Bikramjit And ANR v. State Of Punjab And Others
! "#$#%&' #() *+# %! %, ) - ##% )$ . )$/$ /%+ 1 %! )$ - $2%! %$
) *& %314 5)/$#" 0 4# ) $ %& 5)!#6 +#0#%7, , !, 8!9"
), 2 ##% )$ 5)6/$,0 )% 8 8/%+ 1 ::: ) 6 ) #% , 2 ##% /%! ) )#"4 ; < = ,
%$#/#% %!# #$ ) , #$$/ %" >)#8 )! ) ) !#) "#% $2 "# 446#%, % /) " )#) )# )?/ $,#%7)! )$8%% @/) $<A %! <;!
!A 2 $$ !16) $2%! %'!#$*#$$#%7, 2 ##% )$
)*$ )9#" 4$)! )$%% @/) $< %!<!
!'2 $$ ! 16) $2%! %!#$*#$$#%7, 4$ #4 !16, 2 ##% )$ )#
"$ , "
$ 4 !#%7, #4#%7 , #%$ %2 ##%
) , , 2 ##% )$+#% !/%+ 14#" %$ 14 $%
%!
') $2 "#9 46>, )
), 6> ) 2)* ! ! %$ 14 $ > =A %!A') $2 "#9 460/1$ ?/ %468, 2 ##% )$ > ) 7#9 %", )7 0BC"
4 %(D9#! )! )$8%% @/) $< %!< !
!'E %!') $2 "#9 46 %!%AE82 ##% ) # #() *+#0#%7, 4%7>#,24#" 2 )44#%72 )6>,#4 7#%7 9#44 7 5#,/* +) $ > 2 )$%>#,,#$
" "9 ) !>#, * $("*#%7 % *)"6"4 %$ #%7, 24#" 2 )68$ #!2 )$%)# !)/% > 68
>, ) /2% * *1 )$ , 24#" 2 )6 #%"4/!#%7 2 ##% ) % 11 ! $ #!2 )$%>,) 9 4 !,#$% * $#!
)0#%7,0 )", $ #!2 )$%16
F !
#" ) 4 ! ) "9 )6 ' (7$ 2#/* >, ) /2% ;E !
! AE B%% @/) <'D > $ ) 7#$ ) ! #%$ #!
) 0#%7,/<$E8 )"#")/7$ %!$6",)2#"0/1$ %" $"8 EA ' )% ! "/%$ 4 "% %!$ , !/)#%7 #%9 $#7 #% ;E !
! AE8 , %9 $#7 #%7
#" ) !#) " ! 2 ##% ) +#%% %7) +0#%7,#%#%9 $#7 #% %!!/)#%7#%9 $#7 #% 4#" $8 , !/)7 ),2 ##% )"
* (%>, %7) +0#%7, >, > $ 1), ) % *)#( 0#%7, , ! * ! %/* )/$ "
44$ #!
) 0#%7, )* >,$ 2$$ $$#%8 ' (7$ 2#/* > $ ) "9 ) ! % ,
) * %#% ! "#)"/*$ %" $8 1 #%7 > )6 #*24#"
#% #% , "
$ %
""/% , #) % @/$ >#, !)/7 "
) 4$ 2 ) #%7 #% , 0 /%+ 18 *)#( 0#%7, ) 7#$ ) ! !
! /%! ) 0 "#% =8 ) 9 %#% ))/2#% "8 EE 4#" 0 #% .#7#4 %" /) /8 0G8/%+ 185, 4# #%$, 2 ##% )$!#9 ) %#% , 24#" )% ! "/%$ 4 "% %!$ , $ 2 ) , ) 7#$ ) ! 16 *)#(0#%7,8, 2 ##% )$, ! $( !,#* )$4 (,$ 9 ,#$1), ) %7) +0#%7, )*#*24#"
#%#%;E %!, !4!,#* "* , 4#" $% % 7# , 1)#1 */%>,#", > $$ 4 ! $A8<G %!%, 1 $#$ $ #!"*24 #%8, .#7#4 %" /) /8) 7#$ ) !!
