H.C. Arora And ANR. v. Union Of India & Others
!
"#$ %$&'(')*
++" %,&"#$")%")#-$+ $#'#')$+( .( )') )%'"")%#-$+( $(/)%$)#( * 01 2222 01 2 2 2 +$($)#* $#'#')$+ ++"3 %,&"#$')/$+() +2"#4""5 "')32$)'+ %,&"#$6 %%'#')"525'&'#+ $)$+"5 )%'" 7'#-+ -$$+"8 "')32$)'+9)($5
+,$+):$)# )%'"")%+"9#":'##"53
%,&"#$ ++$(/)%$)# ('#99)83 %%5 39)8"; ++$(/)%$)#( ")% <<<<< 222 3 +2"#4""5 "')32$)'+ %,&"#$3-"((9;:'##$%') 9+##%"4"5$##$+%"#$% +:#-$'=-::'((') )%'"3)%'"9($3 5%74&-31)%)3"%%+$(($%##-$ +$'=) ")%::)7$"5#-
'&$ #-$,$+):$)# )'#$%>')=%:3 1)%)+$?9$(#')=#-$5"##$+ +&-")=$ /5'&4 #-$)'#$% >')=%:,$+):$)#+$="+%')=7$"/)(+#-$+'#$:(9($%') $,'%$)&$ ') &+':$ #-'( )"#9+$3 '$ +$5"#')= # #-$ "&# &::'##$% ;4 2-"-$$% %-": 2')=-3 + ",$)=')= #-$
"55'")7"55""=-)&'%$)#"+$)#+$#9+)$%-$5$##$+'(#"@$) )+$&+%
/'$( #-$/$#'#')7$+$=',$)#+2"#4""5 "')3 2$)'+ %,&"#$6 %%'#')"525'&'#+$)$+"5 )%'""//$"+')= 7'#-+ -$$+"8 "')32$)'+9)($5 +,$+):$)# )%'"
")%+"9#":'##"53 %,&"#$A"("5(# +2-$#-'3
%%'#')"5 %,&"#$$)$+"59)8";("(#$)";5$#-$:#($$@ ')(#+9&#')(')#-'(&"($7-$+$;4#-$+$#9+) #-$"+#'&5$( 2-"-$$%%-":2')=--",$;$$)(9=-# $"+%5$"+)$%&9)($5 +#-$/"+#'$( -$ 9;5'& )#$+$(# 1'#'="#') -"( ;$$) '5$% ;4 #-$ /$#'#')$+($$@')="//+/+'"#$%'+$&#')(##-$ +$(/)%$)#('$ #-$)') )%'"A2#"#$ 9)8";3#-+9=-'#(-'$ 2$&+$#"+4 ")%2$&+$#"+43,$+):$)# 9)8";3')'(#+4 95#9+"5
"'+( # #"@$9/#-$:"##$+7'#-#-$,$+):$)# )'#$%>')=%:
> +;+')=')=;"&@#)%'"#-$;$5)=')=( 2-"-$$%%-":
2')=-"5(@)7)"(2-"-$$%-"::$%2')=- B"% -$($ '#$:(')&59%$"+$,5,$+3"::9)'#')3&;;5$+0(@)' $")%%'"+'$( 7-'&-'#'((#"#$%"+$')#-$/(($((') #-$$#+/5'#")5'&$3 1)%)
&&+%')=##-$/$#'#')$+3#-$+$#9+) #-$"+#'&5$( 2-"-$$%%-":2')=--"(;$$)(9=-#)#-$=+9)%#-"#'#'( #-$ 9)%":$)#"5%9#4 "55&'#'B$)( )%'"')%','%9"554"(7$55"( &55$&#',$543 9)%$+ +#'&5$ C #-$ )(#'#9#') )%'"3 ')&59%')=#-"# ,$+):$)# )%'"3##"@$+$?9'('#$(#$/(# ($$@ +$#9+) (9&- '#$:( ( #-"# #-$ &'#'B$)( )%'" :"4 &-$+'(-#-$:$:+4 #-$:"+#4+2-"-$$%%-":2')=-37-
7"($D$&9#$%')1)%)) EF +&::'##')=":9+%$+ ("(#",$)=$#-$ "55'")7"55""=-:"(("&+$"#2+' :+'#("+ 2"-'; ) +$(/)($ # " +:"5 5$##$+ %"#$% F ))$D9+$ +:#-$'=-::'((') )%'"##-$29#-
