव ' अशी नोंद घेऊन शालेय पुरावा हिनमाण करण्यात आलेला असल्यामुळे अ्ቌदार खोटया माहिहतीआधारे 'कोळी महादेव' अनुसूचित ्ቌमातीा दावा करीत असल्याे स्प्ቖ होते.

5. परिरच्छेद 2 मधील अ.्ቅ . 22 वर अ्ቌदार यांे पं्ቌोबा नामे ्ቦीपती यांच्या नावे असलेली खासरा प्ቔकाी छायांहिकत ्ቚत सादर केली असून नमुद दस्तऐव्ቌावर ्ቌातीी नोंद कोळी महादेव अशी नमुद आहे. नमुद दस्तऐव्ቌ पोलीस द्ቌता पथकाे ौकशी अचिधकारी यांनी तपासला असता "कोळी " नोंद असताना नंतरच्या कालावधीत महादेव हा शब्द वेगळया शाईत व वेगळया हस्ता्ቌरात लिलहिहल्याे हिदसून येते . सदर नोंद पुढील्ቚमाणे आहे : वरील दस्ताऐव्ቌ शासकीय कायालयातुन ्ቚा्቎ करण्यात आलेले असुन या दस्त-ऐव्ቌातील नोंदींना अचिधक पुरावामुल्य आहे. कारण या नोंदी सरकारी अचिधकाऱ्यांनी त्यांच्या कतव्याच्या वेळी नोंदहिवलेल्या आहेत. ्ቌुन्या कागदोप्ቔी पुराव्यांमध्ये अ्ቌदाराे पं्ቌोबा यांच्या नावे असलेल्या खासरा प्ቔकामध्ये ्ቌातीी नोंद "कोळी" असताना "महादेव " हा शब्द वेगळ्या शाईत व हस्ता्ቌरात लिलहून

5 WP / 12152 / 2025 फेरबदल केल्याे आढळून आलेले आहेत . सदर नोंद अ्ቌदाराच्या अनुसूचित ्ቌमातीच्या दाव्याे समथन करीत नाहीत.

8. अ्ቌदार यांच्या ्ቚकरणी परिरच्छेद ्ቅ .2 मधील अ.्ቅ . 02 वर अ्ቌदार यांनी 100/-रुपये शुल्काच्या मु्ቖांकावर हिद. 28/05/2025 रो्ቌी शपबध्द केलेले शपथप्ቔ सादर केले आहे. सदर शपथप्ቔा्ቛारे अ्ቌदार यांनी 'माझ्या वडीलांच्या बा्ቌूकडील कोणत्याही नातेवाईकांे अनुसूचित ्ቌमातीे ्ቚमाणप्ቔ पडताळणी सहिमतीकडून कधीही अवैध ठरलेले नाही ' अशी माहिहती सादर केली आहे. तथाहिप सहिमती कायालयाच्या अभि9लेख्यांे अवलोकन केले असता अ्ቌदार यांे 9ाऊ नामे शु9म ठका्ቌी साबळे यांे कोळी महादेव ्ቌमातीा दावा हिद .30/07/2019 रो्ቌी सहिमतीकडून अवैध घोहिषत करण्यात आलेला असल्याी बाब हिनदशनास आली असून सदर ्ቚकरणी पारीत अवैध आदेश मा. उ्ሴ न्यायालत ्ቚलंहिबत असल्याे हिदसून येते ."

8.

Since on facts, we found the scrutiny committee to have refused to grant validity, we find no reason to deviate therefrom. 9.

We find that the petition is sans merit. So far as regards the fact that the father of the petitioner holds validity certificate is concerned, his case now has been re-opened by issuing show cause notice. The scrutiny committee, after having perused the record, observed the word 'Mahadev' to have been introduced later on, so as to take benefit available to Koli Mahadev - scheduled tribe. 10.

At the cost of repetition, it is observed that the scrutiny committee found it to be a case of interpolations in revenue and school record, converting the caste of the petitioner's forefather from Koli to Mahadev Koli and we find no reason to interfere with the order passed by the scrutiny committee.

6 WP / 12152 / 2025 11.

The petition, therefore, deserves to be dismissed. The petition stands dismissed.

[ ABASAHEB D. SHINDE ] [ R.G. AVACHAT ] JUDGE JUDGE arp/