! /%! )0 "#%=8) 9 %#% ))/2#% "8 EE #%$ , 2 ##% )$ >#,/ 9 )# 6#%7 ,
44 7 #%$8 >, )
) 4#" * ) #! ! , 2) *#$ $ 4#" $ , !/)7 ), % >, ) , 2 ##% )$ > ) 2$ ! %! 9 %
' ,/7,, ) #!#%7 *!#!% #%! %6#%")#*#% #%7 9#! %" #%$, 2 ##% )$86 (, 2 ##% )$#%"/$!6 A )% ! "/%$ 4 "% %!$ , >,#4 , 2 ##% )$ > ) #% "/$!68 ) $2%! % ' #% "*24 46 )1#) )6 %! #44 7 4 * %% )8 >#,/ #$$/#%7 %6 $,> "
/$ %#" ) 7) %#%7 %6 22)/%#6 , )#%7 %!#%"*24 "%) 9 %#% )#"4 'BD , %$#/#% %!# 8!#$*#$$ !, 2 ##% )$ )*$ )9#" 9#! )! )$8%% @/) $<A
%!<;!
!A ; )% ! "/%$ 4 "% %!$ , 2 )/$ 4 , #*2/7% ! )! )$8) 9 4$, , %46) $%$7#9 %16) $2%! %' )!#$2 %$#%7 >#, , ) 7/4 ) ! 2 )* % 4 %?/#)6 > $ , % >#% $$ >/4! "*
)> )! 7#9 $ * % #%$ , 2 ##% )$ C )% ! "/%$ 4 "% %!$, , $ * "
%%/%! ) %6"#)"/*$ %" $1 "%$#! ) ! ) $% 14 7)/%! )!#$2 %$#%7>#,, %?/#)6 $) $2%! %'
#4 ! * %#% %6 "7 % ) $% >,#", >/4! 2) 9 % 2)$2 "#9 >#% $$
)* "*#%7 )> )! 7#9 9#! %" #%$ , 2 ##% )$ C )% ! "/%$ 4 "% %!$, ##$$ 4 ! 4 > , ) 7/4 )! 2 )* % 4 %?/#)6 "/4! 1 !#$2 %$ !>#, %46 #% @" 2#% 4 "#)"/*$ %" $ 7 >, ) ,
#" ) <
#"# 4 #%$ >,* "#% > $ 2)2$ ! 1 ( % #$ $ 2> ) /4 , %)* 4 "##F % >/4! % ! 2$ #%$ $ #!
#" ) <
#"# 4 = )% !"/%$ 4"% %!$, 77)# 9 ! #%$, !#$*#$$ 4 )! )$8 , 2 ##% )$ 2) )) ! % 4 1 ) ) $2%! % 1/ $/)2)#$#%7468) $2%! %#% "*24 46#44 7 4 %! )1#) )6* %% ) $$ !)! )%% @/) $< H<!
!'8!#$*#$$ !, 4
#4 ! 16 , 2 ##% )$ >#,/ 2246#%7 *#%! , 2#%$ ) #$ ! % ,
$ * ) $%#%7%>,#",#*2/7% !)! )$8%% @/) $<A %!<;, !1 % $$ !C )% !"/%$ 4"% %!$, ##$$ 4 !4 >, , 2> )$/%! ) )#"4 ' BD B1D , %$#/#% %!# "
% 1 @ )"#$ ! %46 #% @) G)!#% )6 "#)"/*$ %" $ %! , >,#4 !#$2 %$#%7 >#, % %?/#)6 /%! ) )#"4 ' BD B1D , %$#/#% %!# 8 , "*2 %
/,)#6 #$ ) ?/#) ! ) ")! ) $%$ $ >,6 # #$ % ) $% 146 2) "#"
14 ,4! % %?/#)6 #%$, ! 4#%?/ %
#" )>, ) $2 )/$ 4 , #*2/7% ! )! )$8
#4 ! ) 9 4 %6 "7 % +/$# #"
#% 16 ) $2%! %' )!#$2 %$#%7>#,, ) 7/4 ) %?/#)6 %!#%9(#%7, 2)9#$#%$/%! ))#"4 'BDB1D , %$#/#% %!# %!, #% , "#)"/*$ %" $8* ) ) 7#$) #% %), $2 "#/$7)/%!, % 2 )$%>/4!"* )> )!! 2$ #%$, 2 ##% )$> $%7)/%!
