← Library
High Court of Punjab and HaryanaCRA-S/187/2005disposed of

Nek Chand And ANR v. State Of Punjab

2026-02-25Ms. Justice Rupinderjit Chahal6 pages

  

         

 !"#$%"&'('#)*++,  -       .+ //"00 )!(  1"2(3(

  

 ++++"(/#)%")!

 * 4 5 +      5

2"(")!* 2+ 6 ) )( 07 %8#& !"$#2!9" //"00 )!(+ 2+ 8')%"2 '):97  3); <+ ++.

    57 + 5 + 9"')(! )! //" 09 (<"")$'0"%&9 00"):'):!9";3%:6")!#$ &#)8'&!'#) )%#2%"2#)=3 )!36#$(")!")&"7<#!9% !"% ++7 / (("%<>!9"#32!#$0" 2)"% /"&' 0 3%:"7

2) 0 9"2"') $!"22"$"22"% !# (40" 2)"%!2' 0#32!4') "(('#) ("#+#$?++@7!'!0"% ( 9" ! !" 8+  :9<'2 '):9 )%#!9"2(  2'('):#3!#$ #+% !"% @++2":'(!"2"%3)%"2 "&!'#) #$!9"((")!' 0#66#%'!'"( &!7   ! #0'&" ! !'#) / 7A9"2"<>!9" //"00 )!(A"2"9"0%:3'0!>$#2 &#66'(('#)#$ $#2"6")!'#)"%#$$")&" )% A"2" (")!")&"%!#3)%"2:# 6 B'6362':#2#3('6/2'(#)6")!$#2?>" 2(" &9 )%!#/ ₹ >$')"#$ 7C" &9A'!9%"$ 30!&0 3("+ + !!9'(;3)&!32"70" 2)"%&#3)("0$#2!9"  //"00 )!( (3<6'!( !9 !9"'()#!&9 00"):'):!9";3%:6")!#)6"2'!(<3!2"(!2'&!(9'(/2 >"2!# !9""$$"&!!9 !<")"$'!#$/2#< !'#)<":2 )!"%!#!9" //"00 )!(+

 ?+

')&"  !9"  //"00 )!(  2" )#!  &9 00"):'):  !9"  '6/3:)"% ;3%:6")!(/ (("%<>!9"#32!<"0#A#)'!(6"2'! )%(""D'):<")"$'!#$ /2#< !'#)7!9"(#0"&#)('%"2 !'#)<"$#2"!9'(#32!'( (!#A9"!9"2!9" /2 >"26 %"<>!9" //"00 )!($#2"B!")%'):<")"$'!#$/2#< !'#)& )<" &&"/!"%#2)#!E @+

"$#2"  /2#&""%'):  !#  &#)('%"2  !9"  /2 >"2  6 %"  <>  !9" //"00 )!($#22"0" ("#$!9" &&3("%#)/2#< !'#)7'!'( //#('!"!#2"$"2!# !9"0": 0/#('!'#)#)!9"(3<;"&!+9" '6( )%#<;"&!'8"(#$!9" 2#< !'#) #$$$")%"2( &!A"2" 3!9#2'! !'8"0>0 '%%#A)<>!9"#)F<0" 3/2"6"

#32!')  3: 0-'(9#2" 2 ( %8+ ! !"#$ '9 27   + #)4<0" 3/2"6"#32!A9'0"&#)('%"2'):!9"(&#/"#$!9" 2#< !'#) &!

