Sukhdev Singh Patwari v. State Election Commission Punjab And ORS
!
"#
$%&'()$*' +,
, -,% $.//,0 %123',
4(
"5'', 4,,..44,/62..+('1%(*/7 !2,,,(' 4,,,7 5'','1%(*/'%.(2,4,('*7
, 8,$6 .0$,()0+' 89',13-16:%/,'%(',60()0 ,'4, 8,-($',(+10((.(),.0 %120 ,,4("3! 8,$'('.0()0 ,,4( 8,$'..0()0 ,,4(;
'..* ' +, 4 ,(, (( "!
!!
"#<=%, >!?0+',26'/44,'4, , * ' . ,/ 5,( ;@ 8%4. ,4,0 $$ *,0 + ,1( ' 4, ' . ./( +, ' %, /(/% (,* ' %,* ,> ,4( ! ,(,(4'/44,'4,,. ,45,(;@8%4.,4,0$$*,
!
'2,.(*'4,+,4,'
@ !!
"#0 ' $ . // 4%2.'( $'(%. ' .'),%8%4.,4, %12.%(*' 8%4. ,4,0 $$ *, ' . ( , .* / + ""
!!
"#0 +', ' ,%6 / + 2 '.( "!
!!
"# ""
!!
"#0'4,%2/('/44, ,/5,(;@08%4.,4,0$$*,0((%4 26'$',/&..+),0'/44,%2/(26 '4,+,1("!
!!
"#',*,,((26'
%,* ,A,4(!0+',.(0,(%(, B0 )1 :%,0 $0 ((. ' (/,,0 8>%/> %,* ,08%4.,4,8'.0 ,$$*,0(%,*',%6'/44, (( "!
!!
"# ,( +' ' %12 $ .// 0"
;0')%(,/,%6' /44,$'$%&'()$*' +,$9C$''* $*'0 . !@ !>0 $, A @ 0 ' ' %/2, ' -, C+''/( ,/!
0(/'+''*,. . !
"# 5,( ;@ 8%4. ,4,0 $$ *,(',(''< ,?/'5',0 '2.,.6/( ,/!
26'(('/6 /,*,($,@;D ,!"!.,. .., 8%4. ,4, %6 ;@ ( / ' 4,4,$'$'2',,*,($,@; 0 ,!"! '.,. ..,8%4.,4,%6;@ 5',0%6;@'.6!4, ,%60+ %(''/'(($'$%&'()$*' +,( 4,4, $/$'2',6,*,($,@;D ( @;
6 , <'?0 +'' -, C ' 2 4,4,( , ,. . !
"# 8%4. ,4,0 $$ *, %)%/2,2*.,0'/44, (($'$%&'()$*' +,05,(;@,1(E
' 4, ' ),,( ' ' 4, +.. ' 4,4,,(%.6,*,(),$,@;D(@; ,4).6 '-,C,'.'-('$2'0'+),0'+ -,C4,4,(,'8%4.,4,.0'4, ( ' 4,4, , . ,*,( ), $, "";F ( "" # ,4).6'(.',)%/2,('%6( / ' .,. .. ' 8%4. ,4,0 +'' ') 2 4,4,( ,/ ' -(' $2' . C . ',,0 /*$,@;D(@;
($,"";F("" #' / 44, +%.( /,.6 2 .,. /&0 +'' %2.',,(.2.2,,(',,0',1 /44,..*.(2( ' %, !
!!
"# (,( ' %,* , A ,4(!4'/,/'4,(4,/ '/'.'(%.(,!! !!
"#+.(,( '',%..4,*'5,('..2(.,(( ' / 2 4,(%( .( ), %,% %'(,0 ' ,%.+4,(%(2,'%,.(),!@ !!
"# +%(''4,A$%&'()$*' +,'4..(D#!)0 +',,4( A ,/$*'(,4(;A ,/(4 $*'')4..(!
