Vakil Raj v. State Of Haryana And ANR
!!
"!#
$%& '
( $ )(* +,(
-
).(
( $ )(* +,(
-
! /,,( -((&&--(0*.&&1,'230 4
.(((, -((( 4 5 /,,(,'230 ,2&.(-( ,34
( 6( ('2 ),( 787 (,- (9: 6( ',2(7& 7(* 7 (,(- , (( ,&& - (0 1 (0 & 1( - ,&& 3 3 , &3&* 8&* ;(( -( (< ( , (* 2 ( ( 90-((*
&:7!=9(,(>,?: ,1 (32&, (3,, 8((& -(&(2(&23,
&&*&29:1 ( ) .*(* 2 ( (90-((* &:0 0 "!
, ((2 ( ;9: >,((-( (?0 -( 71,@ 9: , . 8 *7 (..(*7 % -- 3 ( ( 0702((1,(-7(&%&& 37 (%&& 3702(( (0-02(((( 0(A( 72 33(82 ,2(7 , ( 13 3 ( 0- 3 13 1( 3 8( 7 .2* 3 ( && 3 0 ( ( -2(- -(2 ((-1,10 .&1A *(3( 2,,( ,)8( 0*7.* 7 -*B(B 9: 2( 3 * 22-(8*(,. 8 0-( 1(0((00 (0( 0 ,-(C(C$, &7A-, 8(2 (&29: .8700 ( 2 3-( 0 ( (2& 2, 8 , (3 0-(80 &(-(1&80 ,B
(8 , , -( 8 *( ,&& . 2 .%1( (0 , 8 1,& 2 3 , -( 8 *(7 , -( 2& 0-( ( ,&&.A&2 A-& @ 8 1,, , . --& ( (8 * 0-( 2 (3
,(1,,&& .% 2 (,.8-2(-B ( 9: ,. ,- &*B( 98: ,. 2 3&&-, ( - &&-, D)6( ,'&-(0B( 98: & 2(( ( ,0& 1, -( * (0 , 1,, , ,2& ,8 2(( ( , A-(*,-((1,,,1(&(&(2 (, <
5
, 12.E2 &*0 8(* ! "!5 &(.*(* !F "!#7.2, ;,((-( (<7-( ) 9:71,,2.'0( ,&& 3 .,,- 71,,(2 ( ;9: >,((-( (?0 -( @ 9: 1,,. 8@ 9!: (..(*2 ( 5= (5=G B : *2 ( 5=#75=F(5=H B 95: % -- 3(( 02 ( 5FGI B 9G: 02(( ( 0- 02(( ( ( 0 ( A( 2 ( 5H ( 1, 5"
( 5H(1,5"H B 9#: (-1,02((2 ( 5HF(1,5"
B 9F: (-1,10 .&1A *(3B 9H: (- 8( 2 ( 5HFI7 55HFI ( 5HFI B 9: (&%&& 3 02((2 ( 5"
1 ( 0( ( ( (0
-(B 9=: 02((2 ( 5"
7, ( ( %&&( --( (0 , ,'230 ,B 9!": &2(% 3 ,2 (- ( ,2 .(% 3 1,( ,(3(82,222 ( G#= (GF" B 9!!: ,( 2 ( !
!!
GI B 9!
: 00(&(% 32 ( 57G(#, 00(&(9 (8 :7!=#F 8&8 3 0 ((2 ( 5FFI75FFI75H (5H5 B 9!5: 2 ( !H9: ( !9.: , ((23 *,(-)2. 7 !=#B( 9!G: 2 ( !G , ( ,&( (0)A2& 7 "!
