← Library
High Court of Punjab and HaryanaRFA/1769/2002disposed of

Gurbachan Singh And Another v. The Punjab State

2025-08-25Mr. Justice Harkesh Manuja7 pages

%

%

%

% ( '&!

( '&!

( '&!

( '&!                                      

)*+(

)*+(

)*+(

)*+(

( ( ( (     '&!

'&!

'&!

'&!

+,--./

+,--./

+,--./

+,--./ 0

0

0

0         !   !   !   ! "  "  "  "     11+22).* 11+22).* 11+22).* 11+22).* !

!

!

!  # # # #         " " " " $ $ $ $     $"" $"" $"" $"" +1.3+.* +1.3+.* +1.3+.* +1.3+.* !     

( ( ( (    '&!

'&!

'&!

'&!       !   !   !   !       " " " "    11+22).* 11+22).* 11+22).* 11+22).* !

!

!

! # # # #         " $ " $ " $ " $ $"" $"" $"" $""     +1.3+.* +1.3+.* +1.3+.* +1.3+.* !     

( '&!

( '&!

( '&!

( '&! "" "" "" ""             11+22).* 11+22).* 11+22).* 11+22).* !

!

!

! # # # #         " $ " $ " $ " $ $"" $"" $"" $""     +1.3+.* +1.3+.* +1.3+.* +1.3+.* ! %    

( '&!

( '&!

( '&!

( '&!       !   !   !   ! " " " "           11+22).* !

11+22).* !

11+22).* !

11+22).* !  # # # #         " $ " $ " $ " $ $"" $"" $"" $""     +1.3+.* +1.3+.* +1.3+.* +1.3+.* !

    

( '&!

( '&!

( '&!

( '&! & & & &            11+22).* !

11+22).* !

11+22).* !

11+22).* ! # # # #         " $ " $ " $ " $ $"" $"" $"" $""     4+1.3+.* 4+1.3+.* 4+1.3+.* 4+1.3+.*

    

%( '&!

( '&!

( '&!

( '&!                    11+22).* !

11+22).* !

11+22).* !

11+22).* ! # # # #         " $ " $ " $ " $ $"" $"" $"" $""     44+1.3+.* 44+1.3+.* 44+1.3+.* 44+1.3+.*

&/ &/ &/ &/5"&6& 5"&6& 5"&6& 5"&6& 7++.*/ &7).3++18)79) 3:,)*+;-*8 &78).&<3=-22 3:,)*+).3&&).-.++ 3:,)*+ (7*8+)11+22).* !>2).3;.+7 ! &7<.?).&+8*) 332 <.?)@ AAAA 6 6 6 6&  7)2!

&  7)2!

&  7)2!

&  7)2!

B C  #-3+*8-,99.73+7 

).3

% (  '&! )7+ @+-.= 3+,-3+3 ) )22 *8+ )11+)2 8):+ )7-+. <* ( ,99. ),D<--*-.>;)73 -.:2:-.= ,99. (),* ).3 D<+*-. ( 2); ;+:+7 *8+(),*)7+@+-.=3+7-:+3(79

( BC  E ;)E ( 17++.* )11+)2 !

 ,8)22+.=+ 8) @++. 2)-3 * *8+ ;)73 3)*+3   1)+3@E*8+2+)7.+3332 -*7-,*<3=+ )7-3F* 8+7+-.)(*+7 *@+7+(+77+3)*8+G+(+7+.,+<7*H!

;8+7+@E+(+7+.,++*-*-.(-2+3<.3+7 +,*-. 0(*8+").3,D<--*-.,*  0 % (787*G*8+,*H!)**8+-.*).,+ ( 2).3;.+7 ;) 1)7*2E ),,+1*+3 ;8-2+ +.8).,-.= *8+ ,91+.)*-. *  >I 1+7 ),7+ D<) *8+ ),D<-7+3 2).3 @+-3+ );)73-.= *8+7 *)*<*7E @+.+(-*>-.*+7+*-.():<7(*8+)11+22).*I2).3;.+7 BC  7-+(2E*)*-.= -.*8+17++.*,)+ !

