Gurnam Singh And ORS. v. State Of Punjab
!"#"$%&%'(
)
* +,' -.%'/0 '#!0",& 11"22 '!& 3",&+& .! !" +'4 5 "&1'#"'!
!
,"&"'!( , ."26."'%,#7$ !"8%!0 ,3%&0 2 !! '9 -5 6#7$ !" ,!0" 11"22 '!& & '4 ,%"0,+: +26##%!%' 26 +'4 5 ,:; 2% 6#7$ !" ,!0"$-12 %' '! "
# !"# <
< 8 & ,"/%&!","# / %'&!
+,' - .%'/0 0%& &'& 0%'#", .%'/0 '# 02 .%'/0 2% &
/,1.%'/0 '#/, '#&' ,5 '&.%'/0&' /,1.%'/0 +'#", ."$!%'&
) ," # 8%!0 ."$!%' ) %' ,"&1"$! ! '
%'$%#"'!80%$0$$+,,"#' <
<%'80%$0 , -4%!.%'/02&!
0%&2%" -12 %'! # !"#
>
< 8 & %2"#5?- ,4%!: +, 8%"02 .%'/0@ /,1.%'/0 $$+&"#%'!0" 57"& %#
+'#",."$!%'&
<6
6
)6
=6)* 6 )>6 ) / %'&!
A -.%'/06 &8 '!.%'/06 /#"7.%'/06 , .%'/06. '/ !
.%'/06.0 -.%'/0 '#+,4%'#",.%'/0@: 2 %',"&1"$!!!0" & -"%'$%#"'! 22!0" $$+&"#%'
# !"#<
<0 7"5""'
$'7%$!"#,!0""'$"1+'%&0 52"+'#",."$!%'
," #8%!0 ."$!%' ) '# &"'!"'$"# ! +'#",/ %-1,%&'-"'! , 2%" 5"&%#"& %'"*
B " $0 '#%'#" +2!1 ?-"'!%'"! +'#",/+,!0",,%/,+&%-1,%&'-"'!,'"?" ,7%#"4+#/-"'! '#,#",# !"# *
1 &&"#5?2" ,'"###%!%' 2."&&%'&
+#/"6 '& //,%"7"#!0",",-!0"?0 7"1,"",,"#
%-1+/'%'/ !0" & %# 4+#/-"'! '# ,#", # !"#
*
-12 %'!# !"#
>
<%2"#5? - ,4%!: +,8 & #%&-%&&"#7%#"&"1 , !"4+#/-"'!"7"'# !"%" *
.0"
0 &1,"",,"#
%-1+/'%'/!0" $C+%!! 2 !0" $$+&"#!0","%' '##%&-%&& 20",$-12 %'!0%& 11" 2%2"# 5?- ,4%!: +,8 &#%,"$!"#!5"0" ,# 2'/8%!0
&5!0!0" 11" 2& ,%&"+!!0"& -"%'$%#"'!6!0"? ,"5"%'/! A"'+1!/"!0",,0" ,%'/ ,%" $!&! A"',-
,"
!0 !
# !"# <
<8 &,"/%&!","# / %'&!!0" 57"
& %# 1",&'& '!0" &! !"-"'! D $-12 %' '! : , -4%!
.%'/0 ;
! %& 7",,"# 5? : , -4%! .%'/0 !0 ! !0"? ," !8 5,!0",& '# , -4%!.%'/0#"$" &"#8 &0%&?+'/",5,!0", 8,A%'/ !; !",;,A&7%22 /"0 +2 "$" &"# , -4%!.%'/0 8 & '-,%!#0 ,%.%A0 " 2'/8%!00%&5,!0", , -4%!.%'/0
8","/%'/!8 ,#&!0"$ ' 2-%',' <
< ! 5+!*
-, !!"'#%'/!0"$ 22' !+," , -4%!.%'/08 & 2%!!2" 0" # 0%- '#80"'0"8 &1 , 22"2!!0"0+&" $$+&"#+,' - .%'/06+,' -.%'/0, %&"#2 2A , !0 !0"&0+2#'!5"&1 ,"# 0"," !",6 +,' - .%'/06 0%'#", .%'/06 02 .%'/0 '# ,5 '&.%'/0&'02 .%'/0@ /,1.%'/0$ +/0!02# 0%& 5,!0", , -4%! .%'/0 +,4%'#", .%'/0 2% & : 2 &' $0 ! ,.%'/0 2& ,,%7"# !!0"&1! '#8%!0%'!0"%,&%/0!!0" $$+&"#!A0%&5,!0", , -4%!.%'/0!!0"$+,!? ,#!0"0+&"
'# 22!0"+, $$+&"#%'2%$!"#%'4+,%"&+1'0%&5,!0",'0%&2"/&6 5 $A6 ,-&6 $" '# ,"0" # 8%!0 &!%$A&6 # '/& '# / '#0 2% +,' - .%'/0 8 & ,-"# 8%!0 / '#0 2% 0"," !", 22 !0" +, $$+&"##, //"# '#!0,"8 , -4%!.%'/0%'!0"#, %' #4%'%'/ +,#8 , '#80%2", %&%'/2 2A , !0 !% '?5#?$ -"'" ,!0"-6 !0 !1",&'8+2# 2&-""!!0"& -" !"0",","6+!" ,0" '#+,4%'#",.%'/0@: A #%#'!%'!",7"'"!0",1"12"!0" 7%22 /" ,,%7"# !!0"&1!6 , -4%!.%'/08 &! A"'+!#, %'5+!
