Ram Lal v. State Of Haryana And ORS
!"#$#%&'&()** !+,!- #"&"&(#. '
/#.'0'
1"!"#!.2!(!!($"3#.'
#'4($#(" '
) 5, 1 6 ,1 .#'#(")7 .11&(!.40.8$9%!"#8."3#4#"&"&(#. .6#'3!9 04"!8''&'"!("$9%!"# #(#.!-8!.2!(! 3#"3#."3##4."#.'-%!-(#:'4!4#.+!2;#!--:#$" '##"3#<0$=+#("> ;#.##..#$""3##4."#..("
3#"3#."3#<0$=+#("'30-$;#.#4."#$&("3#$&=#'"> 77 77 ,1
, 3# 4#"&"&(#. 3!' &+40=(#$ "3# .$#. $!"#$ ?
((#@0.#77? 84!''#$;2.#'4($#(" 89&$#:3&%3"3#4#('&(!.2 ;#(#&"'3!9#;##($#%-&(#$""3#4#"&"&(#. 3#;.&#!%"'"3#%!'#!.#"3!""3#4#"&"&(#.<&(#$"3# '#.9&%#!'!$.&9#.(*AAB8&("3#!.2!(!!$:!2'8!+0(!!=!. #4" ( .#=0-!. ;!'&' !=!&('" ! '!(%"&(#$ 4'" # .#'&=(#$ .+ !.2!(!!$:!2'(BAA.+"3#4'"$.&9#.("3&':!283# :.C#$ . 2#!.'8 +("3 !($ $!2' &( !.2!(! !$:!2' %%.$&(=""3#4#"&"&(#.83#&'D0!-&&#$.4#('&(&(9&#:0-#'?A !($ "3#0(<!; &9&-1#.9&%#'0-#'8/-0+#78!."78!'
!44-&%!;-#"1"!"#!.2!(!3#4#"&"&(#.3!'!-'$&'%-'#$"3!"3#3!$ :.C#$!'!$.&9#.:&"3"3#+;!-! #(".!- 4#.!"&9#!(C,&+&"#$8 +;!-!8(*AA(!'0;'"!("&9#4'"&''#.9&%#':#.#"#.+&(!"#$
77 ;2"3#+;!-! #(".!- 4#.!"&9#!(C,&+&"#$8+;!-!8( A*B 3#"#.+&(!"&(.$#.:!''#"!'&$#;2"3#!44#--!"#!0"3.&"23#+;!-!
#(".!- 4#.!"&9#!(C,&+&"#$8+;!-!8;#&(=!==.	#$"3#.$#.'8 &-#$ AAB;#.#"3&' 0."8:3&%3:!'$&'+&''#$( ?AA ((#@0.#77 3# ,#""#.' !"#(" 44#!- ,7? 7AA !=!&('""3#'!&$.$#.1&(=-##(%3:!'$&'+&''#$;2!&9&'&(#(%3 "3&' 0."(*AA ((#@0.#77 0."3#. &9&-44#!-
44#!- 7AA!.&'&(=0"1,
?A? AA 4.##..#$;2 "3#+;!-! #(".!- 4#.!"&9#!(C,&+&"#$8+;!-!8;#.#"3#(5;-# 104.#+# 0."($&!:!'!-'$&'+&''#$(*AA ((#@0.#77 ":!'"3#.#!"#."3!"$0.&(="3&'4#.&$"3#4#"&"&(#.3!$'#.9#$:&"3 !.2!(!!$:!2'."3#!.#'!&$4#.&$3#4#"&"&(#.%-!&+'4#('&( !($"3#.4#('&(!.2;#(#&"'!($&"&''"!"#$"3!""3#&+40=(#$.$#.$!"#$ ? ((#@0.#77? 89&$#:3&%3"3#;#(#&"'3!9#;##($#(&#$0($#. 0-# 70(<!; &9&-1#.9&%#'0-#'8/-0+#78!'!44-&%!;-#" 1"!"#!.2!(!8&'&--#=!- #'4($#("'8("3#"3#.3!($83!9#"!C#("3#'"!($&("3# :.&""#('"!"#+#(""3!"!'4#.0-# 70(<!; &9&-1#.9&%#'0-#'8 /-0+#78!'!44-&%!;-#"1"!"#!.2!(!8"3#D0!-&2&(='#.9&%#"3# 4#"&"&(#.&'-#''"3!(
2#!.' 3#.#.#83#&'("#("&"-#$""3# 4#('&(!.2;#(#&"'!($"3#'!+#:#.#.&=3"-2$#%-&(#$ 3!9#3#!.$"3#-#!.(#$%0('#-'."3#4!."&#'!($3!9#!-' %!.#0--2=(#"3.0=3"3#&-# 3#-#!.(#$%0('#-."3#4#"&"&(#.3!'.##..#$" 0-# ?A ! !($ ; !':#--!'0-# !($ 0(<!; &9&-1#.9&%#'
0-#'8/-0+#78!."78!'!44-&%!;-#"1"!"#!.2!(!8:3&%3!.#
.#4.$0%#$!'0($#.)7 E?AF !