2).39+)<7-.= 6).)2  &)72) -*<)*+3 ;-*8-. *8+ 7+:+.<+ +*)*+ ( :-22)=+ &=) -* -.=8  )3@)*  +8-2&=)).3 -*7-,*)7-3F* ,)9+*@+),D<-7+3:-3+*-(-,)*-. 3)*+3   0-<+3<.3+7+,*-.%(*8+,*(7*8+1<71+(,.*7<,*-. (J)7+8<+@E*8+*)*+:+7.9+.* (22;+3@E).;)731)+3@E*8+").3 ,D<--*-.22+,*7 (787*G*8+"H!.  -.*+79(+,*-.  (*8+ 0 %,* *8+7+@E3+*+79-.-.=*8+9)7F+*:)2<+(*8+),D<-7+32).3*@+ %

>I1+7),7+@+-3+);)73-.=*)*<*7E@+.+(-*

B%C  ==7-+:+3 *8+7+(  *8+ )11+22).* !I2).3;.+7 -.:F+3 +(+7+.,+ <.3+7+,*-. 0(*8+,* ;8-,8,)9+*@+3-1+3(@E*8++(+7+.,+<7* :-3+ -* );)73 3)*+3     ;8-2+ 3+*+79-.-.= *8+ 9)7F+* :)2<+ ( *8+ ),D<-7+3 2).3 K  >I 1+7 ),7+  @+-3+ );)73-.= )22 *8+7 *)*<*7E @+.+(-* C  91<=.-.= *8+ )(7+9+.*-.+3 ;)73  2+)7.+3 ,<.+2 (7 *8+ )11+22).*<@9-**8)*;-*87+=)73**8+(-.3-.=((),*7+,73+3@E*8+2+)7.+3 +(+7+.,+<7*;8+7+@E-*;)8+23*8)**8+2).3<.3+7),D<--*-.;)8):-.= 1*+.*-)2 )3:).*)=+ @+-.= 1)7* ( &<.-,-1)2 2-9-* ( &=) @+-3+ +:+. @++. 7++7:+3(7)@)3-3+8 *8+)2+3++317:+3@E*8+)11+22).**8<=81+7*)-.-.=* 9)2212*8<238):+@++.*)F+.-.*),,<.*;8-2+9)F-.=*8+)+9+.*  C "+)7.+3,<.+2(<7*8+7<@9-**8)*.,+-*;)*)F+.-.*),,<.*@E *8+2+)7.+3+(+7+.,+<7**8)*+:+.17-7**8+),D<--*-. *8-2).3@+-3+*8+ <77<.3-.= 2).3 ;) @+-.= 23 -. *8+ (79 ( 12*  *8+ )2+ 3++3 LI

 I ).3I;+7+7+D<-7+3*@+*)F+.-.*,.-3+7)*-.(7*8+1<71+( 9)F-.=)+9+.*(*8+9)7F+*:)2<+-.*8+,)+-.8).3@E)112E-.=)11717-)*+ )117+,-)*-. K M 1+7 )..<9 :+7 *8+ )2+ 17-,+ 1+7*)-.-.= * *8+ )@:+ 9+.*-.+3)2+3++3).3*8< 17)E(7*8+(<7*8+7+.8).,+9+.* C .*8+*8+78).3 2+)7.+3*)*+,<.+2<@9-**8)*,.-3+7-.=*8+ (),* *8)* *8+ ),D<--*-. -. *8+ 17++.* ,)+ ;) (7 ) 2)7=+ ,8<.F ( 2).3 9+)<7-.= 6).)2 &)72) 2+)7.+3+(+7+.,+<7*7+2-+3<1.)2+ ++3 LI).3LI ).3*8< *8+;)73( >I1+7),7+;)7-=8*2E 1)+3;8-2+)+-.=*8+9)7F+*:)2<+(),D<-7+32).3@E)112E-.=)117+,-)*-. K%M<1.*8+)(7+9+.*-.+3)2+3++3 *8+7+(7+.-.*+7(+7+.,+-,)22+3(7 -.*8+-91<=.+3;)73

C  8):+ 8+)73 2+)7.+3 ,<.+2 (7 *8+ 1)7*-+ ).3 =.+ *87<=8 *8+ 1)1+7@F B0C  791+7<)2(*8+7+,73);+22)*8+(-.3-.=((),*7+,73+3@E *8+2+)7.+3+(+7+.,+<7* -*-97+*8).+:-3+.**8)**8+2).3<.3+7),D<--*-. ;)8):-.==7+)*+71*+.*-)2).32,)*-.)2:)2<+@+-.=1)7*(9<.-,-1)22-9-*( &=) ).3 +:+. <77<.3+3 @E 7+-3+.*-)2 8<+ ) ;+22 ) ,99+7,-)2 +*)@2-89+.* * 8) )2 @++. +*)@2-8+3 (79 *8+ 3,<9+.* LI 0 +2<*-.!*8)**8+2).3<.3+7),D<--*-.;)7++7:+3(7)@)3-1<71+)**8+ *-9+(,.2-3)*-.).3-*;)+:+.@+-.=23-.*8+(79(12* -.9)72)! 9<,817-7**8+),D<--*-.+2+:).*+L*7),*(791)7)=7)18. ).3 (*8+ +(+7+.,+<7*;)73)7+7+173<,+38+7+<.