0"0 ##%"#5?!0 !!%-"!%7"$,%-"%& 22"/"#!5"!0"%22"/ 2 1&&"&&%' $$+&"#+,' -.%'/07",&-"1 '$0 ? !2 '#%' ,'! +,#8 , ! 80%$0 , -4%! .%'/0 #"$" &"# 0 # 5""'
54"$!"# '!0"5 &%&!0%&&! !"-"'!D 6
# !"#
<
<D B 8 &,"/%&!","#'C+"&!,"1,!D 8 & 1,"1 ,"# '# #" # 5#? 8 & &"'! , 1&! -,!"- "D -%' !%' !0,+/0" #'&! 52":"8 2.%'/0 '#'&! 52" /&%,.%'/0 +/0&%!"12 '!0"12 $"$$+,,"'$"D 8 &1,"1 ,"#
) .! !"-"'!& !0" 8%!'"&&"& 8"," ,"$,#"# $$+&"# 0%'#", .%'/0 '# /,1.%'/0@02 8"," ,,"&!"#' >
<
+,&+ '!!#%&$2&+,"&! !"-"'!D
5?0%'#",.%'/06'"
&!%$A&! 8 &,"$7","#680%$08 &! A"'%'1&&"&&%'5?. -%,!1 26!0"'7"&!%/ !%'%$",7%#"D 9$$+&"#02 .%'/0 @ /,1.%'/0&+","##%&$2&+,"&! !"-"'!D : '#'"
&!%$A&!%8 &,"$7","#1+,&+ '!!0","$$+&"#+,' -.%'/06 808 & ,,"&!"#'
<6 2&/!,"$7","#'"/ '#0 2% 1+,&+ '! ! 0%& #%&$2&+," &! !"-"'! D $$+&"# ,5 '& .%'/08 &+'#%''$"'!#+,%'/%'7"&!%/ !%'5?!0"12%$" '#0" 8 &12 $"#%'$2+-' %'!0"$0 22 'B,"1,!+'#",."$!%' <
, 1,"&"'!"# %' !0" +,! ,5 '& .%'/0 @ : 2 8 & &+--'"#+'#",."$!%'
, 7%#",#",# !"# <
> &1", &!,!"- "1,!E &- '? &
%'4+,%"&8","+'#1,"&"'! !!0"5#?#"$" &"# , -4%!.%'/0 +&"#" !08 &&0$A '#0"-,,0 /" & ,"&+2!%'4+,%"&6 80%$08 &&+%$%"'!!$ +&"#" !0%'!0",#%' ,?$+,&"' !+," 22%'4+,%"&8"," '!"-,!"-%'' !+," ,5 52"!%-"!0 !"2 1&"# 5"!8""'%'4+,? '##" !08 &%--"#% !" '#5"!8""'#" !0 '# 1&!-,!"-"D -%' !%'8%!0%'
0+,& 0 ,/"8 &, -"# / %'&!!0" $$+&"#,!0""'$" 1+'%&0 52"+'#",."$!%'
," #8%!0."$!%' ) ,&"$+!%'
"D -%'"#%7"8%!'"&&"&!1,7"%!&$ &"$$+&"#1",&'&80%2" #"'?%'/ %'$,%-%' !%'/ $%,$+-&! '$"& '# "7%#"'$" / %'&! !0"- 12" #"#%''$"'$" '# 2&"%-12%$ !%'%'!0"%,&! !"-"'!&+'#", ."$!%'
, $$+&"#+,' -.%'/012" #"#!0 !0"8 &
* 1,$""#%'/!!0"+,#8 , '#8 &1"'%'/!0"#,0%&0+&" 80"' #"$" &"# , -4%! .%'/0 2'/8%!0 A - .%'/06 /#"7 .%'/06 , .%'/06. '/ !.%'/06.0 -.%'/0 '#+,4%'#",.%'/0 ,$%52?"'!","#0%&0+&" , -4%!.%'/08 &"-1!?0 '#"#80%2"