9 %9"0% (3)%"2* G9" 2#< !'#)#$$$")%"2( &!A (") &!"%') A'!9  8'"A !# /2#8'%"  $#2  !9"  2"0" (" #$  #$$")%"2(  #$ &"2! ') & !":#2'"(  #)  /2#< !'#)  #2  $!"2  %3"  %6#)'!'#)  )%  $#2 6 !!"2(  &#))"&!"%  !9"2"A'!9+  9"  #<;"&!  #$  !9"  &!  '(  !# /2"8")!!9"&#)8"2('#)#$>#3!9$30#$$")%"2(')!##<%32 !" &2'6') 0(  (   2"(30!  #$  !9"'2  ((#&' !'#)  A'!9  9 2%")"% &2'6') 0(#$6 !32" :"')& ("!9">#3!9$30#$$")%"2( 2" (")!")&"%!#3)%"2:#'6/2'(#)6")!'); '0+9" <#8"#<;"&!'( ')&#)("=3")&"A'!9!9"/2"(")!!2")%')!9"$'"0%#$/")#0#:>7 &&#2%'): !#A9'&9"$$#2!(9#30%<"6 %"!#<2'): <#3! &#22"&!'#) )%2"$#26 !'#)#$!9"')%'8'%3 0#$$")%"2( )%)#! !#2"(#2!!#2"!2'<3!'8";3(!'&"+#%"6&2'6') 0;32'(/23%")&" 2"&#:)'H"(!9 !)##)"'( <#2)&2'6') 0 )%!9 ! :##%6 )> &2'6"( 2"!9"/2#%3&!#$(#&'#"&#)#6'&6'0'"3+ 0!9#3:9 )#!63&9& )<"%#)"$#29 2%")"%&2'6') 0(7&#)('%"2 <0" (!2"((  9 (  <"")  0 '%  #)  <2'):'):  <#3!  2"$#26  #$  >#3):

? #$$")%"2()#!:3'0!>#$8"2>("2'#3(#$$")&"( )%#$/2"8")!'): !9"'2 ((#&' !'#)A'!99 2%")"%&2'6') 0(+G + "0' )&"& ) 0(#<"/0 &"%3/#)(9"2 (8+ ! !"#$ 3); <7    3/2"6" #32! )%  28')%#9 ) ')9  8+ 630> -36 2 '(A ( )%#!9"2(7 @    7A9"2"')#)4<0" 3/2"6"

#32!9 %! D")!9"('6'0 28'"A+"0"8 )!/ 2 :2 /9#$  28')%#9 )

')9 4(& ("(3/2 2" %( (3)%"2*  G9" 2#< !'#)#$$$")%"2( &!'( 2"$#26 !'8"6" (32" )%'!(#<;"&!'(!#2"&0 '6 6 !"32#$$")%"2(A9#7'$(/ 2"% !9"')%':)'!>#$')& 2&"2 !'#)7& )<"3("$300>2"9 <'0'! "%') (#&'"!>+ ; '0!"26(9#30%)#26 00><"")#3:9!#A'/"#3!!9" (! ')#$:3'0!<3!!9"(")!")&"A9'&9!9"(#&'"!>/ (("(#) &#)8'&!('(2"0")0"((+9"':)#6')>&#66#)0> ((#&' !"%A'!9 ; '0!"26 )%!9"(#&' 0(!':6 A9'&9 !! &9"%!#&#)8'&!( #$!")2")%"2!9"2"6"%>A#2("!9 )!9"%'(" (" )%!9">" 2 /32/#("(  #$  /3)'(96")!  (! )%(  ')  !9"  % ):"2  #$  <"'): $23(!2 !"%+)2"& 0&'!2 )!& ("(/3)'(96")!9 (!#<"%"!"22")! (#!9 !#!9"2(('6'0 20>6')%"%6 >A 2)!9"6("08"(#$!9" 9 H 2%(#$! D'):!# & 2""2#$&2'6"+ 3!!9")#8'&"A9# (!2 >(')!#!9"/ !9#$&2'6"#3:9!7')!9"')!"2"(!#$(#&'"!>7 <" !