"(!##),4).6 C,(%.,'4,')'/.6,*%(' + .,. /&0 +' 4, ,.( %4 ' .,. .. C*.) /2.6 ,', ' ' .,. .. 8%4. ,4,0+''' %,* ,+2%(.+4,/'
;
4,,,'/',,0',(,4(26' %,* ,A,4(!.*..6%2. ' ', '(0 8, ',(+1 ' ,*%( ' ' .4,/0'.6,/(6**,)(4, ..4,'.%'.( ,)'4,.26.*+,4.,,,( ,.!; G ,H>'%,''+, 4+%.(2/2.,'.4,/
,/('1%(*/I2.$%4,/%,,4,(
%+/- %,* ,0/&&.%6 "
#! $ F;J 8'(, $*' .. - ' . //, <" @D? " $;
#(%*,',$*'-$
<"
F?F$ +.. ) ' 1%(*/ ' %, , ' ' 3 ',-$ %123',"
@<!?C ! D C,( %. , ' 4,0 +'. ,),* ' ,*%/,(268,',(+10,,,(1%(*/'I2. $%4,/%,,4,(.//(',%*'$,,6 -'&:%/,3',<!
?D$!"F(''%, 1%,(%(,,.!!F'%'4+,1%(. ,)+02%',,+'''',%.,,%4*02,%* ,4,,*'.4,(*4,'2(02%'0+'' %2,)'4,*,'.(.'/4.' .0.+62%*'26'%,+,4 , .4.(%41%(*/)%(*I' ,') 1-$ .//,0 %123', !
@ 3"@D0+','
#
4+,1%(.,)+,4.'8%4.'2 %4'.( )*',(.,(%.,'4,.*'0+( ''+,4(4%*',1/44,0+'' .4,'(//(0(+,,6,,0 4,/ ' 4, ). ' ,/(6 . 4, , ' .% ' . , %' .%0 + /6 ,, ' % ' 1%(*/ ,(,( 8'(, $*' ..I <%4,?0 +', ' ' (,( ,. ! ' % 4,*'.'C*.)/2.6',K%0 +''+(,(26''+ 5'',,.!!F),(26 '/2,*(,. !
<2?4%*,,../, K%0+''/6')/4'%./,%.'.' '2,)(%(, B!! ',2.%'+*'/4,')/4,' ),6 ..* K% . )0 ' (0 26 .40,2((5'0'0.75' I..* K%7 ),6 4 ,/ , ' ' . 4, % L.I0 /,.6 ' .% , %./'..',4..2..(4 '4,(,'4,*,.0,,), 4%(*+''2('4,*,'.0 >4,>4*%*''4,(0',,0 4+,('*.('.2,(,/'.,. !
<2?7 (0 ' , 4 +, 2 '.(( 26 ' %.4,)0+'**,)(4,6(7'& %'K%,62%'/2$"
'(' 21,. !
<2?,(+',. !;$%''%. '/4.=%4,1(2,% === === !F MM ' ,2+ 4,0 ),( 26 ' /4(%=4,.0 '%//,/'.
F
( %./ ' (., ' ,%, (( ' 4,/% 4.6 ' %>,/, (.,*'.'..2..(K%=4'+6 4,)((, ,. !
<2?(' 4,'
4. 0 "
#"0 /4. % ,(0 N. .0 (( 0 ' % ( ' *', *,. '/ ' , , 44/ . .* ' 4>.*'.4..%(%.624,,(, 2,%('4((4,/4%(**(%,4, ,'.,'>.*.)2(',.,%**( '%,1%(*/ === === #4..4,>).4,>'.2%+''(' 4.. ' +'. . ), .. ') 2 /2.(0 ,%N(0%(,%./(,((,%.(.,( '(.,(,/'.'(%'. '%,4'.,I'.6+'4,(0,( ((0),6.,64%4',/.N('2* %(4%,40,+,(/)/0,(,/4, ,. !