, .%'/08 & ,-"#8%!0/ '#0 2% '#!0",1",&'&8"," ,-"# 8%!0# '/& , -4%!.%'/0#"$" &"#/, 112"#8%!00%-'80%$0 !0"?"22%'&%#"0%&0+&"'4+,%"&8","$ +&"#!0%-5? 22!0" 57"& %#1",&'&.-"%'4+,%"&8","&+","#5? , -4%!.%'/0 +"!%'4+,%"&,"$"%7"#5? , -4%!.%'/0 !!0"0 '#&!0" 57"
& %#1",&'&60"#%"# &8 '!.%'/0 '# A -.%'/06808","
$$-1 '?%'/ , -4%!.%'/06#"$" &"##, //"#0%&#" #5#?+! 0%&0+&" '#!0,"8%!%'!0"#, %''" ,+,#8 , %&&'& '# /, '#&'&8","'!1,"&"'! !!0"&1!0"?0 7" 225""' 2&"2? %-12%$ !"#"8 &! A"'!0&1%! 25?. '#0+, .%'/0 '#0"8 & ,,"&!"#,-%7%2&1%! 26 '& %!&"2 ,% 2 +,! +'# 22 !0" $$+&"# ! 5" /+%2!? !0" "'$"& &$0 ,/"#6!0+&$'7%$!"# '#&"'!"'$"#!0"- & 57" 7%#"%-1+/'"#4+#/-"'! '#,#",# !"# *
9" ,'"# &"'%, $+'&"2 , !0" 11"22 '!& 7"0"-"'!2? ,/+"&!0 !%'!0" $"%22"/ 20+&"!,"&1 &&5? , -4%!.%'/0 '#!0",&$+12"#8%!0 ," 2 '# $!+ 2 11,"0"'&%'/,%"7+& %'4+,?6 $$+&"#+,' -.%'/08 &"'!%!2"#! $!%'"D",$%&"0%& ,%/0! ! 1,%7 !" #""'$" ' !0%& 1,$"&& % , -4%! .%'/0 0 & +',!+' !"2?1 &&"# 8 ?6!0" 11"22 '!&$ ''!5"0"2#/+%2!?, !0""'$"1+'%&0 52"+'#",."$!%'
," #8%!0 ) !%&+,/"#'5"0 2!0" 11"22 '!&!0 !$'#+$!!0"
= $-12 %' '!: , -4%!.%'/0 '#+,4%'#",.%'/0%&0%/02?%-1,5 52" '#+'' !+, 2!%&'!1&&%52"!0 !!0"?8+2#0 7","- %'"#-+!" &1"$! !,&80"' , -4%!.%'/08 &5"%'/%'2%$!"#8%!0%'4+,%"&5? !0" $$+&"#1",&'& &&+/0!!5"1,4"$!"#0"?0 7"'!, %&"# '?0+" '#$,?'"%!0",- #" '? !!"-1!!%'!",7"'" '#& 7"
, -4%!.%'/0680%&," 25,!0",$-12 %' '!: , -4%!.%'/0
+,!0",-,"6 - !",% 2 %-1,7"-"'!& 0 7" 5""' - #" 5? !0" 8%!'"&&"& : , -4%! .%'/0 '# +,4%'#", .%'/0 80%$0 &0 !!", !0" 7", $%!?!0"1,&"$+!%'7",&%' ;
: , -4%!.%'/00 &&+/0!
! !!,%5+!"&1"$%%$%'4+,%"&!" $0!0" $$+&"#80%2"#"1&%'/ 5","!0"+,!80"," &&+$0#"! %2& ,"-%&&%'/%'!0" 0%&%& $2" , !!"-1!%-1,7"-"'!#"'!%'/!0"%,$,"#%5%2%!?