)!#$2 %$#%7>#,, %?/#)6 E )% !"/%$ 4) 4# $%, ! "#$#% %314 , 0/2) *
/)#%0/! $,I/* ).$0 )6 % 8ABD0
AA8 % %#9$0 )6 % %! , )$G =; )#$#%7/ 0C B D == 8 ! "#$#% , ")!#% 1 %", ,#$ /) #%
'E=
A#%"
$ #4 ! )#%! )I/* )9$0 /%+ 1
%! %, ) $> 44 A ' #%"
$ #4 ! $#% $,0#%7, 9$ 0 /%+ 1 %! , )$ 1 $#! $ , #9#$#% %", ! "#$#% %314 , 4,# #7, /) #% **#$$#% ) 4#" %! , )$ 9$ $,> %#I/* ) %! , )$8B D=E = %! 5 224#"
#% = ; = 246 , $ 1 % #4 ! 16 0,)# /)! 9 0#%7, , 4#> 48 08 2/6 0/2 )#% %! % 4#" B !?/ ) )$D8 # % 1 , ) $2%! %$'2 )/$ 4 , ) 246) 9 4$, , 2 ##% )$
A > ) )) $ !% ) #!"%!/" ! 4#" $ , !/)7 ), ) "" 2#%7 1)#1 $A8<G %!>,#4 ) ")!#%7, $ #! "#% , 2 ##% )$ , ! !
* ! , 24#" ! 2 )* % #% , 6 $ , 7 % ) 4 2/14#"8 "%$ ?/ %# 446#> $%"%!/"#9 ) #%, *#%, 4#" )" %) 2) "#"
14 ,4! ! 2 )* % 4 %?/#)6 $ % >/4! "* )> )! ! 2$ #%$ , 2 ##% )$8 , 0 %#) 0/2 )#% %! % 4#" B%9 $#7 #%D8 # #% @ )"#$ 2> )$ /%! ) )#"4 ' BD ,
%$#/#% %!# 80 "#%= , 4#" "8E; %!/4 ; , /%+ 1 4#" /4 $8 '8 )! ) ! !#$*#$$ 4 , 2 ##% )$ )* , 4#" 2 )* % 9#! )! )$8 %% @/) $ <A %! <; !
! A ) $2 "#9 4622 4 #4 !16, 2 ##% )$1 ) , %$2 ") % ) 4 4#" 8 # %7 8 # B) $2%! % , ) #%D #%$ )! )$8 %% @/) $ <A %!<; > $!#$*#$$ !9#! )! )$ %% @/) $ < H < !
!' % %$ , ) 246 ) ) # ) !16, 4 )% ! >, "% %!$ , , %?/#)6 > $ !#$2 %$ ! >#, $ , !#$"#24#% )6
/,)#6> $ , 9# >, %% >/4!"* )> )!7#9 9#! %" , 9 , )!4 )% !"/%$ 48"%$#! ) !, #)$/1*#$$#%$ %!
4$2 )/$ !, 24 !#%7$ 2 )/$ 4 )! )8 %% @/) <A H <; ) 9 4$ , , "*2 % /,)#6 ( #% ""/% , , .#7#4 %" * ) 7#$ ) ! !
! 4#" 0 #%, $ 85, 4#8/%+ 1 %!
