Manoj Kumar Tiwari v. State Of Haryana And ORS
!"
#$% &%'()(*+ ,
!+ - .!// .
- .!/ // 0%)%*$+ !01(2#) %345/%*(0&6'#$%7($3 !0(8#*)3990(5&6'#$% 0$3%:%$($(*%0 !0*290!($$#45&&4&6'#$%%*%0#45#0;#*# #<%)3 (* 3% :%$($(*%0 3#) #::0#'3%& $3() '90$ (8:9=*(*= $3% '889*('#$(*&#$%&, **%>90%? "56(&%73('3$3%))()$#*$ >'()% #>#$(*
('%0>'()%"590=#*&(0%'$%&$3%:%$($(*%0$)3( $ 3().? 6%*&$#:0:%04'#$(*(*$3%090#4#0%#5 073('3$3%4('%*'%3#& @%%*=0#*$%&$$3%:%$($(*%0 .%#0*%&'9*)%4 0$3%:%$($(*%0)9@8($$%&$3#$$3%:%$($(*%0 7#) =0#*$%& 4('%*'% 0 4'#$(* 7($3(* $3% 0%6%*9% %)$#$% 6(44#=% #3#0:90):%0$3%%>'()%:4('; 0$3%;%#0(*A9%)$(*5$3%6%0*8%*$
0($)#=%*'(%)7%0%$8#2%%
0$)$:06(&%):#'%$$3%4('%*)%%) 0 09**(*=$3%6%*&)#$0%#)*#@4%')$*6(%7 $3#$'4#9)%(*$3%:4(';5 $3% %:9$;>'()% #>#$(*88())(*%0>'()%"590=#* 0)30$5 - "-6(&%8%8&#$%&,B 0%A9%)$%&$3%!#*#=%05#0;#*# /$#$% *&9)$0(#4 * 0#)$09'$90% %6%4:8%*$ 0:0#$(*5 !#*%)#05 90=#* 0)30$5-/ -"$:06(&%):#'%$$3%:%$($(*%0 04'#$(*= 3()6%*&7($3(*$3%0%6%*9%4(8($) 6(44#=%#3#0:90 3%)($%7#) #::06%&@;/ (*#44;6(&%'889*('#$(*&#$%&CD **%>90% ?
B :%$($(*%07#)#44$$%&4(A906%*& 04'#$(*7($3(*$3%0%6%*9%%)$#$% 6(44#=%#3#0:90588#*&0%#?#3#0:90#*&6%*�%#-90#4-%
90$3%00% %00%&$'4#9)%B(*$3%%>'()%:4(';5&% (*(*='88#*�%# #*& $3% 090#4 6%*&5 73('3 :06(&%& $3#$ $3%'88#*& #0%#3#) $ @% :0%)'0(@%&@;$3% "3%4('%*)%%)3#443#6%$3% 0%%&8$4'#$% 3()6%*& #44(*=(*$3%'88#*�%#7($3:0(0#::06#4 $3%)($%:4#*
08$3% "3%:%$($(*%03#&:%*%&3()4(A906%*&(*$3%90@#* #0%#7($39$#*;#::06#4 $3%)($%:4#* 08$3% "3%8#$$%0 '#8%$$3%*$('% $3%&%:#0$8%*$1(&%'889*('#$(*&#$%& 5 $3% ()$0('$7*4#**%0590=#*4#**(*="(* 08%&$3% "$3#$ :4$B 5/%'$0 5!#*%)#05&%6%4:%&@;/ 5 #44)7($3(*90@#* #0%#:;$3%0% 7#)&94;)%06%&9:*$3%:%$($(*%0$()$3%4'#$(* 73%0%$3%:%$($(*%03#&:%*%&3()4(A906%*&0%A9%)$7#)8#&%@;$3%