+,!0",-,"6,%&0 '.%'/06 ;
60 &1,7"#!0 !&%D %'4+,%"&8","1,"&"'!'!0"1",&' $$+&"#+,' -.%'/080 8 &-"#%$2"/ 22?"D -%'"#5?0%-' <
<0","%&' "D12 ' !%',!0"& %#%'4+,%"&5?!0"1,&"$+!%'!0","5?#%&12 ?%'/ 2&%!?%!&7",&%' ," !&!,"&&%&2 %#5?2" ,'"#$+'&"2,!0" 11"22 '!& ' !0" %-1,5 5%2%!?!0"&"C+"'$""7"'!&%' &-+$0 & !0" 22"/ !%'#"$" &"# , -4%!.%'/0%,&!5"%'/#, //"#%'!!0"
0+&" $$+&"#+,' -.%'/065"%'/5" !"'7",!0"," '#!0"' 5"%'/!0,8'+!%'!!0"#, %'6#"&'!,%'/!,+"!%&&+5-%!!"#!0 ! !0","8 &''""#,%,&!#, //%'/ , -4%!.%'/0%'!!0"%,0+&"
'# !0"' !0,8%'/ 0%- +! %' !0" #, %' / %' 0%& $! %' %!&"2 $," !"& #"'!'!0"1,&"$+!%'7",&%'!%&+,!0", ,/+"#!0 !%! %&&1"$%%$#""'$"!0" 11"22 '!&!0 !%!%&#"$" &"# , -4%!
< .%'/0 2'/ 8%!0 !0",& 80 8"," !0" //,"&&,& 0"? 0 # !,"&1 &&"#%'!0"0+&" $$+&"#+,' -.%'/0!%&&+5-%!!"# !0 !!0"1,&"$+!%'0 &'!5""' 52"!1,7"!0"$--%&&%' "'$" +'#", ."$!%'
," # 8%!0 ."$!%' ) C+ !0"
11"22 '!&6%'7%"8!0" $!!0 !%!8 &!0"#"$" &"# '#!0",& 808"," //,"&&,& '# $$+&"#+,' -.%'/00 & $!"#80%2" "D",$%&%'/0%&,%/0!1,%7 !"#""'$" "","'$" %& - #" ! $-12 %'! D ; B # !"#
>
<%2"#5?- ,4%!: +,8%" /,1.%'/0@02 .%'/0+'#",."$!%'&
<6
6
)6
=6)* 6 )>6 ) %'
,"&1"$!!!0"& -"%'$%#"'!!%&&+5-%!!"#!0 !,%-%' 211" 2
0 &5""'%2"#5?- ,4%!: +,$0 22"'/%'/ $C+%!! 2 !0" $$+&"#%'!0%&$-12 %'! '#!0""7%#"'$"',"$,##"&'! $''"$!!0" $$+&"#8%!0$--%&&%'$,%-"0"?6!0+&6#"&",7" !5" $C+%!!"# 9" ,'"#$+'&"2,!0".! !"'!0"!0",0 '#1, ?&, +102#%'/!0"$'7%$!%' '#&"'!"'$"%-1&"#+1'!0" 11"22 '!& 5?+,/%'/!0 !!0","%&&+%$%"'!6$/"'! '#7",80"2-%'/"7%#"'$" ',"$,#!1,7"!0"/+%2!!0" $$+&"#5"?'#," &' 52"#+5! ?"8%!'"&& $$+'! & 8"22 & !0"-"#%$ 2 "7%#"'$"' ,"$,# 1,7"&!0 !!0" 11"22 '!&0 7"$ +&"##" !0 , -4%!.%'/0.0"6 !0",","61, ?&,+102#%'/!0"%-1+/'-"'!4+#/-"'! '#,#", # !"# *
;"0 7"0" ,#2" ,'"#$+'&"2,!0"1 ,!%"& '#/'" !0,+/0!0","$,#8%!0!0"%, 52" &&%&! '$" 7"'!&6 &+'2#"#60 7"5""'$2" ,2?,"7" 2"#5?!0"
> $-12 %' '!: , -4%!.%'/0 ;
"0 &/%7"' $2" ,6$,%&1 '# /, 10%$"?"8%!'"&& $$+'!!0"%'$%#"'!%'80%$0 , -4%!.%'/0 2&!0%&2%" !!0"0 '#& $$+&"#1",&'&"0 &&1"$%%$ 22? &! !"#!0 !0" '#0%&5,!0",0 #/'"! !!"'#!0"$ 22' !+," ' <
< ! 5+!*