#'&=(!"&( .+ 40;-&% '#.9&%#8 $&'+&''!- . .#+9!-.+&"8#&"3#.0($#.4.9&' % "."&%-# "3# ('"&"0"&( . 9#. !("&7(!"&(!- !%"&9&"&#' '0%3 !' '!;"!=#8 #'4&(!=# #"% . . +&'%($0%"8 &('-9#(%28 &(#&%&#(%2(" $0# " !=#.!&-0.#" 4!'' !4.#'%.&;#$ #@!+&(!"&(8#("!&-'.#&"0.#4!'"'#.9&%#!($(4#('&( '3!--;#=.!("#$&("3#!.#+#("&(#$%&.%0+'"!(%#'G .9&$#$"3!"&("3#%!'#'"3'# 9#.(+#("
#+4-2##' :3'# .#+9!- . $&'+&''!- .#'0-"' .+ 4!."&%&4!"&( &( "3#. ;<#%"&(!;-# !%"&9&"&#' !#%"&(= . #($!(=#.&(= "3# '#%0.&"2 "3# 1"!"#8 '0%3 4.4."&(!"# 4#('&(+!2;#=.!("#$!'+!2;# .#%++#($#$ ;2"3#
++&""##"3#$9&'.'%('"&"0"#$0($#."3#!.2!(! 1#.9&%#' '!#=0!.$&(=!"&(!-1#%0.&"2 0-#'8A*H
;
#'&=(!"&(!(!44&("+#("""!C#048:&"3 4.4#.4#.+&''&(8!("3#.!44&("+#("8:3#"3#.4#.+!(#(". "#+4.!.28'#.9&%#&(:3&%3%0("'&(0--.&(4!."8&'("! .#'&=(!"&(40;-&%'#.9&%# ( %!'#' :3#.# !( &("#..04"&( &( '#.9&%# &' &(#9&"!;-# $0# " "3# ": !44&("+#("' ;#&(= !" $&#.#(" '"!"&('8 '0%3 &("#..04"&('8 (" #@%##$&(= "3# <&(&(= "&+# 4#.+&''&;-#0($#."3#.0-#'(".!('#.8'3!--;#%9#.#$;2 =.!("-#!9#!(2C&($$0#""3# 9#.(+#("#+4-2##( "3#$!"#.#-&#.;2.+!-%($(!"&(0($#.0-#? " "3##@"#("":3&%3"3#4#.&$&'("%9#.#$;2-#!9#$0#" "3# 9#.(+#("#+4-2## "#)7 3#4.#9&0''#.9&%#! 9#.(+#("#+4-2## :3&'".!('#..#$"!"#+4.!.2!44&("+#("&' .#&"#$ ;2 3&' .#'&=(&(= "3# "#+4.!.2 !44&("+#(" !($ "!C&(= 04 !("3#. "#+4.!.2 !44&("+#("3&':(!%%.$ @@@@@ @@@@@ @@@@@ @@@@I EF ("3#%!'#! 9#.(+#("#+4-2##.#"&.&(=&( !%%.$!(%#:&"3"3#4.9&'&('"3#'#.0-#';#.#
7?7 %+4-#"&(= D0!-&2&(= '#.9&%# "#( 2#!.'8 "3# !+0(" '#.9&%#=.!"0&"2'3!--;#"3#!44.4.&!"#!+0("!''#"0"&( "3#"!;-#;#-:8!($(!$$&"&(!-.'4#%&!-!$$&"&(!-4#('&( '3!--;#=.!("#$"3&+
+4-#"#$'&@+("3-24#.&$'
1%!-#'#.9&%#=.!"0&"2 D0!-&2&(='#.9&%# !-+("35'#+-0+#("'
+("35'#+-0+#("'
J+("3'5#+-0+#("'
? +("3'5#+-0+#("'
J+("3'5#+-0+#("'
+("3'5#+-0+#("'
*
J+("3'#+-0+#("'
B ?+("3'5#+-0+#("' A ?