2" !"% ( <"'): (#&' 00> (!'&D+  2'6"( 2" )#! 0A >( 2##!"%  ')  &2'6') 0 !")%")&'"(  )%  !9"'2  #2':') 6 > 0'"  ') /(>&9#0#:'& 0$ &!#2(')%3&"%<>93):"27A )! )%/#8"2!>+ 9" 2#< !'#)#$$$")%"2( &!2"&#:)'("(!9"'6/#2! )&"#$ ")8'2#)6")! 0 ')$03")&" ') !9" &#66'(('#) #$ &2'6"( )% /2"(&2'<"( 2"6"%>A9"2"<>!9"#$$")%"2& )<"2"$#26"% )%2"9 <'0'! "%')(#&'"!>+ ) !!'3%"#$(#&' 0%"$' )&" )% 2"&D0"(()"((A9'&9&#6"(!# &#)8'&!A9#7 $!"2 ; '0!"267 '( /!!#!9')D!9 !9"9 ()#6#2"!#0#("#2$" 26 ><2""% 0'!!"2#$&2'6"+9"#<;"&!#$!9" 2#< !'#)#$$$")%"2( &!

@ !#)'/!9 ! !!'!3%"')!9"<3%+I')'$2"%  'D')%"(&2'<"( /2#< !'#) ( (>(!"6A9'&9/2#8'%"( 6" )(#$2""%3& !'#) A'!9#3!!9")"&"(('!>#$<2" D'):3/!9"#$$")%"24()#26 00'$" )%2"6#8'):9'6$2#6!9") !32 0(322#3)%'):(#$9'(9#6"+ ):0'(9  38")'0"  #32!(  ?

  / :"  ,  %A')  +

3!9"20 )%  2 '("(  '!  !#   (! !3(  #$   &#)8'&!"%  #$$")%"2+  2')&'/0"(#$2'6')#0#:>7@!9%)+@ / :"?

?+G ,+ 9"/2'6 2>#<;"&!'8"#$/2#< !'#)0 A('(!#/2#8'%" ) #//#2!3)'!>$#22"$#26 !'#)!##$$")%"2(A9# 2")#!9 <'!3 0#29 2%")"% &2'6') 0(7<3!A9#9 8"&#66'!!"%#$$")&"(3)%"26#6")! 2>A" D)"(( #2%3"!#&#6/"00'):&'2&36(! )&"(+ 3&9/2#8'('#)( '6!#/2"8")!!9"

(!':6  )% %8"2("')$03")&"#$')& 2&"2 !'#)7A9'0" 0(# %%2"(('):!9" '((3"#$/2'(#)#8"2&2#A%'):+ "&!'#)?,2+ ++"6/#A"2(!9"#32!!# 2"0" (" ) &&3("%#)/2#< !'#)#$:##%&#)%3&!#2 $!"2 %6#)'!'#)+

"&!'#)?,2+ ++6 )% !"(!9 !'$!9"#32!&9##("()#!!#"B!")%(3&9 <")"$'!7%"(/'!"'!( //0'& <'0'!>7'!63(!2"&#2%(/"&' 02" (#)(')!9" ;3%:6")!+

+ &#);#')!2" %'):#$!9" 2#< !'#)#$$$")%"2( &!2"8" 0( !9 ! "&!'#)@7<>8'2!3"#$'!()#)#<(! )!"&0 3("79 (#8"22'%'):"$$"&!+ I9"2"!9"&#)%'!'#)((!'/30 !"%!9"2"') 2"( !'($'"%7!9"#32!'(8"(!"% A'!9 6/0"%'(&2"!'#)!#2"0" (" $'2(!!'6"#$$")%"2#$ 6')#2#$$")&"#) /2#< !'#)7&#)('%"2'):!9") !32"#$!9"#$$")&"7 :"7 )!"&"%")!(7 )% (322#3)%'):&'2&36(! )&"(7')0'"3#$(")!")&'):9'6!#'6/2'(#)6")!+