-6+,' -.%'/0, %&"#2 2A , "D0,!"#80"'!0"?," $0"#'" ,0%&0+&"!0 ! , -4%!.%'/0 &0+2#'!5"&1 ,"#1'!0%&6+,' -.%'/060%'#",.%'/06 02 .%'/0 '# ,5 '&.%'/0 11"22 '!&#+2? ,-"#8%!0&!%$A& &!%& '#/0 '# 2%#, //"#0%-%'!+,' -.%'/0F&0+&"80"," 0"8 &%'2%$!"#'+-",+&%'4+,%"&0%&%'$%#"'!8 &8%!'"&&"#5? +,4%'#",.%'/0 ;)800 # 2& ,,%7"# !!0"&1!22 $$+&"# !0"," !",#, //"# , -4%!.%'/0+!!0"%,0+&" '#!0,"80%-%' !0"#, %''" ,+,#8 , +,4%'#",.%'/0 ;)0 &#+2?&+11,!"# !0%&7",&%'"&!%-'%"&!0"&"8%!'"&&"&$+2#'!5"&0 !!","# #"&1%!"2"'/!0?$,&&"D -%' !%' & - '? & %'4+,%"& 8"," +'# ' !0" 1",&' #"$" &"# , -4%!.%'/0'4+,%"& ,"#"&$,%5"# &+'#",(
"##%&0 $'!+&%' *D $- ' !1 0" # '!",%,2? * $- 57" ,+!" '&" '
#%&&"$!%'%'%2!, !%'52#8 &1,"&"'!%'!0" +'#",2?%'/!%&&+"&'#",2?%'/5'"8 &, $!+,"# %'!1%"$"&, %'6-"-5, '$"& '#7"&&"2&8"," 2 $", !"# &&%7" # ,A $2+,"# 52# 8 & 1,"&"'! %' '# ' !0" 5, %' - !!", '# -"-5, '$"&
$- ,"##%&0 $'!+&%' ' !0" 2"! &%#" ,"0" #6 = $- 57" 2"! "?"5,8 ' #%&&"$!%'6%'%2!, !%'52#8 &1,"&"'!%'!0" +'#",2?%'/!%&&+"
* $- ,"##%&0 $'!+&%' 4+&! 57" 2"! "?"5,8&'+!",0 2'#%&&"$!%'%'%2!, !%' 52#8 &1,"&"'!%'!0"+'#",2?%'/!%&&+" ) )D $-,"##%&0$'!+&%''!0"2"!&%#" $" 4+&! +!", ! 2 !", 2 '/"2 2"! "?" ' #%&&"$!%'6%'%2!, !%'52#8 &1,"&"'!%'!0" +'#",2?%'/!%&&+" * * $- ,"##%&0 $'!+&%' ' !1 ,%/0! &0+2#",'#%&&"$!%'6%'%2!, !%'52#8 & 1,"&"'!%'!0"+'#",2?%'/!%&&+" $-,"##%&0$'!+&%''!12"!&0+2#", '#%&&"$!%'6%'%2!, !%'52#8 &1,"&"'!%' !0"+'#",2?%'/!%&&+" < 9 $", !"#8+'#& $- '# *$-'" $0 %''", &1"$!5!02%1& > +2!%12" ,"# 5, &%' #%","'! &%H"& '# &0 1"& ' 5 $A ,%/0! !0, D '# 2+-5", ,"/%' "##%&0$'!+&%'*D $-',%/0!&%#"$0"&!
5"28 ,%/0! '%112" ' #%&&"$!%'6 %'%2!, !%' 52#8 &1,"&"'!%'!0"+'#",2?%'/!%&&+"
$-,"##%&0$'!+&%'',%/0!&%#"$0"&!6 >$-5"28$2 7%$2"'#%&&"$!%'6%'%2!, !%' 52#8 &1,"&"'!%'!0"+'#",2?%'/!%&&+"
)D $-,"##%&0$'!+&%''1&!",%, &1"$! ,%/0! ,-%'-%##2"'#%&&"$!%'6%'%2!, !%' 52#8 &1,"&"'!%'!0"+'#",2?%'/!%&&+"
)*D $-,"##%&0$'!+&%' $-2 !",% 2!%'4+,?
'#%&&"$!%'6 %'%2!, !%'52#8 & 1,"&"'!%'!0"+'#",2?%'/!%&&+"
*D $-,"##%&0$'!+&%''5 $A2"!," ,-6 <$-5"28"258'#%&&"$!%'6%'%2!, !%' 52#8 &1,"&"'!%'!0"+'#",2?%'/!%&&+"
) *D *$-,"##%&0$'!+&%''1&!%,"2 !", 2
&1"$!2"!," ,-4+&!5"28"258
*)D $-,"##%&0$'!+&%''1&!",%, &1"$! 2"!," ,-4+&! 57"8,%&!4%'!'#%&&"$!%'6 %'%2!, !%'52#8 &1,"&"'!%'!0"+'#",2?%'/ !%&&+"
+,,"##%&0$'!+&%'&%H"& $-'2"!