<2?'.1%(.,)(%,*'4,(04,)(( ' 4 ' 4,,K% I.I / +4 ' 60 //%6 ,,( .6 ' /4'((,'44,21%,',*,( , . ( ' 4,) ,/%, (,4 (+ ' '..*(',%,.(,'+,,'%,' .E ',%'C&'/',$3', -:8 NN/3',<"
D#?;$FD 0+'.(,* ' ,(, 4( +, 4 .( ./* ' ' ,) .,.,..2%(,&()J'21(44.,*,( '.,.,..2',(((4(('..* ,.'C*.)/2.62%(%.',..+,(%.6 ,)(0 '.( ' '.(* ' . C*.%, ( '.(* '/ ,(* .+ , 2' /, 4,/% /4, '
@
'( ' ()(%.I %,6 ,*' ,'0 ' ', ' %.2.*/4(26,."FD'L ,),6$', '..2C*.%,MI'''.(%(, B!",%.'(%0/%..+''' , ./ ( 21 , ..6 (4( 0 ) %/*''6,.(,(+'.+0,,' 4,.'C*.%,'.'2'.( '2'.,.,..+'','.(, /&*/E %*,',$*'I<%4,?0'I2.$%4,/ %,(.+''.'8%4.,, ,H> ' % ' '..* + ' (./ ' 8%4.5,(,'4%,4.'%,'.(%(, B!;').(6$F>0 "0 !( '
(.*+'(./+,(2K%(%, .+2%'=4,2,/4(26 ,.!; >G' %$ @,%.,../ ' $'(%.( 0 ' $'(%.( ,2 ( ' &+,( . 44.').(6'$.2'..*(' 4,0 ' 0 +' ' (./ ' +,( + /(0 %' (./ + '..*( ' *,%( .%,2.=,4+,,6',*,%(,2,, 6 %' '..* '%.( ') 2 /( ' . ,(,+4%2.'('N,21'(,,(, +, (,( ( , ' , '.(* ' .+%(4(%C&'/',$I0 ''',./(21'(2(4( 2, ' . ,(, + 4(0 ,, ' 4, .E ,&$*'-',1$*'3',<!
#?D$ D 0'%,4.,'4',/0 '6 $/ + ,( 26 +6 +, 4 =/* ' %0 '
D
I2. $%4,/ %, (,( ' ', %(*I 1%(*/ $%2,'/6/ - : /16%..% <"
D? D $ @ ( '& :%/,I<%4,?'1%(*/,,,(26'.(%., ' 4, ( %( ' + +', ' *' %, '%.(=,+,1%,( %,(4$*''..-$4.3',<!
F?"
$ F"F0''..*+.'8%4.%.'$
%12 ,,*,.!; >G0'I2.$%4,/%,'.( %(, B# ', (4% ' ' +, 4 + /)( .6 '..* ' . ' 44.. 8%4. %.0
,N4%, 6 ( '..** ' ( . 26 . 4 %(, $ @; ' %12 $ . //0"
;0,4("" &',%26.* +, 4 ( )&* ' %. 1%,( ' *' %, %(, ,. !!F9!!!@ ' % ' 4%*'')2,()+'4 2,%(,,.!; >G<2?'%('.6 ,/(6).2.'..*'.+26,*. (4%%(,'..%E ) ' ' %, , ' 'I <%4,?''.(%(, B!@ ', 4 +'' ' 2 &4 /( ' ' .+,,(,(2'.(%(,'(,'*' %, +'' / ,/ '( 2 *) . ,
'60 8%4. ,4, ( C*.%, ') & 4.,*%.,,)..(*.2..( ' /4. + ()(%. ' /6 % 1% ,,',),('),*'.',,4,) +4(%26'$%4,/%,(C&'/', $3',-:8 NN/3',<"
D#?;$ FD 0@ '
B' ' , ./ ( 21 , ..6 (4(0)%/*''6,.(,( +' .+0 ,, ' 4, . ' C*.%,'.'2'.('2' .,. ,.. +'' , ' . ( , /&* /E '& :%/,I <%4,?0 ' . // %(/=*2..44,2,%*( %*4..*>+'4,')%*''%4 ' ( ' 4,6, , ,/ ,. + 44( 26 ' . // ,.6* %4 ,. ! ' % +),0 ' *' %, (,( ' . // /& (,%'+6%*+(%(2'>++' ' *%(. (( !!