3+7/I )7)=)18  )7)=)18  )7)=)18  )7)=)18  N  LLL LLL LLL <7-.3+7 -.=8 J 8) *)*+3 *8)* 8)=-.+9)).37)-.&)7F+*)7+.*8+*8+7-3+(*8+7)3-*<)*+3 .+)7),D<-7+32).3).3*8+3-1<*+32).3)3?-.*8+*8+31+,-)2-*-+ 7)-.&)7F+*).38)=-.+9))7+-.+L-*+.,+(79).EE+)78+22+7 ).37+-3+.*-)28<+)7+*8+),D<-7+32).3).33+:+219+.*(&=)-*E -*;)73*8+3-1<*+32).3)?6<9)7)*;)7-J%8))2*)*+3*8)* *8+ 8+22+7 ).3 7+-3+.*-)2 )7+ -*<)*+3 .+)7 *8+ ),D<-7+3 2).3 7)-. &)7F+*--.+L-*+.,+(7*8+2)* > E+)78)=-.+9)-)2-*<)*+3 .+)7 *8+ ),D<-7+3 2).3 ).3 -* ;) ,.*7<,*+3 )@<* *; E+)7 )(*+7 *8+ ,.*7<,*-. ( *8+ 7)-. &)7F+* + 8) (<7*8+7 *)*+3 *8)* *8+ 3+:+219+.

*(&=)-*;)73*8+3-1<*+32).3-*+2).L8) @++.17:+3@EJ 7-*)9-.=8 8)2-;)2;8-,88;*8+,.*7<,*-. -.+L-*+.,+.+)7)@<**8+2).3-.3-1<*+L%-*+12).8;*8)**8+7+ - ) 2* ( ,.*7<,*-. .+)7 *8+ ),D<-7+3 2).3 ).3 *8+ 3 1+,-)2-*-+ )3?-.*8+2).3-.3-1<*+31+,-)2-*-+-)@-=,.,+7.)*&=)22 *8-8;*8)**8+2).3),D<-7+38)=**8+1*+.*-)2:)2<+O )7)=)18 )7)=)18 )7)=)18 )7)=)18   1E*8+7+2<*-.L 08;*8)*3-1<*+32).3;)7++7:+3 (7 )@)3- )* *8+ *-9+ ( ,.2-3)*-. ;8-,8 ,2+)72E 8; *8)* *8+ 2).3 ),D<-7+39+).*(7@+-.=<+3))@)3-*-)2-.+:-3+.,+*8)**8+2).

;)@+-.=23-.9)72)9<,8@+(7+*8+;)),D<--*-.(*8+2).3LLL LLL LLL LLLO C .:-+;()@:+ *8+2+)7.+3+(+7+.,+<7*7)*8+7*8).*)F-.=-.* ,.-3+7)*-. .2E *8+ )2+ 3++3 LI ).3 I  ;8-,8 ;+7+ ( 7+2)*-:+2E 2)7=+7)7+) ,<238):+)212),+37+2-).,+<1.*8+)2+3++3LI

I ).3I ;8-,8;+7+*8<=87+2)*-.=*9)2212*@<*;+7+(*8+)9+7+:+.<+ +*)*+).3(,.-3+7)@2+:)2<+P+1+,-)22E<.3+7*8+,-7,<9*).,+;8+7+-.-*;) +*)@2-8+3.7+,73*8)**8+2).3<.3+7),D<--*-.;)7++7:+3(7)@)3-3<7-.= ,.2-3)*-. ( *8+ :-22)=+ ).3 ;) +:+. @+-.= 23 -. *8+ (79 ( 12* -. 9)72)! 9<,8 17-7 * -* ),D<--*-. 8+ *)@2+ =-:-.= 3+*)-2 ( *8+ )2+ 3++3 7+2-+3<1.@E2+)7.+3,<.+2(7*8+)11+22).*>2).3;.+7 -)<.3+7/I L L L L 7+) 7+) 7+) 7+) 7-,+ 7-,+ 7-,+ 7-,+ 7-,+ +7 7-,+ +7 7-,+ +7 7-,+ +7 ,7+ ,7+ ,7+ ,7+ #-22)=+ #-22)=+ #-22)=+ #-22)=+

