Gurinder Pal Singh v. State Of Punjab And ORS
!
!"#$ !$%&'&() $*+,"+-
.
) /0 1 11!
! "
##
$ %
&'
&( 11!. ))* "+ %
+
%&',( - . ! &/01 %
%2 $
"
3 42"56 ! ) 1 % 8
, 7 % ! 9 0 &/ :):():/:
0
1; - % 0
!
""
# $%
!
&'( )*
!
""
# + # !( ),
!
""
# +' !( -,
#./ +&% '0#( -1
!
" !
#
$%%
& %
'
% !
( )*+
&
* ,%
% &
-
. /* +
% %
&
%
% $ 0
-
1. 2222222222222222222222222222 ,2
. '
0+ !
+
0'3 #
4. !
"
'
0+&
"0#
#./
+&% '0#(5555555555555555555555222
/
'( * '0 -1 #&2
5555555555555555555555522
'3 #
#7& +
0+
'
0+&(
* 3
$
% & $%%% &
&
* *
3 &45
&* *
( & $
%
* 3
$% %
% 3 3 &% %
$%
3 & $
%
3 &
* * % & 6& %
%
$% %
6!
*
!
'
% 7&8
( )5 + * 9 7
( :& /%$
. 3% % ( 3 ;<<, *<".=<"
= 9"<."
< *
* ,%
0
%
*
% ! / % ' ( ) (
& ( ) !
&
*36/*3*
* /*3*
% %
0
& 22 =* ,%
%
= **
*<;*<<* ,%
% %
% &
) *
&
% &
) %
* ;* #
0
$
6
* "* 3+!#!,>((?#>!>5?#>5+>>!+,,((?@ #+* $ :
# + % !
$ # ' #8 '0 0;'2 0"
.+< =
% #'7 +'
0"
!'3 +
!8 !" #
.+< =2>
(($2,+$3 $(#"#&4$ & & %
" 3, 26
" 3 ,26 <
" 3 ,26
" =
" = <
" =
" 2" < < 0 "
7% 7
>
1 - /? ' 0 0 ' / / ' / ) / / 0 1; ' - &
&' , ( @ &/ & /A11A/:0 82/A)BB( )':*):/: %
"%%
% %
+ ( = :?:?):/:
)1:?):/: )/:B):/:, )):B):/:
%0%
!0 % ! "%% *
%0% &',( & )/ , ): !.
&';
!0 %
&',(
0 2"3&16 &' !
!8 3&/6 &(
C9 3&)6D ; &',( - . % 8 ? 1) " (*$5"6 7$#&#&($+)3 & " &'3 %$ 6 !
!8 3 86 !. %% ! "%% !. 2" ! % 2" . && 7 % 8 !
&'
%% !
"%%
!
% ! &(
!
! &&&
&'
2" !. :/ % 8 !
+
% &(
%
% .
! * (*$5"6 1#"#$) & "
&' !
! 2" !. %
. &0'
2"
! && 7 E 0'
8
. :/
!
! % ! %!0( % % (*$5"6 +$'7(8$(# & @" 0' 362"
% !36 8 0
!. %0'
! 2"
!
8 (*$5"6 +$'7(8$(#9)3 /6 @ " 0( %$ 3&'6 2"
8 !. % 2" ! )6
E &'
8
. :/ % 8
! &( E% ! %
!
% &( (;F % $.
% $%
!. % !
#
%2
3(((F,((F6 !
- . % ! !0 B 8 0 $ /: " 0 6
% % &' 2" !
! G 36 9
! :/ % 8 !
&(
G 3 6 9
A
- 2" !G //
+0 $
/(:;)://3 0/*6
):// !
%
% ! & !
:/ 8
. % !
% ! 0(G = 0) % . E % E "%%
% /) >" "%%3*;
6 %%
!0
% 7 % 0 :
$
$
$$
$
)?2?@2)??
))2?@2)??
-?2?@2)??
$$ $
A
$A
$22$2
2 * ( ) !