"
( (( ""
"
'%=/(+ B"! ' % ,* , ( ' 44. ' 1%,('*'%,,4%(,,.!!F ' % ( ( % ,/ (, , ///'.,.4,E , (,* ' 1%(*/ ' %0 ' I2. $%4,/%,'.(%(, B!D.(4%,1%4,)).(4%2++ 4,'%*'',()(%.,+()(%.,,6( 4,2,'%,2%'&'%6+'. ,,.5''),+6'.,/' ' %6 ( ' N *,..6 % 44,' +' ),,(* (, , +.
, ' %6(,*'*'(/,6..(,', %,* 2.( 6 ' ,), +'' ') , , %/* ,. ),> '% ) +%.( ( ' + =,/')2)(((.*+'.
"
+' = ,. !
<2? ' ),,(* ,.!!F'%7'+%'') '.(' 4,' 4.0"
#"4,)(,.6 ,/(6J ' ,/(6 2* 26 . 4 2 4,(,'.),(',,/(64,)(( 6 ,/( * ' >2 .% +' +'' ,. !
44%'%,.!!F+','(4%&' ,/ ..* K% . < 4, !# 8'(, $*'..0%4,?'4,)'%(' ,( *', ( ..6 =.%( ' ,*' N 44,' ' %, ') ' +,* ( ,/(( 26 )&* ' 1%(. ,%/J ),'. ' . ' ' .,*'(,/(,%,60*,',.) ', , ,,*%., , ..*.0 ( && ' (, ' %, +' ' . 4,(* K% , ), +> 4,*(&6'*((%,*'.
4,(* 2 )(( > (%,* ' %, ' 4,(* ( ' ', ,/0 , %' +>4,*( &0 ..+(0 +%.(%(%.64,,,2,%'%*(/,6E ,',((*0'%,.%((%(, B ! , ) & + +%.( + *,..6 %/ %4 %, .%26 4,.6 ,* +''+% ' ') .,(6 ( ( ' ((* 26 .,6* +' ..+ ',,/)+'.6/(26%',2) > <"? .0 <' ,/ . 2* +(.6 ,4,( .%( .. 4 ( , 4,(*//*,/'( ...'((.,,%.?2 ..
(K%(+''K%*/6')' ,,%4*0 2,%* , 4,,* ' . 4,(* 6 /,0 ' )&* 1%(. ,/(6 ' 2 44( .. , ' /4.*4,(*. <!? 6(%*'(,(,(+../% ..* K% . %2,) ' 4,*,'.(.'/4. '.6'*(+,(/4.
""
%,', ' . 4,(* 2 (,2(K%*'. < ? $%21'2)0'&,,(,%( 26.//,41%(.,)+ ' +..>.( 4,/, +'' 2. 1%(. ,)+ ( %,6 2( %' /.(,,2,,6=,4+,2* /( % , ' %,6 2(6 2* '+ ') (2,'.+ <;? 5'% ,,%4*0 2,%* , (.6* ' 4,*, ' . 4,(*0 1%(. ,)).2.'%,' 2 %*' , /,.6 ,, , /' ' 4,*, ' . 4,(*0 ,/) ' 2. ',0 , 4,,) ).
4 )( ' / +%.( 2 . , (,6( , ,(,( ,,,)2. 26 ' / ' ,%. , (.,((*,)&*'1%,( '%, == ==E C,(%.,'4,',,,(.% <!?3<;?0,4,(%(2)0%44,',*%/''4, ..*K%.,,%4*02,%*, 4,,* ' . 4, ,*%( ' ' +, 4 =4( ' . 4,(*0 ',,0 ' / +%.( 2 /2. ' %..''%, ,') 1I<%4,?0' ),,%.(',.,1%(*/C.