B+("3'5#+-0+#("' ?K+("3'5#+-0+#("' B+("3'5#+-0+#("' J+("3'5#+-0+#("'
* B+("3'5#+-0+#("' ? L+("3'5#+-0+#("' B+("3'5#+-0+#("' *+("3'5#+-0+#("' * *
B+("3'5#+-0+#("' B *K+("3'5#+-0+#("' A B B+("3'5#+-0+#("'I F ("3#%!'#! 9#.(+#("#+4-2##.#"&.&(=( .!"#.'" 4.&-8A*A8&(!%%.$!(%#:&"3"3#4.9&'&(' "3#'#.0-#'!"#.%+4-#"&(=D0!-&2&(='#.9&%#("-#''"3!( "3&."2 "3.## 2#!.' . +.#8 "3# !+0(" '04#.!((0!"&(8 .#"&.&(=8&(9!-&$!($%+4!''&(!"#4#('&(''3!--;#M !9#.!=##+-0+#("'!'$#&(#$&(.0-#A "3#'#.0-#'
'0;<#%""!+!@&+0+F' BH4#.+#('#+:#9#.8 &("3#%!'#! 9#.(+#("#+4-2##:3!""3#"&+# .#"&.#+#(" 3!' .#($#.#$D0!-&2&(='#.9&%#"#(2#!.'. +.#;0"-#''"3!("3&."2"3.##2#!.'8"3#!+0("4#('&( '3!--;#'0%34.4."&("3#+!@&+0+!$+&''&;-#4#('&(!' "3#D0!-&2&(='#.9&%#.#($#.#$;23&+;#!.'""3#+!@&+0+ D0!-&2&(='#.9&%#"3&."27"3.##2#!.'8'0;<#%""!+!@&+0+ F' *H4#.+#('#+ #:&--0'".!"&('!.#=&9#(&( ((#@0.#""3&' 3!4"#. H @@@@@ @@@@@ @@@@@ @@@@I 3#.#.#8&"&'%-!&+#$"3!""3#.#'&=(!"&($#'(".#'0-"&(
77 .#&"0.#"3#'#.9&%#!($"3!""3#+!""#.&'("=9#.(#$;20-# 7 "3#0(<!; &9&-1#.9&%#'0-#'8/-0+#78!."78!'!44-&%!;-#"1"!"# !.2!(!8 !($ "3# 4#"&"&(#. &' #("&"-#$ " 4#('&(!.2 ;#(#&"' ( %+4-#"&(2#!.'D0!-&2&(='#.9&%#0-# 7"3#0(<!; 1#.9&%#'0-#'8/-0+#78!."78!'!44-&%!;-#"1"!"#!.2!(!8&' .#4.$0%#$!'0($#.)7 E 7 3#.0-#."3#=.!(".#"&.&(=4#('&(&'!' --:')7
!