'
% 7& 8
$
-
.
% $ % % $$$*% %* * $$$*
%* *
" !
#
% & *< <<. "<<A5 * << (&A $
( )
5
* ,%
$ *<;*<<*
$
*<=*<< &%
-
B/C & % $
'
% !
$$$*% %* * $$$*
%* * ,%
$ - *<;*<<*
222222222222222222222222222222** * ( ) !
'
% 7& 8
'
%.# / % % % + *6 6<.'/*699= *<;*<<
-
B3C
!
3
$
1. 7
+
& /+ '
0+
$#2
02 * !
*D**3% '**!5
+ & ( #
> 5
% 3% % 3% * !
*** '**!* !
%
(
#
> 4 5
% 3% %* + $ E 3% / 7
& 7 G *
* %3% (
& !
* '
% 4 7& 8
( )
* !
*D*(* % !
'
%47&8
( )
& =* ( *3** ( *4'
!
*(% & * 3 4'
* 3% %
;* (
&
!
"*
& !
8
( )
*
&
( )
9* 3
' 6! (
,%
% !
#
1. * % $
H< * 5 /G % <% H= * ( >-
H=
* #
$ H< * ( ) !
'
% 7&
'
%. / % % % + * 6 6<.
'/699= *<;*<<
-
B3C $
%
!
!
#
$ & % !
'
% 7&8
( )% %( )F
& 3% % <*<*<<* ,%
$ -
$
& $ * *$$$*% %* * $$$*
%* * I
$
$%%
(
& '
% 4 7& 8
( )
+ *!**3* (/.<<6 .=
*<*<<3 &
-
B!C % G% & %
* + * I H 7
% * * ,%
.
%
&
$
$$$*% %* * $$$*
%* % )
$
%
* ,% )
& %
$
I & %
* ,%
$
$
% $1. *+* ! 3 & + * * <.<9.<<
* .<9.<<
(%& & ' /3>
> 3 %
7%
* .<9.<< 3 %
3)6/ /3
* <.<9.<<
= 36)6/ ,%
% &
$
1. )?@)??(
<.<9.<<
3 &3
$
$ <*<9*<<*,%
% %
$%
-
>*
$
- + % $!6 (
% G $*+ **3
*+ *"%*EG :
%
%3% $
% ( ) (
* )?@)??
.9.<<
3
(%& & '
/3>-.
3
>-.
3 %
%
$
$
%
-
B7C* ,%
*+ * 5%G %!6 %**:*%
& % *+ *93% ): !6 %3%
3 & $
* ,% *+ * < % )
: 6 ($
%3%
3 & $
) % % %
3
%
% !
( % B3C
))?@)??(
.<9.<< 3 %
3 )6/ 3
/3
$
$
%
-
BC*3
*+* D
: 6 G%$ %3)6/3 &
3 *+ * (
% 6 : %36/ & *+ * ( #** D 6 / % D $
* ,% * +* " 5) % : 6
3% 3%
3 &
%
&( ) * > &
% * +* (
) % 6 !% ) %3)6/ &
%
&( ) *> &
% *+* / ) /% % 6 / + & % /3 3 & $
% ( )(
* -?@)??(
-
B'C $
.<9.<<% %
!
!
#
$% %
0
%
$ $
*%!
#
$
$
<*<9*<<
3 &
-
B#C *
: 6 /%$ !
3%
G % 6 ? $%% $
( )
$
* ,% & $
$
%
% '
C ( ) ' & '% 3 .<9.<< 38( + * "<<" << 3 &
-
BDC *
$%%$
$ <*<9*<< % %
$%
-
B:C*,% *+*; !6 5)
%
% ( )(
* ,% %& %
% >- %
$%% %&
%
$&!
*D**3% 3% % !
3
!
*D*(* %!
'
% 7&
( )..
& % !
3
* ,% 3
% >
$%%
%
&%
% $
-
$ % %
$%
-
B?C* ,% &$
% $ 1. *+* 3 &
-
(%& &' + /3>-.