)) $ !, 2 ##% )$/%! )0 "#%= , ) 9 %#% ))/2#%"8 EE * %! !16, ) 9 %#% ))/2#%B* %!* %D"8E %, 1 $#$ "*24 #%8 ) (#%71)#1 $A8<G, , 2 ##% )$8 1 #%7
#" )$ !#$"#24#% !$ )9#" 4$ > ) , ) $49 ,
9 )%* % /%+ 1 4#*#% !)/7$816! * %!#%71)#1 "**# !
; 7)$$ 9#4 #% , /4 $8 1 $#! $ )%#$, ! , #* 7 , 4#" 2 )* %8 %!#%, "#)"/*$ %" $8#> $%#%2/14#"#% ) $) #% , 2 ##% )$#%, )" %)>/4!#%## #% ! 2 )* % 4 %?/#)61
22)2)# 1 "
/$ %2 )$%>/4!1 ) !67#9 9#! %" #%$, 2 ##% )$8, ) ) 8 , 0/2 )#% %! % 4#" B%9 $#7 #%D8 # 8 ) "** %! !, #)!#$*#$$ 4#% @ )"#$ , 2> )$/%! ))#"4 ' BDB1D , %$#/#% %!# % !$%#"#%7, ) , 2 )/$ 4 %% @/) <=) 9 4$, %"%!/" ) #!8, ""/$ !> ) * ! > $,, #), %!$#% *#@/) G2>! )>,#",/)% !4#7,2#%( %! 4,/7,, "/)) %"6% $> ) % ) "9 ) ! )* , *8 0 0, % 0#%7, !#$"4$ ! , , , ! , %! ! 9 ) "/)) %"6 % $ $A8<G 0/)+# 0#%7, 5<$ I ",
*2 %6/$#! , 24#" 2$8>, ) /2%"/)) %"6% $> ) ) "9 ) !
)*5<$ * % 4 "* , #%$ %" $ #!0/)+#0#%7,4 !#%71, 2 ##% )$< ""/$ !1 #%7 ( %#%"/$!6% #$ 4 ' %
, #*2/7% !)! )> $$ $#! 16,4!#%7, #%?/#)6/%! ))#"4 'BDB1D , %$#/#% %!# > )/4 >,#4 !#$2 %$#%7 >#, , $ * % @" 2#%8 1 $#! $8 ,
/,)#6!#$2 %$#%7>#,, #%?/#)6/%! ))#"4 'BDB1D> $) ?/#) ! 1 $ #$ # ! )) $%$1 ) ")! !, #> $%) $% 1462) "#"
14 ,4! , #%?/#)6 4 9 % @) " , +/!7* % #$ ) 2)!/" ! $ /%! )&G
!
=
! "#
$
"
$
"
"
! !
!
!
#
"
$!
! %
& !
'''$ ( !
& !
)) $ *+ #
, !
-
!
!
! "$
!
"
! !
,
"
"
. %
%314 , 0/2) * /) , 4!, , ) $% )!#$2 %$#%7>#,, #%?/#)6% !%"% #%!
#4 ! )#"/4 )$8 1/ , ) $% */$ % 1 9 7/ ) +/$ ) 2 ##% , %7/ 7 "4 /$ B1D , $ "%!2)9#$ )#"4 'BD 4 9 % @) " , $ * #$) 2)!/" ! $/%! )&G
E //
" 0
!
!
1
!
!
"
! "
"
2 3
!
!
"
4 " ! 3
,5 ,
$
" 6
,
$ * $ 7$ # !
8 ,5 "
9 :
:
: !
6 :
: :!
: % ;
& :
:!
:,
$ $
$
! $ <
:
= >
& :
:
!
:
!9
$ ! 9
: ? $ :
: :
:
= >
& :
: :
!
9
: $
!
8
!
6
!
#
" "
!
$ !
!
$ "
$
"
0"
!
"
$
$ @ $
! "
"
!
"
!! 0"
!