9#.(+#(" #+4-2## &' #("&"-#$8 ( 3&' .#'&=(!"&( ;#&(= !%%#4"#$8 " ! .#"&.&(= 4#('&( !"#. %+4-#"&(=D0!-&2&(='#.9&%#("-#''"3!( 2#!.'8;0"!
%+4#"#("!0"3.&"2+!24#.+&""3#4#('&(";#=.!("#$&( '4#%&!-%!'#':3#.#"3#D0!-&2&(='#.9&%#&'("-#''"3!( 2#!.'I 3#-#!.(#$%0('#- ."3#4#"&"&(#.!-' .#-&#' 04( "3# 1&(=-##(%3!0"3.&"&#'"3&' 0."&( !(=!&'3!(/#.'0'1"!"# !.2!(!"3.0=3&.#%".(&+!-0';!($!.2!.2!(!8 3!($&=!.3!($ "3#.'8,F/-0+# /7 AA?7 HA!($ 1"!"#!.2!(!/#.'0'
!$!(!-3-!:!"8,F /-0+# NNN7 7 H ?3#.#.#8&"&'
0.=#$"3!""3#4#"&"&(#.&'#("&"-#$"4#('&(!($"3#.4#('&(!.2;#(#&"' 3# 4.#'#(" %(".9#.'2 :!' %('&$#.#$ ;2 "3# (5;-# 104.#+# 0." ($&! &( 3!('32!+ !'' #-3!( /#.'0' 1"!"# !.2!(!!($"3#.'8 A ?104.#+# 0." !'#'("3#'!&$%!'#8 "3#4#"&"&(#.3!$:.C#$&("3#&%##40"2 ++&''&(#.8&''!.8&( "3#1"!"#!.2!(!.B2#!.'8+("3'!($ $!2'!($3!$'0;+&""#$ .#'&=(!"&(!"#.3!9&(=;##('#-#%"#$&(60.0C'3#".! #(".!-!(C,&+&"#$ !"#. 3!9&(= !44-&#$ "3.0=3 4.4#. %3!((#- 3# 4#@ 0."8 :3&-# %('&$#.&(="3#4.9&'&('0-#'?A8 !($ 7"3#0(<!;
77
&9&-1#.9&%#'0-#'8/-0+#78!."78.#4.$0%#$!;9#83!';'#.9#$!' 0($#.)7 E !9&(=%('&$#.#$"3#'0;+&''&('+!$#(;#3!- "3#.#'4#%"&9#4!."&#'!($"3#4.9&'&('"3#0(<!; 1#.9&%#' 0-#'8 :# !.# 0(!;-# " !%%#4" . 3-!C&!5' '0;+&''&('"3!"&(9&#:"3#4.9&'&('0-#?A ; .#!$ :&"3"3#-!""#.4."&(0-# "3#!.#'!&$0-#'8 "3#4#"&"&(#.:&--;##-&=&;-#!($#("&"-#$"4..!"!4#('&( 3!9&(=.#($#.#$+.#"3!("#(2#!.''#.9&%#:3&%33!';##( &($&%!"#$!'"3#D0!-&2&(='#.9&%#&("3#-!""#.4."&("3# '!&$0-#."3#40.4'#.#%#&9&(=4..!"!4#('&( 3#4#@ 0.""30'%(%-0$#$!'0($#.)7 EA (0.9&#:8("3!9&(='04#.!((0!"#$.+=9#.(+#(" '#.9&%#8"3#4#"&"&(#.%!(("%+#:&"3&("3#'!&$%!"#=.2!($ !' '0;+&""#$ ;2 . !":!-&!8 3&' %!'# :0-$ &('"#!$ ;# =9#.(#$;20-# 78:3&%3$#!-':&"3.#'&=(!"&(
3# '!&$ 0-# %-#!.-2 4.9&$#' "3!" ! =9#.(+#(" #+4-2##&'#("&"-#$(3&'.#'&=(!"&(;#&(=!%%#4"#$"! .#"&.&(=4#('&('0;<#%""3&'%+4-#"&(=D0!-&2&(='#.9&%# (" -#'' "3!( "3&."22#!.' :3&%3 &( '4#%&!- %!'#' %0-$ ;# .#$0%#$ "":#("27&9#2#!.' 1&(%#"3#4#"&"&(#.3!'(" %+4-#"#$"3#D0!-&2&(='#.9&%#"3&."22#!.'!($'&(%#"3# '#.9&%#.#($#.#$;23&+:&"3"3#!(C:0-$(";#%0("#$ ":!.$'=9#.(+#("'#.9&%#8"3#4#"&"&(#.&'("#("&"-#$""3# ;#(#&"4#('&(0($#.0-# !($"3#&=3 0."3!'