"$$3%/%*(07*4#**%05/ 590=#* 07($3&0#7#4 $3%:%08())(*=0#*$%&$$3%:%$($(*%0$:%*$3%4(A906%*&#)$3% 4('%*'%=0#*$%&$$3%:%$($(*%07#) 0090#4#0%# % 90$3%00% %00%&$$3%)$#$%8%*$8#&%@;$3%:%$($(*%0* D @% 0%$3%))()$#*$>'()%#*&#>#$(*
('%0>'()%"#*& >'()%*):%'$0573%*$3%;(*):%'$%&$3%4(A906%*& $3%:%$($(*%03% :%$($(*%0#&8($$%&$3#$$3%4(A906%*&:%*%&@;3(87#)4'#$%&(*90@#* #0%# % )$#$%& $3#$ 3% 3#& 0%'%(6%& $3% '889*('#$(* )%*$ @; $3% &%:#0$8%*$(*$3() 0%=#0& #*&7(44 )3( $$3%4(A906%*&$ $3%:0:%0 4'#$(*7($3(*B?C&#;)3%)9@8())(*()$3#$$3%4%$$%0&#$%& #*&$3%)$#$%8%*$8#&%@;$3%:%$($(*%0*D 7%0%'*'%#4%&@;
$3%:%$($(*%0 73(4% (4(*= $3% 70($ :%$($(*5 73('3 () )9::0$%& @; #* #
(($&#$%&, )$3%:%$($(*%03#&'*'%#4%&8#$%0(#4 #'$)
C
08$3()'90$5$3%70($:%$($(*&%)%06%)$@%&()8())%&7($33%#6;')$ $3%70($$%*)$#$%8%*$ (4%&@;$3%/$#$%5*0%:4('#$(*7#) (4%&@;$3% :%$($(*%0 %#0&4%#0*%&'9*)%4 0$3%:#0$(%)#*&:%09)%&$3%:#:%0 @2 08$3% #'$)573('3#0%#6#(4#@4%*0%'0&5($()%6(&%*$$3#$ $3%:%$($(*%07#)=0#*$%&4(A906%*& 04'#$(*7($3(*$3%0%6%*9%4(8($) 6(44#=%#3#0:907($36%*�%#E090#4F):%0'4#9)% $3% %>'()%:4('; 0$3%;%#0(*A9%)$(*5$3%6%0*8%*$0($)#=%*'(%)7%0% $8#2%%
0$)$:06(&%):#'%)$$3%4('%*)%%) 009**(*= 6%*&)(* 90@#*#0%#)73%0%6%00%A9(0%&5 #$0%#)*#@4%0#$%) 0:%0#$(*=4(A90 6%*&)(*:0%?
#@0('#$%&)$09'$90%)3%0%4%6#*$'4#9)%()%>$0#'$%&@%47+
!!"#$%&#'""!"(# &")!"'*$"$&$+ 3%6%0*8%*$#*&($)#=%*'(%))3#44)$0(6%$:06(&% ):#'%)$$3%4('%*)%%) 009**(*= 6%*&)(*90@#*#0%#) 73%0%6%0 0%A9(0%& #*& #6#(4#@4% #$ 0%#)*#@4% 0#$%) 0 :%0#$(*=4(A906%*&)(*:0%?
#@0('#$%&)$09'$90%)F
%):($%$3% #'$$3#$$3%:%$($(*%02*%7$3#$3()#44$8%*$ 4(A906%*&7#) 0090#4#0%#53%8#&%#0%A9%)$$$3% " 0 :06(&(*=):#'% 0:%*(*=$3%4(A906%*&*3()0%A9%)$5#)()%6(&%*$
084%$$%0&#$%&,B **%>90%?" 08$3% "$$3% !#*#=%05 / 5 !#*%)#05 90=#*5 $3% 8#$$%0 7#) 0% %00%& 0 :06(&(*=)9($#@4%)($%$$3%:%$($(*%03%())9%7#)'*)(&%0%&(*$3% (*$%0*#4'00%):*&%*'%#8*=)$$3%