"
!
$ ! @ !
!
!
! "
"
$ !!
0"
!
"
! $ !
! !
"
!
!
!
!
2
#
8
!
#
!"
!
"
& !
=
0"
!
"
# !
"
8
"
#
!
"
"
!
$
"
"
! !
$ $
!
!
$ "
$
"
$
!
"
8
"? $
! !
!
2!
!
!
"
$ "
$ "
;
!
8
!
! . A %
, ! 4#%?/ % > !#$*#$$ ! )*$ )9#" %* ) ) 7#$) #% >$8% /%! )0 "#% %!, , )/%! )0 "#%A)*$"8 #%$,#*>#,/ ,4!#%7 %6! 2 )* % 4 %?/#)6%, 7)/%!$, , "#9## $ , ! 4#%?/ %> ) ,#7,462) +/!#"# 4 %!! )#* % 424#" >)(#%7 $> 44
#%$2/14#"#% ) $8, ) ) , > $% #1 ) #% !#%, 24#"
)" %! /), ) , # > $ % ) $% 146 2) "#"
14 ,4! ! 2 )* % 4 %?/#)6/%! ), /%+ 14#" /4 ; #%$,#* $#% $/", ! 2 )* % 4 %?/#)68 # #%$#/ !8 , 2#"(G2"( $ %! ", #%G $% ", )$ > ) % 4#( 46 ! 2$ #%$ ,#* % ""/% , #) 4#%($ >#,,#*, >)#2 ##%> 44> !16,4!#%7, & *
2 2 3 $ !
!
$ $
?A$ #
!$ ; % , ) $%$ )!#$2 %$#%7 >#,, %?/#)6# , ,4!#%7 %?/#)6>/4!%461 , !9 % 7 , * *1 )$ , $") / )! $ , 2)1 1#4#6 * % 7 , 9#! %" %!>#% $$ $#%, #)
9/) 4 )$ 7 "/4!%1 )/4 !/ 1 $#! $, * !# > 4$%4#( 46$/22), *#$! * %/) , 24#"
#" )$#%, %?/#)6 4$, 1 4# , >#% $$ $>/4! #, ) %+#%, %?/#)6), 6>/4!%! 2$ #%$24#"
#"# 4$ $> 44
$ #7,#$(5 %+ ( )> 8 , )!") %)#/$")#*#% 48>, , ! ,#$)6 #%949 * %#%='")#*#% 4"
$ $8> $) + " ! 4 9 % @) " , $ * #$) 2)!/" ! $/%! )&G * 2 # !
"
!
$ "
"
& B&‟
!
!
"
! & $
! 8 $
!
$ !
# !
&
!
$ 3
"
$
"$
" " A $
" $
" A !
' !
"
6
!
!
$ !
$ & "
!
A "
:!
" "
: !
6 !
# "
!
$ "
#
$
!"
A ! "
,
= % "#% , /,)#6 #% !#$2 %$#%7>#,, %?/#)6/%! ))#"4 'BDB1D , %$#/#% %!# > $$ $#! >,#4 1$ )9#%7, #> $ 4 !2)2$##% 4 > , !/ ) $%$> ) % " $$ )#46) ?/#) !1 ) ")! ! $>,6#> %2) "#"
1462$$#14 "%!/" %#%?/#)6),>#> $%"%9 %# % , ) $2%! %G /,)#6), #%?/#)6
#" )"%!/" %#%?/#)6 %! , 1$ %" @) )!#% )6 "#)"/*$ %" $ >,#4 #%9(#%7 2)9#$#%$ )#"4 ' BD B1D"/4! 1 )* ! $ *#$/$ 2> ) %! , ) $/4 % #*2/7% ! "#%/%$/$ #% 14 4 9 % @) " , $ * #$) 2)!/" !
$/%! )&G
"
"
"#
!
"# " "
! 2! !
"
-
2 "
!
! "# "
!
!