G
9: 1,2( 3-(8*(00&*.(, 8 , (&( . 8 ( 00 ( 0( 0 ,-(C(C$ 7A-, 8( (&29:.8700 (
2 3 -( , 0 ( (2&2, 8 ,2 (3 0-( &(-(1&80 ,B
(8 , 1,& 2 3 , -( 8 *(7 , -( 2& 0-( ( ,&&.A&2B
(82(,(, 8 ,. I --& ( (8 7 , * 0-( (3
,(1,,&& .% 2 (,.8-2(-B( 9: 1,,. ,- &*B( 98: 1, , . 2 3 && -, ( - && -, D)6 ( , '& -(0B( 98: 1, & 2(( ( ,0& 1, -( * (0 , 1,, , ,2& ,8 2(( ( ,A-(*,-((1,,,1 (&(&(2 (,
(8 , , ) 8( 0*7 .*
&2 * , & .8 < ,- ( / !G" "!G 82 (3 3 &0-( (, 2 () 5"
D!GD!G= #!!! "G ""
1&&2 () 5"
D5"HD5G G # "H ""5 ,(-&*&7, ,)2-( 7 ( &7 J( & , , - ( ,(( -( ( (0 ) 9:9:9: , (* 2 ( ( 90-((*
&:0 0 7 "!57,((7, &-(&
#
,- ( / 5 "!G&2 (3 3& 0-( 1(2 () 5"
D5G =5G "! !!
""F /,&2 (3 32, 7,- (1& 8 #!! ""H(- 30.&-, 1, ,1 2* 1 2 (3(3(20-( (0!= "5 ""= "F !!
""= ,&0,- ((-(&,. & (, ( , 0.& -, 1 (8( (0 , - ( 0'( -2 ,0 11(,0(--3 (81( 0 , (0-(8 , ( !=G )2,-2 ,0 1'2&&* --( --(8.*,(+) 2372(3 ,((7 , - ( >,(( -( (? (0 ) 9:98: , (* 2 ( (90-((* &:0 0 7 "!
&- 2,,- (13( -(&(11%( 0-& #*( 8 K( 2 & ( , - ( & 2.0 , , >,(( -( (? 2 ( .& , A2 1, , .'8.,8 02,3(L13( 8 71,, '2 K( 2 &(,- (2.0 ,,) 9:12& .--&.& (- 8 8 -(( (2 2,&2 & -&2- 8 , '230 , 2( / G H "!# & >3-( ) 3, M
($ )(* +,(? !G "H "!# , (320 &( 2 & ( , - ( , , &28 (.((* 2&7 8(& , (07 1,, ,8 . &2 ,(I2 (
. . ,(( ( 3(2 )8(&,( 7 0( 3(2 8& ,8.
F
& 2 ,((7 2, &28 2 .& & (32 , 0 0 2( (0 8 8(I& 02, 8(2 8( DD0 1,, 0* ,(1 ,8 (I(& 8(3(* 81,,
.(& ,((D,.2&(0 &((0 &00 3, 2 ,8. 0-(, ,((-( ( &(32,.&2 -(,. ( (E2 ( -(& 1,&&* 2 '2
( 1 0 '230 &, 3, 2((-( , J20($ ) "!
9G: 9(0 &:571,( 1,&,3 2 -( , (0 00 , -(02 D(&8 (( ( 3 3 2(&23, -(& K( 2 & ( , - ( & (( , 0-(&&( 2( (&? -( , , )
( ( 7 2( (3( 7 ( . 2( 2, 8 '20- 3 -(&7 2
(&* (.((&* 8( 3 2- ( ,( 0% .* .(( 3 8(& 8 (0 3 3-(& &(32,,0 0 ,8&.2( ,(, E2 71, 8-2 ,(0'('& ,. (& 0-((* . K( 2 & ( , - ( & (& 2- ?.& )2-(0 2( '230 (-( ) 6,(,(+ ,($ &+ 2( +,( "!5: ) #!= 9 (? : , '230 7 (& 1 -& ,&&1 3-( ;!"F (10.(%2- ,A((0 1,,(, 0-23 0 0 2&(8((&!G !=9!:93:712&. -- ,1&&.&,-( -&( 3 *&3& .
( .&(2&(8( (*(20% 0-& 2(8* , '230 1,, , 8(2 ,8 .