('") $/"+#:$)#3 +$'=)")%::)7$"5#-
'&$31)%)3"
(':'5"++$?9$(#-"%$"+5'$+;$$)%$&5')$%;4#-$5"##$+,'%$5$##$+ %"#$% F ) #-$ =+9)% #-"# #-$ /5'&4 #-$ > ,$+):$)# -"% ;$$) #-"# 7$"/)( + #-$+ '#$:( 9($% ') $,'%$)&$')"&+':$ #-'()"#9+$7$+$)#+$#9+)$% -$/$#'#')$+(9;:'##$%#-"##-$("'%+$?9$(#&95%)7 ;$+$'#$+"#$%7-$)+$5"#')(-'/;$#7$$)#-$#7,$+):$)#( 7$+$"##-$'+;$(#+ ",'%":$+)3)0;5$+':$')'(#$+ >%9+')=-'(,'('## "55'")7"5""=-32+' :+'#("+2"-';-"% :"%$"(#"#$:$)#) 3#-"##-$EE "55'")7"5""=- :"(("&+$ 7"( " %$$/54 (-":$ 95 $,$)# ') +'#'(- -'(#+4 -$+$ +$3"&&+%')=##-$/$#'#')$+3'#795%)#;$","') $D/$&#"#') #-"# )7 #-$ ,$+):$)# > :"4 "&&$/# #-$ +$?9$(# #-$)%'"),$+):$)##+$#9+)#-$;$5)=')=( 2-"-$$%%-":2')=- -$ 29#- ('") $/"+#:$)# #-$ +$'=) ")% ::)7$"5#-
'&$-"%') "&#')'#(+$/54##-$)%'")'=- ::'((')) F ))$D9+$ 6 (9;:'##$%#-"#'#-"% #-$-)9+#+$/54##-$)%'")'=-::'(('))#$%"#$% F")%') +:#-"# +:#-$'#$:()#-$5'(#"##"&-$%#
F #-$ #$ .$+;"5$3 )54 #-$ %'"+'$(3 #-$ &;;5$+0( @)' $3 #-$ +$,5,$+ ")% #-$ "::9)'#') 7$+$ ') /(($((') #-$ $#+/5'#")5'&$31)%)-$($'#$:(7$+$9($%')$,'%$)&$ ')#-$#+'"5 %-":2')=- -$/5'&4 #-$>,$+):$)# 7"(#-"#7$"/)(+#-$+'#$:(9($%')$,'%$)&$')"&+':$ #-'()"#9+$7$+$)#+$#9+)$% &&+%')=543'#7"(:$)#')$%#-"# '#795%)#;$/((';5$#:$$##-$+$?9$(# #-$,$+):$)# 9)8";#+$#9+)#-$($'#$:(#-"%"5(:$)#')$%#-"##-$ $#+/5'#") 5'&$3 1)%) %'% )# -5% #-$ #-$+ /$+()"5 $
$&#(5'(#$%")%#-$'+7-$+$";9#(7$+$)#@)7)
&&+%')=##-$5$"+)$%9)($5 +#-$2#"#$ 9)8";
#-$:"##$+7"(#"@$)9/;4#-$9)8";,$+):$)#')/9+(9")&$ #5$##$+ ))$D9+$C #-$,$+):$)# 9)8";"%%+$(($% ##-$ '+$&#+$)$+"53"#')"5 +&-',$( )%'"3 ")/"#-3$7 $5-'7$,$+3'#7"((9;:'##$%#-"##-$;$5)=')=( 2-"-$$% %-":2')=-7$+$')+'#"')")%&95%)#;$($&9+$%;4#-$ 9)8";,$+):$)# # :"4 "5( ;$ )#'&$% #-"# " 5$##$+ %"#$% G
))$D9+$ 6 7"( 7+'##$) ;4 #-$ ,$+):$)# )%'"3 ')'(#+4 D#$+)"5
"'+(39+/$$(# ','(')')+$(/)($# ") "//5'&"#') 9)%$+ #-$ '=-# # ) +:"#')  C ) #$+:( #-$("'%5$##$+ ))$D9+$ 63'#7"(') +:$%##-$ "//5'&")#($$@')=#-$') +:"#')#-"#2-"-$$%%-":2')=-0( %'"+'$(3#-$&;;5$+0(@)'