>-.
( =
7%
J ; 3%
5 " 3)6/ /3 , 9 ?
3
F < ? 5 ) 3
E
,%
)
% %
$%
-
B8C %
% %
$%
-
BKCL /1 - % % %
B( 0 ! 1 !1
;<0= + + 3*
$
( 5 /G
% <% ( >-
$ , %!
% 3.
%
;" < < = " %: >+ = < *= *= " "< ( %
% >+ = = " ;
% % >+ =; < *= ; ;=*= = 5
>+ = = < < ; ;= ; >+ =9 < < < =*= ;
*= " : >+ =" < ; : >+ = < " ; 9
: >+ = = < ; #
$ G
( ) ' & '% 3 ( )
< G ( & >+ = < *= < = ;*= % % : >+ =9 < < < ;
: >+ == < < < ; ; ?)$
: >+ = < *= *=
*= ;<*= 5 >+ = < <
;< = >+
= =9 ;
: %G >+ = < < < = =9 1
$.B3;
# 3 +
,@
?
)26
26
6*
3% G % >+ = < = #
$ G
( ) ' & '% 3 /( )
9 DD: % >+ = < < < = =" )?
.+
% +& !
,6
?
?
)
7+ $ +/3
,9
?
)26
)26
5 %: >+
9 < *= <
==*= % G: >+ =< < <
== * /
>+
< < *=
*= == =* ( G),%G >+ = < < == ; % >+
= < < *= " = *=
,6
?
)
)26
6,26
)1
7 #
!
$ +/3
!3
% >+
< < = = 9 ( )% >+
9 < < < = = < % D >+ = < < < =
/% >+
; < < *=
*= = E % >+
9 < < <
=
>+
9 < < =
8 >+
< < = = /
: >+
< < < = = ; (%) >+
= < *= *= *= =*= "
: >+
= < =*= =*= &/ >+
; < < *=
=*= 9 /%$ >+
" < < =
< ! G % >+
" < < =
? & >+ =< < < < =
) % 3.
%
< =
= ,-
< +
# $ +/3
,6
?
)26
-26
6)
% : >+
= < < *=
=*=
= % >+
= < *= =*=
; G /
>+
< < *= =*= ,1
.# +
#
!
6?
?
?
?
26
626
!
>+
= < < = =
9
>+
< < < = =< 5): >+
9 < < < = = >+
< < = = E
/
>+
9 < < < = = : >+
; < < <
*= =<*= = 5 %GG >+
; < < <
*= =<*= == 5 >+
= < < *=
=<*= =; + %5 3.
%
" < < < *= =<*= ="
: >+
; < < =< = (
% 3.
%
= < =< =9 5 (
: 3.
%
< *= *= =< ;< : >+
= < < *=
9*= ; ' ): 3.
%
; < < < *=
9*= ; +
% 3.
%
< < *=
9*= ; 5)
% >+
; < < <
9 ;
E
% >+
= < < <
9 ;= /
%
D >+
= < <
9 ;; /%
: 3.
%
< < *=
*= ;" 5
: /%
3.
)6 /
< *=
*= ; ( >+
< < <
;9
>+
< < <
"< %/ >+
= < < <
" : >+
= < < *=
"*= 1)
#.+ C.7 #
,-
?
?
-26
,126
" G % /3 > ; = <
" "
) / 3.
%
= < <
" "= 5G% /3
<
" "; #
: >+
= < < <
; "" ' )
% 3.
)6 /
< < <
" : 3.
%
9 < < *=
*= "9 5
: 3.
%
< < < *=
*= < G%
% >+ 77
< < < < *=
*=
% /3
< < < *=
*= : ( & 3.
%
< < < <
%* M D /3 ; < < *=
*= : ) % 3.
)6 /
< < < <
= %%) >+ 77 " < < <
< ; /
: 3.