('%0) / #*& (*#44;5#)() 0% %00%&$@;$3%:%$($(*%056(&%'889*('#$(*&#$%&CD **%>90%
D ?D"5 (6()(*#4 7* 4#**%05 / 5 #&&0%))%& $ /%*(0 7* 4#**%05/ #''0&%&:%08())(* 0:06(&(*=):#'% 0:%*(*= 4(A906%*&(*4$B 5/%'$0 5!!#*%)#05)9@<%'$$:0%)'0(@%& '*&($(*)3%0%()*$3(*=*0%'0&50% %00%&$@;$3%:%$($(*%05)37(*= $3#$$3%# 0%)#(&4%$$%07#)'889*('#$%&$$3%:%$($(*%05@9$)$(445#)$3% )$#*&()5$3#$$3%:%$($(*%0:%*%&$3%4(A906%*&#$$3%:4#'%8%*$(*%&(* $3%4%$$%0&#$%&CD @;&%:)($(*=$3%#89*$#)):%'( (%&$() 90$3%0 *$ (* &():9$%$3#$ )($%:4#* $3%:0:)%& 4(A90 6%*&7#) *$ =$ #::06%& 08$3% " 90$3%05 $3% 70($ :%$($(* 7#) (4%& @; $3% :%$($(*%0 *
(8:9=*(*=$3%0&%0&#$%&, ($3$3%70($$%*)$#$%8%*$5 4%$$%0&#$%& **%>90%?B"3#)@%%*#**%>%&$7#)#&&0%))%&@;
()$0('$7*4#**%0590=#*$$3% "8%*$(*(*=$3%0%(*$3#$ $3%:4$573%0%$3%:%$($(*%03#&:%*%&$3%4(A906%*&7#)7($3(*$3% 90@#*#0%#:; $3%)#(&4%$$%07#)&94;#'2*74%&=%&@;$3%:%$($(*%0 90$3%0573%*$3%))()$#*$>'()%#*&#>#$(*
('%0>'()%"#*&*% >'()%*):%'$0(*):%'$%&$3%4(A906%*& $3%:%$($(*%0*D 5 $3%:%$($(*%0#&8($$%&$3#$$3%:4#'%573%0%3%3#&:%*%&$3%4(A906%*&5
#44)7($3(*$3%90@#*#0%##)'* (08%&@;$3% ()$0('$7*4#**%06(&% 4%$$%0&#$%& % 90$3%0#&8($$%&$3#$3%3#&0%'%(6%&*$('%(*$3() 0%=#0& 08$3%&%:#0$8%*$%9*&%0$2$)3( $$3%4(A906%*&$:0:%0 4'#$(*7($3(*#:%0(& B?C&#;)3%# 0%)#(&'889*('#$(*)7%0% #**%>%&@;$3%0%):*&%*$)@; (4(*=$3%70($$%*)$#$%8%*$&#$%& 5 73('37#) (4%&(*'90$* $3()5*0%:4('#$(*3#)@%%* (4%& !%#*(*=$3%0%@;50%'%(:$ $3%# 0%)#(&4%$$%0&#$%& #*&$3% )$#$%8%*$8#&%@;$3%:%$($(*%0#$$3%$(8% (*):%'$(* $3%4(A906%*&
7#)'*'%#4%&73(4% (4(*=$3%70($:%$($(* 3%:%$($(*7#)4()$%& 0$3% (0)$(*'90$* &90(*= 6#'#$(*)$$3%$(8% *$('% 8$(*5 447(*=)$#*&$#2%*@;$3% 4%#0*%&'9*)%4 0$3%:%$($(*%0#::%#0(*=#$$3#$$(8%7#)*$('%&+ E0(%6#*'% $3%70($:%$($(*%0()$3#$$39=3$3%4('%*)%7#) =0#*$%&9*&%0**%>90%?