5+!!$A '#%7","##%&0$'!+&%'&&%H"&)D $-',%/0!5+!!$A'#%&&"$!%'6%'%2!, !%' 52#8 &1,"&"'!%'!0"+'#",2?%'/!%&&+"
< *D>$-,"##%&0$'!+&%''5 $A,%/0!2"/ '#%&&"$!%'6%'%2!, !%'52#8 &1,"&"'!%' !0"+'#",2?%'/!%&&+"
> =D<$-,"##%&0$'!+&%''5 $A2"!2"/' #%&&"$!%'6%'%2!, !%'52#8 &1,"&"'!%'!0" +'#",2?%'/!%&&+"
9 $", !"#8+'# $-'2 !", 2 &1"$! ,%/0!2"/6)$- 57"2 !", 2- 22"+2&,%/0!2"/ '#%&&"$!%'6%'%2!, !%'52#8 &1,"&"'!%' !0"+'#",2?%'/!%&&+"
$-,"##%&0$'!+&%''%''", &1"$!2"! 2"/64+&! 57"-%##2"- 22"2+&'#%&&"$!%'6 %'%2!, !%'52#8 &1,"&"'!%'!0"+'#",2?%'/ !%&&+"
"##%&0$'!+&%'
$-','!2"!2"/ '#%&&"$!%'6%'%2!, !%'52#8 &1,"&"'!%' !0"+'#",2?%'/!%&&+" " #5#? 2'/8%!0$2!0"&8","+'#!5"$7","# 8%!0 #%,!? -+# , 1%'#", :+- ,6 ;
6 80 $'#+$!"# 1&!
-,!"-"D -%' !%' , -4%!.%'/0 2'/8%!0,.0 '9 2 %'
0 &1%'"#!0 !#" !08 &#+"!&0$A '#0"-,,0 /" & ,"&+2! %'4+,%"&80%$08","&+%$%"'!!$ +&"#" !0%',#%' ,?$+,&"
' !+,"$$+&"#0 &'!5""' 52"!"2%$%! '?!0%'/%'!0"%, 7+, '$,&&"D -%' !%'!0"#$!, ,/+-"'!2" ,'"#$+'&"2,!0" 11"22 '!&!0 !%!8 & %' $!#"$" &"# , -4%!.%'/0 2'/8%!0!0",1",&'&6808"," !0" //,"&&,&%&'!5,'"+!,-!0","$,#.+$0 0?1!0"&%& %&'!%'$'&' '$"8%!0!0""7%#"'$"',"$,# "2% '$"
+1'
$-12 %'!
# !"#
>
< D;
B%&-%&12 $"# '#' 7 %2!!0" 11"22 '!&!%& - !!",,"$,#!0 !!0"$-12 %' '!%'!0"& %#$ &"- ,4%!: +, 8%" 11"22 '! /,1.%'/0@02 .%'/00 &'!5""'
"D -%'"# %'!0%& $ &" . %# $-12 %'! %' ,"&1"$! !!0" %'$%#"'! $$+,,%'/ ' <
< 8 & %2"# !", 5+! !8 -'!0& 0%& $-12 %'!8 &#%&-%&&"#7%#"4+#/-"'!# !"# *
5?2" ,'"# ##%!%' 2."&&%'& +#/"6 '& 02#%'/!0 !!0%&$-12 %'!%& $+'!",52 &!!!0" '#'2? ' !!"-1!!$," !""7%#"'$"& 1",!0"& %#$-12 %'!6 , -4%!.%'/0 2'/8%!0+,!0",1",&'& ,-"#8%!0&!%$A&&!%& '#/0 '# 2%!,"&1 &&"#%'!!0" $$+&"# +,' - .%'/0F& 0+&" , -4%! .%'/0 8 & #-%!!"#2? "-1!?