.&=3"-2$#%&$#$"3#&''0#I 3#'!&$!0"3.&"2:!'--:#$;2!0--#(%3"3&' 0."
&(1"!"#!.2!(!!($"3#.'/#.'0'. .' 10$3!1#"38 , 8:3#.#&(&":!';'#.9#$!'0($#.)7 E (0.%('&$#.#$ 9&#:8"3#;#(#&" 0-# %#."!&(-2%!((";#!9!&-!;-#"!(&($&9&$0!-:33!$'#.9#$ 3&'.#-!"&('3&4:&"33&'
3#.#+4-2#.;2:!2.#'&=(!"&(
7*7 3#!.#'!&$.0-#&'!44-&%!;-#(-2"!(&($&9&$0!-:33!' .#"&.#$ .+ '#.9&%# 3# ;#(#&" 0-# !.#+#("&(#$%!(8"3#.#.#8;#!9!&-#$(-2;2!4#.'( :3.#"&.#'('04#.!((0!"&(.&(9!-&$!($%+4!''&(!"# =.0($'I EB 3# !.#'!&$ '"!(%# "3# 9#.(+#(" 3!' " ;# .#'-9#$8 &( 9&#: "3# %(%-0'&( #@4.#''#$ ;2 0' 3#.#&(!;9#8("3#;!'&'0-# ! #@".!%"#$!;9# (0.%('&$#.#$9&#:8"3#!.#'!&$.0-#&'("!(!;'-0"# .0-#8&(!'+0%3!'80-# ! 8#@".!%"#$3#.#&(!;9#8&'!( #@%#4"&(""3#!.#'!&$.0-# ''0%38!4#.'(:33!' D0!-&2&(='#.9&%#!+&(&+0+ 2#!.'4.&.""#($#.&(= 3&'.#'&=(!"&(8:&--'"&--;##("&"-#$".#"&.!-;#(#&"' 3# !.#'!&$ .#"&.!- ;#(#&"' !" "3# $&'%.#"&( "3# 1"!"# =9#.(+#("8%!(#@"#($"!(&($&9&$0!-8:33!'.+.# 2#!.'D0!-&2&(='#.9&%#0-# *#@".!%"#$!;9#:&--8 "3#.#.#8 .#'0-" &( .#&"0.# '#.9&%# &( ! %-!&+ .
4#('&( :3#.# "3# D0!-&2&(= '#.9&%# .#($#.#$ ;2 !
9#.(+#("#+4-2##&'-#''"3!(
2#!.' !'"3#%!'#+!2 ;# !'4#.0-# #@".!%"#$!;9# I (9&#:"3#!0"3.&"!"&9#4.(0(%#+#("'"3#4#@ 0."
&( 3!('32!+!''#-3!(5'%!'# '04.! !($"3#0--#(%3"3&' 0."
&(. .' 10$3!1#"35'%!'# '04.! 8!+"3#9&#:"3!""3#4.#'#("
%!'# &' 'D0!.#-2 %9#.#$ ;2 "3# '!&$ 4.(0(%#+#("' 3#.#.#8 "3# 4#"&"&(#.&'("#("&"-#$"4#('&(!($"3#.4#('&(!.2;#(#&"'#(%#8 "3#4.#'#(":.&"4#"&"&(&'$&'+&''#$
,1
** '<C' 3#"3#.'4#!C&(= .#!'(#$ ) #' 3#"3#.#4."!;-# ) #'