)*+

)*+

)*+

)*+ I I%&)72)  

 &=)-*-.=8

 

I %6).)2 &)72) 

 

 &=)-*-.=8 0  I 6).)2 &)72) 

 %0 % &=)-*-.=8

  I0 Q&)72)  

 &=)-*-.=8 

 I &)72)  

 &=)-*-.=8



 I

&)72) % 

 &=)-*-.=8  

 I  &)72) 0

0  &=)-*-.=8  

I 6).)20Q&)72)  % 

 &=)-*-.=8  0 )117L-9)*+ B C  6++1-.=-.:-+;(*8+)(7+)-3(),*);+22)*8+2);)112-,)@2+ *8+7+* -. *+79 ( *8+ 2); 2)-3 3;. @E *8+ .H@2+ 1+L <7* -. 779)2 779)2 779)2 779)2

+,+)+3!*87<=88-").3*8+7:*)*+()7E).)).3*8+7

+,+)+3!*87<=88-").3*8+7:*)*+()7E).)).3*8+7

+,+)+3!*87<=88-").3*8+7:*)*+()7E).)).3*8+7

+,+)+3!*87<=88-").3*8+7:*)*+()7E).)).3*8+7 7+17*+3) N% %! -:-2!

% %! -:-2!

% %! -:-2!

% %! -:-2!

0O *8+8-=8+*(*8+)2+-.*).,+.++3*@+*)F+. -.* ),,<.* (7 *8+ 1<71+ ( 3+*+79-.)*-. ( 9)7F+* :)2<+ ( *8+ ),D<-7+3

2).3 +2+:).* 1)7)=7)18 .0 ).3   ( *8+ )(7+9+.*-.+3 ?<3=9+.* )7+ +L*7),*+38+7+<.3+7/I N0 8-:-+;8)@++.7+-*+7)*+3-.8-99)* 8-99)* 8-99)* 8-99)*-.=8:*)*+( -.=8:*)*+( -.=8:*)*+( -.=8:*)*+( &   !   

&   !   

&   !   

&   !     ;8+7+ ) *87++I?<3=+ @+.,8 ( *8- <7* ,.2-3)*+3:)7-<17+,+3+.**)((-79*8)*-.,-7,<9*).,+;8+7+*8+7+ )7+9<2*-12+)2+3++3):)-2)@2+(7,.-3+7)*-. *8+<7*8)227+2E. *8+8-=8+*:)2<+3+L+912)7<.2+*8+17-,+()22;-*8-.).)77;7).=+ -. ;8-,8 ,)+ ,)2,<2)*-.= ). ):+7)=+ ( *8+ :)2<+ *8+7+-. 9)E @+ 97+ ,.=7<<  .*8+++L*+.<)*-.=,-7,<9*).,+ *8+7++L-*-=.-(-,).*3-1)7-*E )9.= *8+ )2+ +L+912)7 17++.*2E <.3+7 ,.-3+7)*-. 9.=* *8++ )2+ +L+912)7  @+-.= L I0 ).3 L    *8+ 8-=8+* )2+ -.*).,+ :)2<+*8+2).3)*<1++ 

1+7),7+ ;8+7+)*8+2;+*:)2<+-* )* <1++

%  1+7 ),7+ -:+. *8- ;-3+ 7).=+ ).3 -. 2-=8* ( *8+ ?<3-,-)217+,+3+.*,-*+3)@:+ ;+)7+(*8+1-.-.*8)*;+8<237+2E <1. *8+ 8-=8+* )2+ +L+912)7  ;8-,8 - L 

 7)*8+7 *8). 2+2E 3+1+.3-.=<1.).):+7)=+(*8+9<2*-12+)2+3++3173<,+3@+(7+<

+1-*+*8++1.3+.*H:+8+9+.*,.*+.*-.*8)*L 8<23.*@+ 7+2-+3<1.;-.=*-*@+-.=)-=.-(-,).*2E9)22+71)7,+2(2).3R*8+ 3+*)-2+3).)2E-,.3<,*+3)@:+-.3-,)*+.7+).;8EL ,)..* @+<*-2-+3*3+*+79-.+*8+)9<.*(,91+.)*-.*@+);)73+3**8+ 11+22).*(7*8+),D<-7+32).3O B C  . :-+; ( )(7+)-3 1-*-. ( 2);