0 '#"#"/, 112"#8%!0+,' -.%'/0 '#5!0!0"-"22#8' 80%2"/, 112%'/!0",1",&'& $$-1 '?%'/ , -4%!.%'/0%'2%$!"# %'4+,%"&'+,' -.%'/0+,4%'#",.%'/0@: 2 ;)8 & 2& '"!0" $$+&"# 22"/"#!0 7"$ +&"#%'4+,%"&!+,' -.%'/0 ' '"D!,"-"2? ,"!$0"#- ''",6%!%&&! !"#!0 !%'4+,%"&8"," $ +&"#! , -4%!.%'/05?0%&$-1 '%'&!0"-&"27"& '#%!%&#+" !!0"&"%'4+,%"&$ +&"#5?0%&$-1 '%'&0"1 &&"# 8 ?.!%22 +,!0",%!%& , -4%!F&$-1 '%'80!0"'#, //"#0%-+! '#
!0,"8 0%- %' !0" #, %' .+$0 7",&%' %& $2" ,2? 5","! '? $,"#%5%2%!?6 '! 5,'" +! ,- !0" "7%#"'$" '#6 0"'$"6 +' $$"1! 52" -12 %' '! 0 & '! "D -%'"# !0" #$!,6 80 $'#+$!"#-"#%$ 2"D -%' !%'+,' -.%'/06!0+/0#$!,F& &! !"-"'!%'!0"$-12 %'!$ &"%&12 $"#',"$,# &D; B
",+& 2 !0%& &! !"-"'! ,"7" 2& !0 ! &%D &%-12" %'4+,%"& 8"," #"!"$!"# ' !0" 1",&' +,' - .%'/06 !0,"" !0"- 5"%'/ 5, &%'&'0%& ,-& '#!0,""$'!+&%'&'0%&5 $A&1", &! !"-"'!,%&0 '.%'/0 ;
%'!0"$-12 %'!$ &"6+,' - .%'/0#%#'!#%&$2&"!0"' -"&0%& && %2 '!& !!0"!%-"0%& -"#%$ 2"D -%' !%'"+,!0", 1%'"#!0 !1&&%5%2%!? %'4+,%"& 0 7%'/5""'&+","#5?,%"'#2?0 '#$+2#'!5",+2"#+!'&+$0 &%!+ !%'6#""'$"!0" $$+&"#%&0%/02?%-1,5 52"%' &-+$0 & %!%&'!1&&%52", 1",&'!"&$ 1"8%!0&%D&%-12"%'4+,%"&%0" %&5"%'/5" !"'5?<1",&'&6=!0"-#+2? ,-"#8%!0 &!%$A& &!%& '#/ '#0 2%&11&"#!!0%&6 , -4%!.%'/0,"$"%7"# & - '? & %'4+,%"&!80%$00"&+$$+-5"# &&%5%2%!? , -4%!
.%'/00 7%'/,"$"%7"#%'4+,%"& !!0"0 '#& '?0%&$-1 '%'& & 22"/"#%& ,"!$0"# '#&+&1"$! .%-%2 ,2?6 ,/+-"'!!0 !$'#+$!: , -4%!.%'/0 '# +,4%'#",.%'/0%&%-1,5 52" '#+'' !+, 25"$ +&"!0"?#%#'!!,? !%'!",7"'" '#& 7" , -4%!.%'/0%&'!!"' 52"!%& &"!!2"# 1&%!%'!0 !#%","'!8%!'"&&"&8+2#0 7"7 ,%"#," $!%'&%' /%7"'&%!+ !%'0","$ '5"'+'%,-%!?%'0+- '," $!%'!0 & ! 5" #"!",-%'"# & ! 80"!0", !0" $'#+$! 8%!'"&& %& &
+'' !+, 2!0 !%!%&'!%' $$,#8%!0 $$"1! 52"0+- '5"0 7%+,6%! %&'2?!0"'!0"$,"#%5%2%!?&+$0 8%!'"&&8+2#5"$-"&+&1"$! '!0"%'&! '!$ &"6 , -4%!.%'/0808 &8 2A%'/ 2%!!2" 0" # : , -4%!.%'/08 & !! $A"#5?+,1",&'&#+2? ,-"#: , -4%! .%'/0 '#+,4%'#",.%'/05!08","+' ,-"#!%&'!+'' !+, 2 !0 !!0"?-%/0!0 7"!,%"#!& 7"!0"%,8'2%7"&%'&+$0 &%!+ !%' ! 8+2# %'#""# 5" ' %'!%-%# !%'/ '# 2%" !0," !"'%'/ &%!+ !%' 80","%' #+2? ,-"# 1",&'& &+##"'2? !! $A 80"' &-"5#? %& /%'/! '&8",!0"$ 22' !+,"0",","6!0" $!!0 !: , -4%! .%'/0 '#+,4%'#",.%'/0#%#'!%'!",7"'"!!,? '#& 7" , -4%!
.%'/0%'!0%&&%!+ !%'#"&'!%-1%'/"'!0"%,$,"#%5%2%!? .+5-%&&%'!0 !- !",% 2%-1,7"-"'!&0 7"5""'- #" 5?!0"$-12 %' '! : , -4%!.%'/0%'!0"%,&! !"-"'!&6!0",","6 ,"'#",%'/!0"%,!"&!%-'%"&+'!,+&!8,!0?%&'!- #"+!!%&&+/0! !5"+,/"#!0 !: , -4%!.%'/0%'0%&%'%!% 27",&%'0 &'! &$,%5"# &1"$%%$ ,2" !" $0!0" $$+&"#80"," &%' 0%& !"&!%-'? 5","!0"+,!0"0 & !!,%5+!"#&1"$%%$%'4+,%"&!" $0!0" $$+&"#1",&'&!%& &"!!2"#1&%!%'!0 ! %&'! $-12"!"