)6 / 9 < < <
< " / % /3 " < < 9 +
% >+ > < < *=
*= 9 (
: 3.
)6 / < < *= "*= 9< : 3.
)6 / < < = 9 5)
%: 3.
)6 / < < <
9 +
: >+ > 9 < < 9 / 3.
)6 / " < < G %:% G% 3.
)6 / ; < < < 9=
: 3.
)6 / " < < < /'
!
!
/?. 80:/. 2" !
:' > %
!
!0 %
0 0 1 !1
& & % "
$
$ ? /: <E $ >
% $ /
"0 = *; : : / ( ;1 )
#% (? : )( )( ; ;: 1
= = " ; '
=; < *= ; ;=*= ( % = = < < ; ;= *
% =9 < < < =*= ;
*= ; # =" < ; ?
% #
= < " ; B
#% = = < ; #
$ G
( ) 4 ' & '% 3 ( )
/:
$ !
= < *= < = ;*= //
#% =9 < < < ; /) # == < < < ; ; /1 @ #% = < *= *=
*= ;<*= /' = < <
;< /(
= =9 /*
# $ = < < < = =9 /;
$" 2"
9 = < *= *= = /? 3% G % >+ = < = #
$ G
( ) ' & '% 3 / ( )
01 0 1 !13
& & % "
$
$ ? /: <E $ >
% $ / #
() : : : ( (; )
'( ( : : ; (; 1 #
'B : )( : ' ((( '
$ #% (: : : / ' (( (
%
'? : : )( '( (( *
$ >$
() : : / ) (( ;
% '( : : )( ; ('( ?
'? : : / ( (' B
% 'B : : : ( (' /:
() : : : ) (' 1 1
& & % "
! $
$ ? /: <E $ >
% $ / %$
2" 8 '* : )( )( * (;
1 !1
& & % "
$
$ ? /: <E $ >
% $ /
%
2" '( ( : ) )( ('( ) >
2" '( : )( / 1( () 1
2" (: : : : /( (/( ' > #% 2" '1 : : / 1( ';( /(
%%
&';
!0 % 2"
&1
:' !
%%
&' 3 %$ 6
& )/
! % ! 8 !
:/% ! /*
%% &(
&):. !0 % 30/6
!3
&)6
! $ !
! %
$ % + %0(
:' 2" ! ! % 3>6
&1. %
% % - ! /; > /01
! %%
"%% % %%
&( !! &'3 %$ 6 % 82" !. 8
% % ! 0( %
! $ %.
% $ /?
1*
3<+
= 7
6 /BB( 34 56 C %D 48$ %
&
& & &
.&
$% &
& %
% & %
$ %
& %
&
$% &
&
&
% % %
& $% %
$% & % % @
%
&
%% &&
%
%
$% &L 8
1*
!+ > :/ 8
% ! - %% "%% % ! E ! !
/B + % &' 8 !.
!. "%% %% % &/ 8 !. !
%
2" !
!%
% - 2" ! ):
&(
% !
#
, %2
%
%
!.
&(
! % % 8 ! #
%2
- &( % !
%
)/ & % $
/(:1):/;
" !
% %8
,7 % !9 ! %
8 !
"
2 $
"
%%!
I !J )36 )36 4 !5% % ! ! ! !
!>
"A2" 8 !0 - ! % $ 8
! % $':F
% !
! % A "A2" %%! )) K !
&' %
% $':F% !. !
8 ! )1 -
&' 2" !
! %
!
%&(
:/ 8 !
!
A - 2" !>+ % &/:3 6
! )'
.%
% &' , ( %
)1 + 0 &/01 % % + .%
%% % ! "%% @
! /' , /* " + 0E %% & !E ! %% % !
"%% 1/H !
):)1 )( & ! ! $ !
E A ! $ !
%A
% ! % %36
A % % E
36 "% ! 7 !):
):)1 11!
& ! 5$#5$+'7$">&(?@+$"'($8) $'@ 5$#5$+$7+#"*6$) $'@