$3+$,5,$+")%"::9)'#')7$+$')#-$ /(($((') $#+/5'#")5'&$3>-$&++$(/)%$)&$(%)$
C ;$#7$$)#-$'=-::'((') )%'"')1)%)")%> +$'=) ::)7$"5#-
'&$7$+$$)&5($%
/$+9("5 #-$&::9)'&"#')7-'&--"(;$$)$)&5($% (-7( #-"# " 5$##$+ %"#$% F ))$D9+$ 7"( "%%+$(($%;4#-$'=-::'((') )%'"')1)%)')#$+:( 7-'&- &:/5':$)#( 7$+$ /+$($)#$% # #-$ +$'=) ")% ::)7$"5#-
'&$")%'#7"(7'#--)9+(#"#$%#-"# #-$ ,$+):$)# 9)8";7'(-$%#($#9/":9($9:'):$:+4 %-":2')=-"5(@)7)"(-"::$%2')=- B"%7-7"( $D$&9#$%')1)%)) EF #7"(9)%$+(#%#-"##-$ "+#'&5$(5'(#$)&5($%;$5)=')=#-':37-'&-7$+$($'B$%"##-$ #':$ -'("++$(#7$+$')/(($((') #-$+$5$,")#"=$)&'$( #-$+'#'(-,$+):$)#-$'=-::'((')-"%#-$-)9+# &),$4"+$?9$(# ++$#9+) #-$($'#$:(#)%'" -$+$ +$3'#'(?9'#$$,'%$)##-"##-$+$-"(')%$$%;$$) &++$(/)%$)&$(=')=);$#7$$)#-$#7,$+):$)#( +#-$ +$#9+) #-$"+#'&5$( 2-"-$$%%-":2')=- +2"#4""5 "')32$)'+ %,&"#$6 %%'#')"525'&'#+ $)$+"5 )%'" (9;:'##$% #-"# #-9=- #-$ :"##$+ -"% ;$$) &5($%$"+5'$+3-7$,$+3 +$(-"##$:/#(7$+$;$')=:"%$7'#- #-$+'#'(-,$+):$)#$-"(#%"4(9;:'##$%')9+#"&/4 5$##$+%"#$% "%%+$(($%;4#-$'=-::'((') )%'"3 )%'" 9($3 5%74&-3 1)%) # #-$ +$'=) ")% ::)7$"5#-
'&$ #-$ ,$+):$)# )'#$% >')=%:
+$?9$(#')=#-$$(#$$:$% +$'=)")%::)7$"5#-
'&$ +
&-")=$ #-$/5'&4 #-$>,$+):$)#7-'&--"(;$$)##-$ $
$&##-"#H7$"/)(+#-$+'#$:(9($%')$,'%$)&$(')&+':$ #-'( )"#9+$ "+$ )# +$#9+)$%I "( #-$($ "+#'&5$( ;$5)=')= # 2-"-$$%%-":2')=-"+$':/+#")#/"+# )%'"0(-'(#+4")% #-$'++$#9+)'( '::$)($,"59$ +#-$&9)#+4 7$,$+3'),'$7 #-$$"+5'$+5$##$+%"#$% F ))$D9+$ 6 3'#'(?9'#$%'
'&95##/$+&$',$"(#-7"7+'# &95%;$'((9$%##-$,$+):$)# >#+$#9+)#-$($"+#'&5$(
','(') $)&- #-'( 9+# ')
3 CGF C%$&'%$% ) -$5% #-"# #-$ 7+'#( ")% +%$+( '((9$% ;4 #-$ 9+#( "+$ (9;8$&# # #-$ #$++'#+'"5 +$(#+"')#( ")%3 #-$+$ +$3 )#-')= &") ;$ ("'% ";9# #-$ &)#+,$+(4 +"'($% ;4 #-$ /$#'#')$+')#-$("'%&"($"(#-$5"7( (,$+$'=)&9)#+'$(-",$ # ;$ #$(#$% ;$ +$ #-$ 9+#( 7-'&- "+$ (9;8$&# # (9&- (,$+$'=)%:"') -$ &)#+,$+(4 ') #-$ ("'% 02')=- 1$="5 9)%"#') &"($0 29/+"+$5"#$%##-$/+#$&#') 9)%":$)#"5+'=-#( )%'") &'#'B$) ') +")&$ 7-'&- -"% /+-';'#$% #-$ 9($ &)(/'&99(+$5'='9((4:;5('),$+):$)# 9)%$%(&-5(