 *8+ +L+912)7 )2+ 3++3 3)*+3  

 LI !1+7*)-.-.=* &)72)(2).3)=)-.*;8-,8*8+)2+17-,+ ,9+ *  0 >I 1+7 ),7+ .++3 * @+ 7+2-+3 <1. (7 *8+ 1<71+ ( )+9+.* ( 9)7F+* :)2<+ ( *8+ ),D<-7+3 2).3  +1+,-)22E ;8+. *8+ )9+ 8) @++.(<.3*@+@.)(-3+).3=+.<-.+)2+*7).),*-.*8+7+@+-.=.+:-3+.,+ (79*8+-3+(7+1.3+.* 3<@*-.=)@<*-*+L+,<*-.).3).,*-*E*9)E)2 @+ .+,+)7E * 1-.* <* *8)* -. *8+ =-:+. (),* *8+ =+=7)18-,)2 ) ;+22 ) 2,)*-.)2).3*8+1*+.*-)2)3:).*)=+)**),8+3**8+2).3<.3+7),D<--*-.-.,+ *8+3)E(,.2-3)*-.(*8+7+:+.<++*)*+-.D<+*-.8)@++..*-,+3@E*8+

2+)7.+3+(+7+.,+<7*P*8+)9+@++.F+1*7++7:+3(7)@)3-).3)2@+-.=23 -.*8+(79(12* -.9)72)!+:+.9<,817-7**8+),D<--*-.,,73-.=2E *8+9)7F+*:)2<+(*8+2).3<.3+7),D<--*.-3+*+79-.+3>)++3@E)112E-.= ,91<.3+,)2)*-.K M1+7)..<9.*8+)2+17-,+( 0 >I1+7),7+ (*8+)2+3++33)*+3  

 LI !(7*8+1+7-3@+*;++.*8+3)*+()2+ -+  

).3*8+3)*+(.*-(-,)*-.<.3+7+,*-.%(*8+,*-.*8+17++.* ),D<--*.-+   0P;8-,8,9+<**@+  % >I1+7),7+ B C  <7*8+797+  -.,+ *8+ +L+912)7 )2+ 3++3 LI  ;8-,8 - @+-.= 7+2-+3<1.(7*8+1<71+()+9+.*(9)7F+*:)2<+1+7*)-.* &)72)( 2).3;8+7+)*8+),D<--*-.7+2)*+* 6).)2 &)72)(2).3 *8<-.*8+ 8<9@2+1-.-.(*8-<7* .,+*8+1<71+(),D<--*-.-.*8+17++.*,)+ ! -(7,.*7<,*-.(;)7+8<+@E*8+*)*+).3*8+7+1.3+.*)7+.*=-.=* 2+9<,8*;)73-.(7)*7<,*<7)23+:+219+.*,* -*;<23@+?<*-(-+3*)112E ,<*KM*;)73*8+)2++L+912)7@+-.=(9)2212*1.,)2,<2)*-. *8+ :)2<+ *;)73 M ,<* ,9+ * )117L-9)*+2E %0 0 7<.3+3 (( * % 0 >I! B C  ,,73-.=2E  -. :-+; ( *8+ 3+*)-2+3 3-,<-. 9)3+ 8+7+-.)@:+ *8+ );)73 3)*+3     1)+3 @E *8+ 2+)7.+3 +(+7+.,+ <7* - 8+7+@E 93-(-+3 ;8-2+ 3+*+79-.-.= *8+ 9)7F+* :)2<+ K 

>I   % I % 0 !1+7),7+(*8+2).3<.3+717++.*),D<--*-.@+-3+);)73()22*8+7 *)*<*7E@+.+(-*);+22)-.*+7+*-.():<7(*8+2).3;.+78< *8+)11+)2 (-2+3*8+)11+22).*I2).3;.+7)7+1)7*2E),,+1*+3 B %C  +.3-.=)112-,)*-. !

-().E8)22)2*).33-1+3( 6&! 6&! 6&! 6&! <=<* <=<* <=<* <=<*







         *-F J8+*8+71+)F-.=>7+).+3 +> J8+*8+77+17*)@2+ 

+>