H
'230 ,2( 2, ,2,(*$ ),( !=## ) !=!7 1,( 2 , 8 23 , 2( A-& ,(20 3 -(&!G&&1 I ; 1 1&& .&, , 1,& (& !G (. & &3& 7 (. ( .& & ( , -2(- &3& ((7 ,18(7 - , -(0.&& 1 02.2&&&7 0&*79: ,,& 02.2 &&3.&( 1,, 32,-( (, 3,(3(2-3,((0 ,(&2, 3(2-7 9:,,( 02,8 ( &(& ,.'23,.,8.*,2 E2 ,& 0*.2 ( .7
0&*733(-,&7(( 3.'(2- (, &% /, (*,,(02. A2.1 ,. & ,.',2 ( ( & 1&& .&, .* , , 2( , (& !G 0 (0 &*.* 2. 8&1.2 &.* &1-(2(< <
,,(, 7&( )2 &8,0 &*(32, ,)K3&2(0- &3& (--( ( ,-( ,'& (0 (*GK,H, ),2& , ) -& (* &3&8 '2( , , >,((-( (?&*8(23( 87&& 32 ( ,3(* )2,&
. ((1, A( -1('2&(817,& ,( .& A21,, .'8.,8 3( -(&, 871,0 3 2 1,& 2* , ,( , * 2, . , 871,0 2,0&81,& 2* K( )2 & &(&2- 8 ,'230 ,2( / !"G
"!
&>'*'M %$ )(* +,(? !G !
"!
71,( ,. ,&,(3, 83,0&(& -(& 2. 8 38 , 82( 3,
0-( 7,((7,0 3(, 2&(--&.&&& 871,,( 8.(((0 0 , (&(78 ,,2( / !#555 "!5 &> -&?
(8&K.(7 '.+, 3(,,-($ )(* + ,(?(( H "5 "!G72 ( ;/ ,8 -(2 , 8 & .* , ) (* 7 ,23, 1 ( && 2&&* 1, , A-& 38 &2 3(&&*.*&( &8 (&, ,((0(*02(( &*-I 8 7,27, (I(& -( 23, . A&27 1 12& &% (( 1, , ( -&* , 0 07 1 A-,)(* .(8,0((0-( 0 ,(( (IA0 1,,( 38 A-( 2, &2-2 3.& %. 2 (I(&-(. 3 (( -2(-2(&23, , 2(023,.
2( ,81 ,.,& .,(-(A0 , / ( 2 , , ,( ( ((* ( &2 3, 82&1, 88INI8,*7, 8 ,2(( ,-2 2.&*,8. %- 0 2(,(( ((E2( < 7,((7(* !F "!#,. ! "= "!#2.2 32.I 9 :) #,-(0 3 871,, . 1(,- &*7,,0-&#*( 0-( , . 1( * 0'( -2 ,0 .* , )2-( & .
=
/,8,(&( 2 &(,-( (&*71 ,,'230 (?9)2-(:, *--& ,-( ,7,&3&*) 55I ) 55I ,0.* &7!=#!702-( ( ,23,,( 1-(,. ( (,(23,2,)7.2 -((0 (0,(7 0,( 2(20B(-(&2.(3*0%, 7 1,( (*((00.( &*7(,((((.8,& ( *,(.&,0 (&.&,0 71,,,8 3 (3( 9: , 2(0 -&* , (& ( ) 8( ( -(0 3,2(08 ,)B(9.:2&2(&87, )8( 0*7.
*-&(3 (&((7-* ,.,&7 1 .(( , ?.&)2-(02( ,2 ,, & 02.2 &&3.&( 1,, 32, -( (, 3,(3(2-3,((0,(&2,3(2-7 9:,( 02,8( &(& ,.'23,. ,8 .* , 2 E2 , & 0* . 2 ( .7 0&*733(-,&7(( 3.'(2- ( ,&% ,2(,&,&&1 3 ;!"= /,8 , - 3,(-(- ( 3 , ( .& , & 18(7 2, & ,.8&2.*% 3 2 ,.'
( , 0-23 &3& B 9) 0 J(, &0 $ ) &%( !=#)#5: ,-( 7'23 3, .
.'2 AA AA !!
OO/ & 3( 1, , 2.0 , &( ( 2 &(,(- ,,( '2 , -(0 A0- 2 2 () 557 -(0 , .
.&,0 7 12& . (3(*7
!"
A-&8 ( ((2- 3 -2.& 0(&* / ( , (0 - , 7 , 2 1,, & , .&,0 &D% -( 7 1, (E2 , .&,0 ,1,1 ,.&,0 . 2--(2 (, 2 &-,&-,*&(&* ,
(0.&, 2 , 82&(& -(,. 3(0 ,.7&2(7(7(&3 (3 ( AA AA !