)$#$%8%*$$3#$($3#&@%%*=0#*$%&0%'=*($(*@;$3%5 73('3*%'%))#0(4;(8:4(%)$3#$0%'=*($(*7#)=0#*$%&(*$%08) /%'$(*C $3%'$0%#&7($3%=94#$(*) #*&, $3%
%=94#$(*)3)%8#*#=(*=$3%#
#(0) $3%#::%44#*$) &*$@%4*=$$3%'#$%=0; (**'%*$5(44($%0#$%G9*%&9'#$%& :%0)*)573#0%*$'*6%0)#*$7($3$3%0%4%6#*$)$#$9$0; :06()(*)#*&$3%'90$:0'%))3%6%0; #'$$3#$%#'3 $3% #::%44#*$)3#&)9@8($$%&#::4('#$(*(*$%08) %=94#$(*
#*&8#&%($)%4 #6#(4#@4% 0(*):%'$(*@;$3%$%#8'*)$($9$%& @;5 3:#4)37)$3#$$3%;7%0% 944;#7#0% $3% #'$ $3#$$3%;'#*=%$0%'=*($(**4;# $%0 (44(*=$3%'*&($(*) ):%'( (%&(*$3%'$#*&$3%%=94#$(*)#*&$3#$5 3:#4 3#&*$=0#*$%&0%'=*($(*$$3%8$7($3)$#*&(*=$3()5$3%; 8#&%@4&)$#$%8%*$$3#$$3%;3#&@%%*=0#*$%&0%'=*($(*@; $3%'8:%$%*$#9$30($;#*&$3%0%@;)9''%%&%&(*:%0)9#&(*= $3() 90$ $ %*$%0$#(* $3%):%'(#4 4%#6% :%$($(*)#*& :#)) (*$%0(80&%0)3%8(*(898573('3'#*@%)#(&#@9$$3% #::%44#*$)()$3#$$3%;3#6%*$#::0#'3%&$3%90$7($3 '4%#*3#*&)#*&)9''%%&%&(*:449$(*=$3%)$0%#8 <9)$('%@;
8#2(*=:#$%*$4; #4)%)$#$%8%*$3%0% 0%5$3%;#0%*$%*$($4%& $0%4(% 9*&%00$('4%B $3%*)$($9$(*3()6(%7 (*&) )9::0$ 08:4%$30# :0%'%&%*$)*
" *
) B/DD,5(" ( ,
"B/ #*&4#0=%*98@%0 $3%0 '#)%)5$3()90$&%*(%&0%4(% $$3%:%$($(*%0G#::%44#*$*$3% =09*&$3#$3%3#&*$#::0#'3%&$3%90$7($3'4%#*3#*&)
, *
" *
) )9:0#"5$3%90$0%62%&$3% 4%#6%=0#*$%&$$3%#::%44#*$#*&@)%06%&+ E$ () 9$8)$ (8:0$#*'% $3#$ (* 8#2(*= 8#$%0(#4 )$#$%8%*$)#*&)%$$(*= 0$3=09*&)(*#::4('#$(*) 0 ):%'(#44%#6%8#&%9*&%00$('4%B $3%*)$($9$(*5 '#0%89)$@%$#2%**$$8#2%#*;)$#$%8%*$)73('3#0% (*#''90#$%5 9*$09% 0 8()4%#&(*= * &%#4(*= 7($3 #::4('#$(*) 0):%'(#44%#6%5$3%90$*#$90#44;$#2%) )$#$%8%*$) #'$#*&=09*&) #'$'*$#(*%&(*$3% :%$($(*)#$$3%(0 #'%6#49%#*&($794&@%9* #(0$ @%$0#;$3%'* (&%*'% $3%90$@;8#2(*=)$#$%8%*$) 73('3#0%9*$09%#*&8()4%#&(*=39)5( #$$3%3%#0(*= $3%#::%#4$3%/9:0%8%90$())#$() (%&$3#$$3% 8#$%0(#4 )$#$%8%*$) 8#&% @; $3% #::%44#*$ (* 3() #::4('#$(* 0 ):%'(#4 4%#6% #0% (*#''90#$% #*& 8()4%#&(*=5#*&$3%0%):*&%*$()%*$($4%&$'*$%*&$3#$ $3%#::%44#*$8#;3#6%@$#(*%&):%'(#44%#6% 08$3% /9:0%8%90$*$3%)$0%*=$3 73#$3%'3#0#'$%0()%) #)8()0%:0%)%*$#$(*) #'$)'*$#(*%&(*$3%:%$($(*
0):%'(#44%#6%5$3%/9:0%8%90$8#;'8%$$3% '*'49)(*$3#$(*)9'3#'#)%):%'(#44%#6%=0#*$%&$$3% #::%44#*$9=3$$@%0%62%&F *(" ( ,)9:0#"5 $3%90$*$%&$3#$$3%#::%44#*$3#&'*'%#4%&$3% #'$$3#$ $3%#7#0&'94&*$@%8#&%@;$3%.#*&'A9()($(*