3"0+',+'.(''+,4/2.,4 .'8%4.'''.(%(, B!" 1 ,(* ' 4,) %0 ' 8%4.('.//.(*%., .%0 /.60 ' . ' 2 ( %(,
"!
$" ><!?'8%4.0L.I0(( $ <;>?',0.62..(K%026+6 .40.(,(+''4,)0(' /((/,0%'.// !! ' +,( %( %2>.% <2? ,. !; >G0 ( $ @; ' . // 0 ( 0 26 4 , ,6 ,0 4. 6 /2,* , 6 /,%,.*'%,I1%,(%(,,.!!F' % ', ,. !; >G ' % , $@;'.///&6,, ' *' %, +),0 +', ' % 4.( 2, *' %,..K%L.I0'*'%,+%.
(' =, 1%(. ,,0 ( ,/ =,* 1%,( MMM === === !@ L.I0 %(, ' 8%4. 0 // +' ' %026'$),/0%(,$ " ><!?'8%4.'.',,'.(26' $.//'L.I.%(04,)(( ',/(%,64,)0+' '(.,' ,%.'%04'L..K%IL.I0(%,* '4,('L.I0+%.(2,(0%(,,. !!F ' % ( (, 6 %' *,)0 +%.(')+'%/'.('.+%.( 2%,*(026.*.40%(,'4,)' .
// ' ,/( .%0 '+),0 '.. 2 ,%( % ' 1%,( *' %,0 %(, ,. !!F ' % ( *' %,I4+,1%(.,)+/,.644(0/( *0,'.%'.('.1%(. 44,. 6 1%(*/ , ,(, ' /6 2 4( 26 .,2%.0(%.6%(,/$@ . // === === !
+),0'*'%,I1%,(%44,4, +,0,(,,(,%,','%.+%.( 2 (0 6 /,0 %' 4 ( .. K%.40&*=4(%.%
"
.0,.(+''21.*'(% .0+%.(2%0..*K%0. (0(1%(0',+%.(2(.(026,.**' **,)( 4, ' ,/(6 .* . 4 '%0'+,(044,*,.!; >G<2?'%0 .,.64%.''.*.)=4,(',0+%.( /4,.6+',4(.*,)0' ..K%.
MMM'=,1%(.,,2K%(+' .&,2,1%,('%0' %..'0C.'(I <%4,? (( // 6 ,,, .+0 +'. '.(* ' ,.!!F'%02**,.4,'2 ,%%, ' %0 %.( 2 (.%( ( =, ',%.(22,,(2664,)'% ( ' 1%(*/ ' I2. $%4,/ %,
%+/I ( 8'(, $*' ..I <%4,?0 +, 44,.62,%*''' %..''4,4. 1%(.91%,(.,,%(',+44,.6 4.(2,' %..'E )+'2)(%0'%*''1%,(' *' %, 2,,( , +, 40 2% 1%(. ,, ,, ' . ' . 4, / ' ' . ' ,4, ,. ! ' % 4,* . ' ,./ ( C*.) /2.(,. ; G,4.'8%4. ',,0',%..+0+'''2(4(.60', '.
4,/0'%,=,'4+, %(, ,. !!F ' % +.. ,, ' . 4,'%*',/ ,') 1I<%4,?0+(',' .,.%((0',4+,1%(.,)+02%,/..6 '$%'4,)(().,),/(6J'(,/(60 +'''%.(2).
";
'%,'%0+(')+,1%,('%, +/)((%2. +),0+,(+'%0+','4,' 2 4,/( 4,4 ' . 4, 26 (,* '
%,* ,4'/44,'4,%' 4, .0 ' 4, ' 2( ' /=/%/ %/2, )',,0%*''.'*+%.(2* '+''44.'%6 K%.60 + (4 ' 4, +, 4 +' .2,6'4,,%'',(4,&,/(6*' .'4,,(+'.+(2,44,4,
,%/ !
"
#
$ %
!
"
-/. #