! / ( , - , , ) , & '2* , & .1 , A0- .&,0 -(,. .&,0 , . 2((2 3 (20 B ( 82& (.&*
2.&*7,&3&2(,.'2302( ,3(,(0 0%( .&& .21, 2, & ,&& 3 , ) 2* .2 & , ( (, .& &2 2(- 7 ,-( 7,&3& . 2 -.&-(20- , ,&&& (, ,0212&,8,3,( ( *70(&*(( 3,,((, ,(2 (-( 1,,8 ,0&81,&(& ((E2&* , .( )2,-(20- .,(( ,(&8 , (0.
& , 2 2( , L ;E2&*2 --(2 * 3 *, 82&< , )8( -(20,,-((0 & 0 ,.&,0 ,8 3&&, 5(12&. (38 , 3 * 10 12& . &%&* -(87 ((2-( '2(-2.&0(&*(0(&B.212& . , A0- .&,0 , ( 0 8 0 .*3 (1,,23, .(2(( < ,271 , (?92-(:,2(2 , & 2 ( .&-(,. ( (1 ( ( &* 8 ,&,3,2( ,J20(?
92-(:71 ( 3&2 F G, (&D 2(&23,2& 7 "!"
!!
((& 8 2(&23, ,(320 .(, ,1, 3 2 , -( ,2& . , &* (&8 (( , (1,,,,. 8 , , , .1 ,-(& 2(&23, 12 ,-(&3( (;3 .,8(< , , -(& (32&(&* (-( 2-(8 3 ((--( ,,(, 7, 2(&23,3( 3 2(0 ,. ,&,&&1 3 ;!# 2& (&-(&1&&2(&23, ,( 2.& .1 , 1 1,, , . A-& .* , 2( (0 0 0 -(& .
& (& -( ( (&*(&-( (7 & 3.,82( (32&((-( 3,2,((-( 0 & . (0 & -( .* 1,,, 8(&.(,A-( ,(0 ,27 ,-(&3( (3.
( ,(32& 72,(&,-( (0-((&* 0 . 3(2 . ( 0( 2- , ( 0 . 37 %- 3 , E2 20
& -(&3 (0(&,-( ( ( -A3 AA AA !
2(&23,7 , ,( , 7 .( (& (0 , -( & 38 & 3 (0 0-( , -( - 2(&23, .* , -( ( .2 (3 .*,0 , -(& 2(&23,3( 3 2(0 8 &(&&* -% 37 02 (0 '& ( , -( (((,& ,& 8 , A , , (& (0 '& ( ,( -( , . ( --(2 * ( ,0 &* &8 , -( & 0&*-(.&0.2 & 0 , & % 1, * 8 02 .(, (, ( ( & 0
!
0 -(8 ,* 0 3 2 &* 2( 3 (( ,1 *((0,0&8 .0 3L ,27(0- (,.& 2,-( ( ( 3 02 (8 2 13,3 1,& ,* ( (3 3 0-( AA AA
G && --& -( ( --(-( ( 3( 2(&23, .82&*7*02&,1,,1-( -(* 32- 80 0 ((23, 2(3 , ( 1, 0 ( 000 ( & 1, * 1,.,82(,1,-(&8&1I. 3 L ,27 2(&23, -(3(0,2&.2&,- 2,'20 AA AA 5! ( , 8 1, 2 , . 2 . (* 1, , , - - ( 0- - (0 &12& 2* ( 1, ,8 2& * 1* 2(( ( 3,0&81((3,&*A&2(0,.
3( 2(&23, , A 0&* A&2 , ( 3( 0* --(.&0 8 ,2& 7 "!"0% -(8 (0 &2 F1,,&*1 , (( . ,2(&23,7 ,- (,2& .,.2& (B , (& , -( ( ,2& . ( 3(2 ( &(2 , ( & 2(* ( 8&80 - 3 83 B 8&8 3(2 (0B, ,2& . -( 1, -( ( ,3,&* 3(2(-('2&,-2.&- ( E2&*.* ,(63(.*,,0( < (.(8 37,2(2 ,, - &2 F G( .
(-( &3.&(,3( 2(&23, , '230 1 A&28&* (3( 3 (& 8 2(&23,7 1,, .*, , ( 3, -(& , -(&3( (3.