+ #A  %8"2!'):  !#  !9"  $ &!(  #$  !9"  /2"(")!  //" 07  !9" //"00 )!(9 8" <"")9"0%:3'0!><>!9"!2' 0#32!$#2&#66'(('#)#$ #$$")&"(/3)'(9 <0"3)%"23)%"2 "&!'#) #$!9"((")!' 0#66#%'!'"( &!7 ')!9">" 2+9" //"00 )!(9 8"!9")/2"$"22"%!9'( //" 0

 <"$#2"!9'(#32!+9" //"00 )!(9 8"$ &"%!9" :#)>#$!2' 0$#2!9"0 (!  >" 2(+  3&9 A !"2  9 ( $0#A) (')&"  !9")+ 9"  //"00 )!( 9 8" )# &2'6') 0  )!"&"%")!(+  32!9"27  !9"  //"00 )!(  9 8" )"8"2  6'(3("%  !9" &#)&"(('#)#$< '0:2 )!"%!#!9"6 )%/2 >($#22"0" ("#)/2#< !'#)+ + 9"2"$#2"7')!#! 0'!>#$$ &!( $!"2! D'):')!#&#)('%"2 !'#) !9" :#)> )%!2 36 $ &"%<>!9"  //"00 )!( %32'):/2#!2 &!"%!2' 07 //" 07  !9"'2  )!"&"%")!(7  ) !32"  #$  #$$")&"  )%  #!9"2  "6 ) !'): &'2&36(! )&"(7 !9'( #32! '( #$ !9" &#)('%"2"% #/')'#)!9 !)#3("$30 /32/#("A#30%<"("28"%<>D""/'):!9" //"00 )!(<"9')%< 2(+ + &&#2%'):0>7'!'(%'2"&!"%!9 !!9" //"00 )!((9 00<"2"0" ("% #)/2#< !'#)7(3<;"&!!#!9"'2$32)'(9'):)"&"(( 2>(32"!><#)%(C< '0<#)%( !#  !9"  ( !'($ &!'#)  #$  !

9"  &#)&"2)"%2' 0  #32!C3!>   :'(!2 !"C  A'!9') /"2'#%#$#)"6#)!9$2#6!9"% !"#$!9'(#2%"2+9"2"0" ("(9 00 <"(3<;"&!!#!9"&#)%'!'#)!9 !!9" //"00 )!((9 006 ')! ')/" &" )%<" #$:##%<"9 8'#32$#2 /"2'#%#$!A#>" 2($2#6!9"% !"#$!9'(#2%"2+9" //"00 )!((9 00 0(#%'(&0#("!9"'2&322")!2"('%")!' 0 %%2"(( )%&#)! &! )36<"2<"$#2"!9"0" 2)"%2' 0#32!<>A >#$ ) $$'% 8'! !!9"!'6"#$ $32)'(9'):  !9"  <#)%(+  !  '(  $32!9"2  6 %"  &0" 2  !9 !  ')  !9"  "8")!  !9" //"00 )!( 2" $#3)%!#<"')8#08"%') )>3)0 A$30 &!'8'!>%32'):!9" /2#< !'#)/"2'#%7!9"(")!")&"'6/#("%<>!9"0" 2)"%2' 0#32!(9 00 3!#6 !'& 00>(! )%2"8'8"%+ + ((3&97!9"')(! )!2"8'('#)/"!''#)'(9"2"<>%'(6'(("%#) 6"2'!(  )% !9"  '6/3:)"% ;3%:6")! '( 3/9"0%+  #A"8"27  !9"  #2%"2  #$ (")!")

&"'( &&#2%'):0>6#%'$'"%!#!9""B!") )%')!9"6 ))"2%"/'&!"

, +

")%'):6'(&"00 )"#3( //0'& !'#)(7'$ )>7(! )%(%'(/#("% #$7 &&#2%'):0>+     5 ++,    #9'! '(9)#'

' I9"!9"2(/" D'):C2" (#)"%E

"(C# '' I9"!9"22"/#2! <0"E

"(C#