$-1"'#%+- , "'$?$21"#% $!& ;0 ! %& ,"C+%,"# %& !0 ! - !",% 2 $!& &0+2# 5" ,"7" 2"# !0","%' : , -4%! .%'/0 %' 0%& &! !"-"'!D 0 &$2" ,2?&! !"#!0"%'$%#"'! &%!$$+,,"#" 0 & &1"$%%$ 22? -"'!%'"# !0 ! 22 !0" +, $$+&"# #+2? ,-"# $ +&"#%'4+,%"&!0%&5,!0", , -4%!.%'/0'0%&2"/&65 $A6 ,-&6 $" '#,"0" #8%!0&!%$A&&!%&6# '/& '#/ '#0 2%6/ '#0 2% 5"%'/$ ,,%"#5?+,' -.%'/022+, $$+&"#!0"," !",#, //"#
, -4%! .%'/0 '# !0,"8 0%- %' !0" #, %' #4%'%'/ +,#8 ,
) 0",","6%!$ ''!5"& %#!0 ! '?- !",% 2%-1,7"-"'!0 &5""' - #" 5? !0%& 8%!'"&&6 80%$0 8+2# ,"'#", 0%& !"&!%-'? +'!,+&!8,!0? %'!0%&$ &"8 &2#/"#1,-1!2?'$%#"'!!A 12 $" ! 5+!*
-%'!0"-,'%'/.! !"-"'!: , -4%!.%'/0 0 #5""',"$,#"#5?.-,%! 2 !<* -"1,!8 &,"$"%7"# 5?!0"22 C /%&!, !" !
* -'!0"& -"# ?0",","6 1&&%5%2%!? '?$'$$!%',"-5"22%&0-"'!%&,+2"#+! '!0",$'!"'!%'!0 !!0"12%$" $!"#%' - 2 %#" - ''",6#%#'!#"2%5", !"2?,"$,#!0"7",&%'!0" $$+&"# '# 2&"2? %-12%$ !"# !0"-5"$ +&" $$+&"#+,' -.%'/00 #/! ,"/%&!","# ' +'#",!0" ,"7"'!%',,+1!%'$! / %'&!'"
'&1"$!,+#0.%'/0%'80%$00"8 &$'7%$!"#D; B62 $A& $,"#"'$"60"'$"6,"4"$!"#0+/0%!%&&+/0!!5"1,4"$!"#!0 ! '&1"$!,+#0.%'/08 &,%"'#2?8%!0.-,%! 2%"%'7"&!%/ !%'/ %$",%'!0%&$ &"6!0","%&'&+$0"7%#"'$"',"$,#. %#+#0 .%'/08 &'!$''"$!"#8%!0!0%&$ &"%' '?- ''", :""1%'/%'7%"8!0""'!%,"$'&1"$!+& $!&6%!%&$,?&! 2 $2" ,!0 !1,&"$+!%'0 &&+$$""#"#%'1,7%'/%!&$ &" / %'&!!0" $$+&"#5"?'# '?," &' 52"#+5! 9" ,'"#$+'&"2,!0" 11"22 '!&&""A&!$ ,7"+! ' "D$"1!%''5"0 2 ,5 '&.%'/080%2"&+5-%!!%'/!0 !0"8 & %' $!+'#%''$"'!5?.
28%'#",.%'/06;),"2% '$"$ '
5"12 $"#'!0"& %#%'C+%,?,"1,!D;)B680%$00 & #-%!!"#2? 5""',"'#","#' '%'C+%,?$'#+$!"#8%!0+!"7"' &&$% !%'/!0" $-12 %' '!: , -4%!.%'/0 '#!0","?"8%!'"&&+,4%'#",.%'/0 11"22 '! ,5 '& 8 & #+2?&+--'"#5?!0"!,% 2+,!' '
* 112%$ !%'+'#",."$!%'
, '!0"5 &%&"7%#"'$"'
,"$,#"0 &5""',%/0!2?$'7%$!"#,!0""'$" &$0 ,/"# 11" 25? 22!0"& %#+, $$+&"#%&#"7%# '?-",%!0"?0 7" 5""',%/0!2?$'7%$!"# '#&"'!"'$"#7%#"!0"%-1+/'"#4+#/-"'! '#,#", :""1%'/%'7%"8!0"#%&$+&&%' '#$'$2+&%' 57"6 !0","%&'/,+'#,%'!",","'$"%'!0"%-1+/'"#4+#/-"'!# !"#
*
$0 22"'/"#5?- ,4%!: +,%'
'&"C+"'!2?65!0
'#
,"#%&-%&&"# #$%&' ()'% *+% *,, (-.# (-.# 1,%2
6
* ,!&