E 2 )/$ 4 , +/!7* %$) )) ! 19 ) 9 4$, ##$ $ 4 ! 4 > , ,4!#%7 #%?/#)6 /%! ) )#"4 ' BD B1D ,
%$#/#% %!# #$ )/4 >,#4 !#$2 %$#%7>#,, $ * % @" 2#% 5 ) 46 ) ")!#%7 , # %?/#)6 > $ , 4! %1!6 > $ 4#( 46 "*
)> )!! 2$ #$% %/7,, ) $%$) ")! ! )!#$2 %$#%7>#, , %?/#)6# >#% $$ $%4#( 46"* )> )!! 2$ #%$,
""/$ !8 #% ,
"$ %! "#)"/*$ %" $ , "
$ ! $ % 1)#%7 , !#$2 %$#%7 "%!/" %?/#)6>#,#%, *1# @" 2#%8%* )# 4 , $1 %) )) !8$,>, , ,4!#%7 , #%?/#)6#$%) $% 146 2) "#"
14 8 2 )#"/4 )46 #% 9# > , %9 $#7 #%7 /,)#6 1 #%7 #% 2$$ $$#% * )# 4 $ #$ 9#! % )* %% @/) <= , %!$ , 2 ##% )$, 9#%7/)% !4#7,2#%(%, $ * 1 #%7> $, !#%*#@/) J3G2>! )1 $#! $!#$"4$/) , 9#%71 %* ! 162 ##% ) ,#$ , 9#%7 , %! ! 9 ) "/)) %"6 % $ $A8<G 0/)+# 0#%7, 5<$ I ", *2 %6/$#! , 24#" 2$8>, )
)$ #!"/)) %"6 % $> ) ) "9 ) ! )*5<$ * % 4 "* , #%$ %" $ #!0/)+# 0#%7,4 !#%71,, 2 ##% )$1 #%7 ( %#%"/$!6% %, "#)"/*$ %" $8, ) )$1 %!#
#"/46#%,4!#%7 ) 7/4 ) %?/#)6>, ) %%46"
% 9#! %" 1 4 ! #%$, ""/$ !1/, 6"
%
4$ 1 2)9#! ! 22)/%#6 !
%! , *$ 49 $ ,#%7 , $ 1 %
A 2#% !/%), %6) ")!1 %$,>%?/ %6* )# 4$/77 $#%7, # >/4! % 1 ) $% 146 2) "#"
14 ,4! % %?/#)6 % , "#)"/*$ %" $8 * ) ) ")!#%7 16 , 0 %#) 0/2 )#% %! % 4#" B%9 $#7 #%D8 # , % >#% $$ >#44 "* )> )! ) 7#9#%7 $ * % #%$ , 2 ##% )$ #$ /%$/$ #% 14 %$ ?/ %# 4468 , #*2/7% ! )! )$ , !#$"#24#% )6 /,)#6 $ > 44 $ , 22 44 /,)#68 !#$2 %$#%7 >#, , %?/#)6 < ) + "#%7 , ", 44 %7 !#$2 %$ #% %?/#)6 ) /%$/$ #% 14 "")!#%7468#*2/7% !)! )$# %% @/) $<A %!<;!
! A 2 $$ ! 16 ) $2%! % ' !#$*#$$#%7 , 2 ##% )$ )* $ )9#" $> 44 $)! )$%% @/) $< %!<!
!'2 $$ ! 16 ) $2%! % !#$*#$$#%7, 4$ ) $ $#! > 9 )8, ) $2%! %$ ) 4#1 )68 # $ !9#$ !8 ,4! ) 7/4 ) ! 2 )* % 4 %?/#)6 #%$, 2 ##% )$16
)!#%7, *22)/%#6 , )#%7 %! , )
)2 $$)! )$#% "")!
%" >#,4 >)# ##%!#$2$ ! #% ,
) * %#% ! )*$ B0 4# D /!7 ' ! 6
# C
9 C> 6
9 C>