&'+&95"+%"#$% C-"%;$$)'((9$%%'(";5')=#-$7$"+')= #9+;")(7-'5$;$')=/-#=+"/-$% +'((9")&$ "%+',')= 5'&$)($-'(9+#-$5%#-"##-$89+'(%'&#') "(,$+$'=)2#"#$ &))#$(3H$(($)#'"554#-$$D#$)# $"&-2#"#$0(+'=-##+$=95"#$ &)%9&#)#-$&)($?9$)&$( $,$)#(I 2#"#$:"4+$=95"#$
'#( 89+'(%'&#') ;4 5$='(5"#')( + ;4 #"@')= +$&9+($ # #-$ $D$&9#',$+"%:')'(#+"#',$"&#')")%'#(89+'(%'&#')&)&$+)( ;#-')#$+)"#')"55"7")%')#$+)"55"7-$/7$+#$D$+&'($ 89+'(%'&#')')&59%$(3;#-#-$/7$+#/+$(&+';$+95$(")%/7$+ #$) +&$#-$:)#-$;"('( #-$(":$3):$+'#7"( 9)% ') #-$ /+"4$+ #-$ /$#'#')$+ ') #-$ ("'% &"($ ")% '# 7"( %'(:'(($% + ++"3 %,&"#$"//$"+')=')/$+()-"(5"'% $:/-"('()#-$5$##$+%"#$% F ))$D9+$ 6 +:
#-$29#- ('") $/"+#:$)#3 +$'=)")%::)7$"5#-
'&$3 1)%)#&)#$)%#-"#) +$(-$
+#(-"%;$$):"%$;4#-$ ,$+):$)# )%'"#'(') "&#')#-$("'%&'+&9:(#")&$(3+ 2"#4" "5 "')3 %%'#')"5 25'&'#+ $)$+"5 )%'" 7"( +$?9$(#$%#($$7-$#-$+ +$(-"##$:/#(&95%;$:"%$')#-'( +$="+%")%"5(7-$#-$+ 9+#-$+(#$/(&95%;$#"@$) +#-$ +$#9+) #-$"+#'&5$(')?9$(#') 2-"-$$%%-":2')=- )#$+:( #-$5$##$+%"#$% #-"#-"(;$$) (9;:'##$%')9+##%"43#-$,$+):$)# )%'"-"(:"%$"
+$(-+$?9$(###-$ +$'=)")%::)7$"5#-
'&$ #-$ ,$+):$)# >"#1)%) +&-")=$ #-$/5'&4 #-$> ,$+):$)#7-'&-'(##-$$
$&##-"#7$"/)(+#-$+'#$:( 9($%')$,'%$)&$(')&+':$ #-'()"#9+$"+$)#+$#9+)$%#'( :$)#')$%#-"##-$($"+#'&5$(;$5)=')=#2-"-$$%%-":2')=- "+$ ':/+#")# /"+# )%'"0( -'(#+4 ")% #-$'+ +$#9+) '( '::$)($,"59$ +#-$&9)#+4
G +2"#4""5 "')3 %%'#')"525'&'#+$)$+"5 )%'"
-"( 9+#-$+ (9;:'##$% #-"# #-$ ,$+):$)# )%'" 7'55 ")% 795% &)#')9$ # $D/5+$ 7"4( ")% :$")( + ;#"')')= "
("#'( "&#+4 ")% ":'&";5$ (59#') # #-$ '((9$ 7'#- #-$ > ,$+):$)# -$+$ +$3 ') ,'$7 #-$ "((9+")&$ =',$)3 + #-$ /+$($)#'#795%;$89(#")%$D/$%'$)##&5($#-$7+'#")%7$ -/$#-"##-$,$+):$)# )%'"&)#')9$(')'#($)%$",9+ + +$#9+) #-$"+#'&5$( 2-"-$$%%-":2')=-#'(-/$%#-"# (:$#-')=/('#',$'("&-'$,$%"#5$"(#;4#-$#':$#-$&$)#$)"+4 #-$ "55'")7"55""=-#+"=$%4'(#;$+$:$:;$+$%'$) #-
/+'53 E )#-$&'+&9:(#")&$(3#-$/+$($)#/$#'#')'(%'(/($% 222 2 2
>"9)%"5 #$* -$#-$+#-$+%$+'((/$"@')=6+$"()$%* !$(
-$#-$+#-$+%$+'(+$/+#";5$ * !$(