('%0
7($3(*$3%$(8%:0%)'0(@%&9*&%0/%'$(* $3%.#*& 'A9()($(*'$@%'#9)% $3%)$#;0&%0:#))%&@;$3%(=3 90$#*&@)%06%&+ EHH 90(9)4;%*9=35$3%0%()*0% %0%*'%(*$3% ):%'(#44%#6%:%$($(*)$#*; $3%)$#;0&%0)#*&7% '#8% $ 2*7 #@9$ $3%)% 0&%0) *4; 73%* $3% 0%):*&%*$)#::%#0%&(*0%):*)%$$3%*$('%#*& (4%& $3%(0 '9*$%0?#
(($ * 90 6(%75 $3% )#(& (*$%0(8 0&%0)3#6%#&(0%'$@%#0(*=*$3%A9%)$(*0#()%&#*& $3% **?&()'4)90% $3% )#8% '%0$#(*4; #89*$) $ )9::0%))(* 8#$%0(#4 #'$)*$3()=09**%5$3% ):%'(#44%#6%:%$($(*)#0%4(#@4%$@%0%<%'$%&$()7%44 )%$$4%&(*4#7$3#$$3%0%4(% 9*&%00$('4%B $3% *)$($9$(* () &()'0%$(*#0; #*& # :%$($(*%0 73 #::0#'3%)$3()90$ 0)9'30%4(% 89)$'8%7($3
0#*2#*& 944&()'4)90% #'$) 3% #(4)$&)#*& )9::0%))%)8#$%0(#4 #'$)53()#::4('#$(*()4(#@4%$@% &()8())%& % #''0&(*=4; &()8()) $3% ):%'(#4 4%#6% :%$($(*)F *)- .' " /C5$3()90$ *$('%& $3% :0=0%))(6% &%'4(*% (* $3% 6#49%) 4( % #*& @)%06%&+ E08#*;'%*$90(%)*&(#*)'(%$;'3%0()3%&$7@#)(' 6#49%) 4( % (% E)#$;#F $09$3" #*& E#3(*)#F **?
6(4%*'%" !#3#6(05 #9$#8 9&&3# #*& !#3#$8# #*&3(=9(&%&$3%:%:4%$(*=0#(*$3%)%6#49%)(*$3%(0 &#(4;4( %09$3'*)$($9$%&#*(*$%=0#4:#0$ $3%<9)$('%?
&%4(6%0; );)$%8 73('3 7#) (* 6=9% (* $3% :0%? *&%:%*&%*'%%0##*&$3%:%:4%9)%&$ %%4:09&$ $%44$09$3(*$3%'90$)(00%):%'$(6% $3%'*)%A9%*'%) 7%6%05 :)$?*&%:%*&%*'% :%0(& 3#) )%%* &0#)$(' '3#*=%) (* 90 6#49% );)$%8 3% 8#$%0(#4()8 3#) 6%0)3#&7%&$3%4&%$3)#*&$3%A9%)$ 0:%0)*#4 =#(* 3#) @%'8% ) (*$%*)% $3#$ $3)% (*646%& (* 4($(=#$(*&*$3%)($#$%$$#2%)3%4$%0 #4)%3&5 8()0%:0%)%*$#$(*#*&)9::0%))(* #'$)(*$3%'90$ :0'%%&(*=)*$3%4#)$C ;%#0)5#*%7'0%%& 4($(=#*$) 3#)'0::%&9:3)%73@%4*=$$3()'0%%&&*$ 3#6%#*;0%):%'$ 0$09$33%;)3#8%4%))4;0%)0$$
#4)%3&#*&9*%$3('#48%#*) 0#'3(%6(*=$3%(0=#4) *0&%0$8%%$$3%'3#44%*=%:)%&@;$3()*%7'0%%& 4($(=#*$)5$3%'90$)3#6%5 08$(8%$$(8%5%646%&*%7 094%)#*&($()*77%44%)$#@4()3%&$3#$#4($(=#*$573 #$$%8:$)$:449$%$3%)$0%#8 <9)$('%073$9'3%) $3%:90% 9*$#(* <9)$('%7($3$#(*$%&3#*&)5()*$ %*$($4%&$#*;0%4(% 5(*$%0(80 (*#4F * !$(.#4/*=#0#60%80#2#)3I#::9#*&#*$3%05
B" /
5 *-@4%$3%/9:0%8%90$5'*)(&%0(*=$3%())9% 0%=#0&(*='*'%#48%*$ #'$)@% 0%$3%'90$573(4%@)%06(*=$3#$E'90$ ()*$#4#@0#$0;73%0%'3(4&0%*'8%$:4#;5:(*%&#)9*&%0+
E,3%)%'*& 4(8@ $3%)9@8())(*()73%$3%0(*$3% @$#(*(*= #'$9#48#$0(>5$3%0&%0:#))%&@;$3%(=390$ &()'3#0=(*=$3%#''9)%&?