!5
(* G K H, ),2& 0-1( , &3&2( &3& (--( ( ,-( &3,( ,((7, )K3&2(,-1( &1 (& ,-( (D 8 )2, -& (* &3&8 '2( , ) K3&2( (3,&* -2.*,2 &(,- (1&& ,-(& (3, 71,,A 3 2 871,%- 0.& 2*8 ,23,-(,.7 0 3-& ,'& &&.&.-((-2 ,0 (- 3 -(,.(& '& &.&-2 ,0 ) GF , ( 7!=G 2(,-2 ,0 7, 8
. ,80 ,3 271,,& &,0( ( ( 3( -(& , -2 ,0 1( - &* 0- ( , 0 271,(-(&& ( 0 33 2 , -( ,,8( 2 ,27
., 0-& -2 ,0 7, 8
. (& -(&( ,( ,,12 . - 0.&()6( ,(320 ,,- 0.&()6( 02, E2 &*(2 * ,(3, -( ((38( .*,&6 2& , ( 7!=G (F5" , '.&6 2&7--&.& ,)(* 7&, -2 ,0 0-.& 2 ( ) GF , 0 ( 0'( -2 ,0 8 ,,2( / FF# "!G& > (- J20( $ ( (& 2(27 , 3(,? !" "5 "!#,.(8,- ,)8( (,) K3&2(( &L,'&-2 ,0 0( ( .&
!G
0,%- 3 81,2(( (E2(0 ,. .(8, &&1 3 ;
(#F , '.&6 2&&,-2 ,0 0-.&2 (GF, 0 ( 0'(-2 ,0 ,,(, 7-(F5", '.&6 2&7--&.& , )(* 7&,-2 ,0 0-.&2 () GF, 0 ( 0'(-2 ,0 , E2 '&-2 ,0 ( 2&=,(* 2
( (90-((* &: 2&7 ""H71,, & 8 1(0 ('&-2 ,0 ,,-(&,&&. ( A 0 , (0 , -2 ,0 7 1,( 871,,. 1(0'('&-2 ,0 7,-(& ,&&. ( *((0,-2 ,0 ,A 2(-2 ,0 1(.*,&)2-( 2.' '2& --(&7 , 0
( 20( .8 18(7 1 &,,0 ( 0'(-2 ,0 (E2(( &L 1&& . - , ) 8( ( , ) K3&2( ( &L , '& -2 ,0 0( ( .& 0,%- 3 81,2(( (E2(0 < ,27 87 1, 0 '& -& 7 &-(& , 3( -(&3.,8( 2* ,23,0.&&*(2L 7.22,(3, 1,,-( ( ,-( &(3, 8 2- &2 3 , (3, ( 080 ,((7 0- 3 , 2 0.&71,,,,- &0271&& & 8(3( -(&7
..2 '27(E2(0 (2( 0 3-& 3.,8( '& ,23,, 8(2% ,8. &2..1, , >,((-( (?7.2K3&2(0- -(2&(1(71,, (&* 2 1, (*(00 20 3 ,0 3 38 02-(2&(2
!#
7,((72,
.,&& 3 ,3(2 ,, &, 8 (0,03 23(2- 7,( & 8(-( &71,,(,-2(- -(& ,8 . &2.. , .'8 , 3( -(& 0 33 2.*,-( (7,((7,)K3&2( 0- ,((-( (0 ( 3(* 87 1,,8 ,.',)2,3 2 -( '230 (-( J( % % K $ ) ,( (,+,(9 "": ) #G7,A-( >-( ? , ,( (, A ( 7 (7 && 3 0-&*0 7!=H71,,18( 1,, >-( ?--( 3 , (&&27!
=H1 ( , ?.&)2-(02( ,&,&&1 3 ;G5 , >-( ? ) 5 9G : , (& &22 2.&*&&2(8 A,28 ,1&& % 1 (2& (-( (3( 3 2, &28 , &1*. (,,( 71,12& ,(1,8 0 (&* 1, , 7 . -( ,(7 .2 &&2(8 0 2, ,&3&2(0- 10 >-( ?-(&*(,-2(-, , 0 ( (0, , (&&2 ( (&2 , >-( ?
, (& &2 12& -( * ( ( (( 2- , -1(,)K3&2( >-( ? -0 3 ( (0 , (&&2 < J (0 2( 9 : K $ ) ,( 9 ""=: !# ) H#7,E2 (.(, ?.&)2-(02(171,,( >2.0(31( %?12&.>& ?
!F
)2(-&2K :7!=F!--&.& ,),(%, ,2( ,&2 ( ;!
-2 ( &*7 1( &277 7,1(; &2<2 (( &(3 ,0 3,1( B 1, 27,1( 02 . (2 0-(, 3 &* 1, ,* 3 * ( 3,( 2(&0-(9, :.2&,, 3 1,,, (-( &2&(,,*,&& &29, 77 : P 3 (&&*,.(8
7!!,9 "": 7-- !HGI! Q AA AA
2 3 (& 0 3 -(- 7 ( ( ( 1,(( 2 3( 1&& . * (-( 3 1( 1,, &(&*7 -&&* A,28&* , & / 1&& ,8 2 , 0 3,1(71,(( ,
5 /,&,.', . , (2 (-( 7&( -1(2
.3 ( ,&( ) 3&23%- 3 81,.',7,,& , &*
1&& . ;& < ( , -2(-, && % 3 (& K2 1A0 , -(8 , 2 1,,( ; %< 2 ( 3(2&2(&-2(-& 7,&.*,3,2(7%- 3, .8-( -& 81 AA AA 5" 8 3 (3( , &( - 1( 2 , ;& <7 -.& A&2 & -(
&&* 8(1,1(71,, &2 %7(0, & / ,(( 3( , % 0 -(8 1( ( 3(2&2(&D,(2&2(&-2(-(;& <(-2(-, < ,(( '230 (-(00 ( (& A$ 6D(3 K 9 "!#:H)!=7, ?.&)2-(0 2( ,& , >0 ? > &2? &3&8 8 .* 1,, , > &2? -( .( 3 .* 1* A 8(2 -( 7 3(7 (
!H
, 31,,12& ,(1,8. &2 ,>0 ?-( , (&8 A((2 ( ;
G / 2& 3( 1, 0 , &2 (, ,(-(3(-, &1&$ 7#=K
" 0.* 9!== : , . .* 2 .87 ;0 < ; &2<&3&88.*1,,,; &2<-(.( 3.* 1* A 8(2 -( 7 3(7 ( , 3 1,, 12&
,(1 ,8 . &2 , ;0 < -( , 7 .82&* ., -(
. ( '2 8&* /, , ; &2<-((&.& &*,2.',. %1, 1--( 7.'(, 31,,( &2 , ( -( / ,8 &(* - 2 , , ( ( &2 3,& 3 2.(*0- ,; &2<-( ,,2,(0*&%., ,(-(8& *,, ,& 3 2.(* 0- 02 ,8 022& ( ,.2 ,,(1,&&* (( 2(,(7, 1(; <1,,' ,1-(, ( ( 0 3& (* .2 -( , 1( ; &2< .( 3 , &2 -( 7 .'7 ( , 3 , 12& ,(1.
&21, ,;0 <-( < J- 3 81,(-( -&7,)K3&2( ( 3( (1,& 3,A-( ;,(( -( (<7 1,, && 1, , &3&8 0- , ) K3&2( E2 &*71 ,3(*( 8 ,(( -( ( 2( (0 * 8 D( (.((* ( (0 (* ,(320 ,0 312& .--&.&, 871, 8-((, ( &29: ) 7 3 .& ,8 ,,2( 3-() 3,? 92-(:,((('230 ?.&)2-(02( $( () 3, $ ) '.+ ,(9 "!G:5)!#!
!
'.9 "!!:G)GG! 18(7$( () 3,?92-(:-( 8 '& 2 ( ) G# , ( 7 !=G7 1,( (') 3,?92-(:73 ,E2 1 , 0 ( 2 ( ) ! ( (23 +
*,(-)2. 7!=#.*8(2 ! !!
""= ,27.,,'230 ,8 --&.&*,,-( ,2( ,-( 8 7.23( -(&7 1,, 7&1 '*'?92-(:(&2- .*,&( )2 & ,0 12&.--&.& && 871,1( 8-((0 0 ( &2 9: ) , ,3( -(&. (-(&1 --&.& , ( -(& 81,.82 71 *0( ., ,- ,0(0 96
:
!!
"!# 9 K : $0&