0%):*&%*$()<9)$( (%&(*4#7%3#6% '4%#04;)$#$%&$3#$$39=3$3%0%):*&%*$7#) 944;#7#0%#@9$ $3% #'$ $3#$ '3#0=%) 3#& @%%* 0#8%& #=#(*)$ 3(8 @; $3% 4%#0*%&$0(#49&=%5;%$3%&(&*$@0(*=$3%)#8%$$3%*$('% $3%0%6()(*#4'90$3%#0(*=$3%0%6()(*#=#(*)$$3%0&%0 $#2(*='=*(J#*'%$()#'4%#0'#)% )9::0%))(*$7#) 7($3(*$3%):%'(#42*74%&=% $3%#''9)%&*;*%73 $#2%)0%'90)%$8%$3& )9::0%))(*(*#'90$ 4#75()5(* #'$9#4($;5 :4#;(*= 0#9& 7($3 $3% '90$5 #*& $3% 8#>(8 )9:0%))(6%0(5%>:0%))(* #()(5(%5)9::0%))(* $3%$09$3() %A9(6#4%*$$$3%%>:0%))(* #4)%3&5=%$)#$$0#'$%&%#0% '8:%44%&$)#;)#)$3%0%3#)@%%*#'#4'94#$%&'*'%#48%*$ $3% #'$@% 0%$3%0%6()(*#4'90$$'#*@%)$#$%&7($3 '%0$($9&%$3#$$3%#''9)%&?
0#&%)3#*&$3%0)5 B" /B , *)(&%0(*=$3%'*&9'$ $3%:%$($(*%05(*90:(*(*53% '#**$ @%3%#0& *8%0($)''0&(*=4;5$3% 70($ :%$($(* () &()8())%& )9@<%'$$')$ 5
G?573('3)3#44@%&%:)($%&7($3$3()'90$ 7($3(**%8*$3*'#)% #(490%5$3%'#)%@%:9$9:(*'90$
% 0%7%:#0$7($3$3%0&%057%&%%8($#::0:0(#$%$*$('% $3%'*&9'$ $3% "#)7%44&9@$5$3%:4(';:06(&%) 0# '*&($(*$3#$$3%6%0*8%*$#*&($)#=%*'(%))3#448#2%%
0$)$:06(&% ):#'%$$3%4('%*)%%) 009**(*=4(A906%*&)(*90@#*#0%#$&%)*$ %*6()#=%$3#$>'()%#*&#>#$(* %:#0$8%*$()$@%(*646%&(*$3% :0'%))(*0%'88%*&(*=$3%'#)% 0#44$8%*$ ):#'%3%:06()(*() #::4('#@4% 04(A906%*&)(*90@#*#0%#&8($$%&4;5$3%:%$($(*%07#) #44$$%& 4(A90 6%*& (* 090#4 #0%# /$(44 $3% " 07#0&%& $3% #::4('#$(* (4%& @% 0% 3(8 @; $3% :%$($(*%0 0 :06(&(*= ):#'% $ / 573('37#)$$#44;9*?'#44%& 0 #<%)3 (*"
9&=% #0)3#*/(*=3"
9&=% , 3%$3%0):%#2(*=G0%#)*%&
%)G 3%$3%00%:0$#@4%+
%)G